Jan Drączkowski

Jan Drączkowski
Data urodzenia

1927

Data i miejsce śmierci

9 września 2009
Gdynia

Zawód, zajęcie

kapitan żeglugi wielkiej

Odznaczenia
Złoty Krzyż Zasługi Srebrny Krzyż Zasługi Medal Srebrny za Długoletnią Służbę Srebrny Medal „Za zasługi dla obronności kraju” Brązowy Medal „Za zasługi dla obronności kraju”
Odznaka honorowa „Zasłużony Pracownik Morza” (stara) Odznaka honorowa „Zasłużony Pracownik Morza” Odznaka honorowa „Zasłużony Pracownik Morza”

Jan Drączkowski (ur. 15 grudnia 1927 w Gdyni, zm. 9 września 2009 w Gdyni)[1][2][3][4] – polski kapitan żeglugi wielkiej; w latach 60./80. kapitan m.in. statków: drobnicowca Krynica, statku pasażerskiego MS „Stefan Okrzeja”, drobnicowca M/S „Jasło”, promu kolejowo-samochodowego MF „Jan Heweliusz”[a]; były ławnik Izby Morskiej i Odwoławczej w Gdyni; na morzu ponad 40 lat.

Życiorys

Jan Drączkowski, syn Władysława i Teodory z d. Kałuża, urodził się 15 grudnia w 1927 r. w Gdyni[1][6].

kpt. żw. Jan Drączkowski
W 1946 r. rozpoczął naukę w Państwowej Szkoły Morskiej w Gdyni, gdzie popłynął w pierwszy rejs kandydacki na „Darze Pomorza”. Zdj. „Dar Pomorza”
Jan Drączkowski był kapitanem promu „Jan Heweliusz” w latach: 1977–1978

Dzieciństwo z bratem Tadeuszem[2] spędził w Kamiennej Górze, dzielnicy Gdyni położonej we wschodniej części miasta. Do szkoły powszechnej uczęszczał w Gdyni, Łodzi, Bydgoszczy i Warszawie[2]. W roku 1938 z rodzicami przenieśli się do Warszawy, gdzie jego ojciec Władysław grał w filharmonii i w radiu. W 1939 r. przed wybuchem wojny rodzina przeniosła się do Włoch, koło Warszawy. Oblężenie Warszawy przeżył wraz z rodziną w stolicy. W czasie okupacji przez dwa lata uczeń Miejskiej Męskiej Szkoły Handlowej w Warszawie; słuchacz tajnych kompletów.[1][2]Po wojnie pracował z ojcem i bratem we Włochach w łaźni, chroniąc się przed karną ewakuacją, przetrwali do wyzwolenia. Ukończył trzecią i czwartą klasę Gimnazjum Ogólnokształcącego we Włochach k. Warszawy, uzyskał małą maturę[6].

W 1945 r. rozpoczął naukę na Wydziale Nawigacyjnym w Państwowej Szkoły Morskiej w Szczecinie[1], gdzie popłynął w pierwszy powojenny rejs kandydacki na Darze Pomorza. PSM ukończył w 1948 r.[6], po czym otrzymał skierowanie do Szkolnej Kompanii Oficerów Rezerwy w Oficerskiej Szkole Marynarki Wojennej w Gdyni. Po rocznym pobycie na Oksywiu i promocji na stopień chorążego marynarki (dziesięć lat później, po zaliczeniu Specjalistycznego Kursu Hydrografii zdobył stopień kapitana rezerwy) rozpoczął pracę na statkach PLO. Jako oficer nawigator i szef działu pokładowego pracował na: „Waryńskim”, „Warcie”, „Lechu”, „Lublinie”, „Koperniku”, „Radomiu”, „Stefanie Okrzei”, „Reymoncie” oraz transatlantyku „Batory”. Od 1953 r. do 1976 r. był zarejestrowany jako informator o ps. „Roch”[7]. W 1956 r. uzyskał dyplom kapitana żeglugi wielkiej[1]. Jan Drączkowski odbył do Chin pierwszą w historii marynarki handlowej podróż, gdzie uczestniczył w przyjęciu z udziałem Mao Tse Tunga. Z bratem Tadeuszem uczestniczył w konwoju 7 statków (zbudowanych w Polsce dla Chin) płynącego wzdłuż północnych brzegów Syberii[6].

12 lipca 1960 objął swoje pierwsze dowództwo, zaokrętował na motorowiec linii północno-amerykańskiej „Krynica”, którym kilka miesięcy później zabrał z Bostonu do Gdyni zdeponowane na czas wojny skarby wawelskie (m.in. arrasy)[1]. 16 stycznia 1961 r. kapitan Jan Drączkowski statkiem „Krynica” zacumował przy dźwiękach hymnu narodowego, w pełnej gali banderowej przy Nabrzeżu Francuskim koło Dworca Morskiego[6][8]. W 1962 r. dowodził statkiem „Stefan Okrzeja”, którym zawinął do portu Makasar na wyspie Celebes z partią sprzętu radarowego dla armii indonezyjskiej[6]. 10 sierpnia 1967 r. jako kapitan odbył pierwszy rejs na trasie Gdynia – Londyn nowym statkiem M/S „Jasło”[9]. Był kapitanem statków: zbiornikowca „Prof. M.T. Huber”, drobnicowców „Ojców”, „Koszalin”, „Głogów”, „Sopot”, „Lechistan II”, „Djakarta”, „Sandomierz” i „Wolin”. W roku 1976 ukończył studia na Wydziale Ekonomik Transportu Morskiego Uniwersytetu Gdańskiego, uzyskując tytuł magistra[1]. W 1977 r. został pierwszym dowódcą nowego promu Jan Heweliusz wraz z kpt. żw. Tadeusz Semschem, gdzie każdy z nich pracował w cyklach po 14 dni, a więc 14 dni na burcie i 2 tygodnie wolnego. Każdy kapitan wymieniał się ze swoim zmiennikiem co 2 tygodnie, obaj byli zmiennikami wzajemnie[10]. Promem „Jan Heweliusz” dowodził także w 1979 r.[1]. Wcześniej dowodził promem Mikołaj Kopernik[1].

W latach 80. i 90 był zatrudniony na stanowisku kapitana i pływał m.in. na akwenach objętych działaniami wojny iracko-irańskiej. Pełniąc funkcję dowódcy pracował na statkach obcych bander: „Beiteddine”, „Saudi Indenpendence”, „Kassantina”, „Zapata”, i „Polnord”[1]. W latach 90. przeszedł na emeryturę. Zmarł 9 września 2009 r. w Gdyni. Pogrzeb odbył się 14 września 2009 r., został pochowany na cmentarzu witomińskim w Gdyni[3][6][2].

Życie prywatne

Rodzina Drączkowskich wywodzi się z Bydgoszczy. Jego dziadek Jan kupił po odzyskaniu przez Polskę niepodległości gospodarstwo rolne. W 1900 r. urodził się Władysław, ojciec obu przyszłych kapitanów, który od 1922 r. zaczął grać w reprezentacyjnej orkiestrze Marynarki Wojennej. W 1926 r. wziął ślub z Teodorą. W 1931 r. jego ojciec Władysław został kapelmistrzem orkiestry na transatlantyku SS Pułaski. Jan Drączkowski zawarł związek małżeński z Zofią z którego związku urodził się Andrzej. Jego żona Zofia pływała jako pielęgniarka przez ponad dwa lata na Batorym[6].

Odznaczenia

Jan Drączkiewicz był odznaczony m.in.[11]:

i inne

Uwagi

  1. ↑ Prom MF „Jan Heweliusz” zatonął 14 stycznia 1993[5].

Przypisy

  1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Leszczyński 2012 ↓, s. 354.
  2. 1 2 3 4 5 Sawicki 2002 ↓, s. 83.
  3. 1 2 Dziennik Bałtycki Nr 214 z dnia 12/13 września 2009 r.
  4. ↑ Echo Morza: Biuletyn Stowarzyszenia Absolwentów Szkół Morskich 2009 nr 17 s. 162-164
  5. ↑ Zadworny 2024 ↓, s. 210.
  6. 1 2 3 4 5 6 7 8 Saga rodu Drączkowskich [online], pomorskie.naszemiasto.pl [dostęp 2025-12-02].
  7. ↑ Inwentarz Archiwalny IPN [online], inwentarz.ipn.gov.pl [dostęp 2025-12-17].
  8. ↑ Piwowoński 1989 ↓, s. 146.
  9. ↑ Pamięć o m/s „Jasło”, chlubie miasta, odchodzi w zapomnienie. Wciąż żyje we wspomnieniach Jana Telmy [online], pomorskie.naszemiasto.pl [dostęp 2025-12-03].
  10. ↑ Zadworny 2024 ↓, s. 13-14.
  11. ↑ Archiwum Zakładowe PLO, Akta osobowe Jana Drączkowskiego, kwerenda Jan Kazimierz Sawicki

Bibliografia

  • Jan Sawicki: Kadry Morskie Rzeczypospolitej. Tom III, Polska Marynarka Handlowa: Noty biograficzne kadry, słuchaczy i absolwentów szkół morskich Tczewa, Gdyni i Szczecina. Gdynia: Pracownia Historii Wyższej Szkoły Morskiej w Gdyni, 2002. ISBN 83-86181-73-7.
  • Jan Piwowoński: Flota spod biało-czerwonej. Warszawa: Nasza Księgarnia, 1989. ISBN 83-10-08902-3.
  • Adam Zadworny: Heweliusz. Tajemnica katastrofy na Bałtyku. Wołowiec: Wydawnictwo Czarne, 2024. ISBN 978-83-8396-031-9.
  • Ryszard Leszczyński: Ginące Frachtowce. Tom III. Gdańsk: Fundacja Promocji Przemysłu Okrętowego i Gospodarki Morskiej, 2012. ISBN 978-83-60584-33-0.