Jan Tinbergen

Jan Tinbergen
Ilustracja
Państwo działania

Holandia

Data i miejsce urodzenia

12 kwietnia 1903
Haga

Data i miejsce śmierci

9 czerwca 1994
Haga

profesor
Specjalność: ekonomia, ekonometria
Alma Mater

Uniwersytet w Lejdzie

Uczelnia

Holenderska Szkoła Ekonomiczna,
Uniwersytet Erazma w Rotterdamie

Nagrody

Nagroda Banku Szwecji im. Alfreda Nobla w dziedzinie ekonomii

Jan Tinbergen (ur. 12 kwietnia 1903 w Hadze, zm. 9 czerwca 1994 tamże) – holenderski ekonomista i ekonometryk.

Życiorys

Studiował na Uniwersytecie w Lejdzie, gdzie również obronił doktorat[1]. W latach 1929–1936 pracował w Głównym Biurze Statystycznym, a w latach 1936–1938 był oddelegowany do pracy w Lidze Narodów w Genewie[2]. Po II wojnie światowej w latach 1945–1955 pełnił funkcję dyrektora Holenderskiego Rządowego Centralnego Biura Planowania w Hadze[2]. W latach 1933–1973 był profesorem w Holenderskiej Szkole Ekonomicznej w Rotterdamie, a w latach 1973–1975 na Uniwersytecie Erazma w Rotterdamie.

Zajmował się teorią cyklu koniunkturalnego i jej zastosowaniem w odbudowujących się po wojnie gospodarkach europejskich, a później problematyką pomocy gospodarczej i reform w krajach słabo rozwiniętych oraz zasadami podziału dochodów.

Tinbergen był pionierem w budowie złożonych modeli opisujących gospodarki narodowe. Stworzył m.in. model gospodarki holenderskiej składający się z 27 równań, a w wydanej w 1939 roku książce Business Cycles in the United States, 1919–1932 zaprezentował model gospodarki amerykańskiej, obejmujący 48 równań i służący do ilościowej analizy działalności inwestycyjnej oraz cykli koniunkturalnych.

W 1969 wraz z R. Frischem otrzymał pierwszą w historii Nagrodę Banku Szwecji im. Alfreda Nobla w dziedzinie ekonomii za wkład w rozwój ekonometrii – metody mierzenia zależności gospodarczych przy zastosowaniu modeli matematycznych i technik statystycznych.

Jego brat, Nikolaas Tinbergen, był laureatem Nagrody Nobla w dziedzinie medycyny w 1973 roku.

W 1987 roku założono instytut Tinbergena (Tinbergen Institute), wspólną inicjatywę trzech holenderskich uniwersytetów: Uniwersytetu Erazma w Rotterdamie, Uniwersytetu Amsterdamskiego oraz Wolnego Uniwersytetu w Amsterdamie. Według rankingu Research Papers in Economics instytut znajduje się wśród 50 najlepszych instytucji na świecie zajmujących się badaniami ekonomicznymi.

Był członkiem Królewskiej Holenderskiej Akademii Sztuk i Nauk[3].

Wybrane prace

  • Business Cycles in the United States, 1919–1932 (1939)
  • Statistical Testing of Business-Cycle Theories (1939)
  • Wprowadzenie do ekonometrii (1941, wydanie polskie 1957)
  • International Economic Cooperation (1946)
  • On the Theory of Economic Policy (1952)
  • Economic Policy: Principles and Design (1956)
  • Mathematical Models of Economic Growth (1962)
  • Income Distribution. Analysis and Policies (1975)

Przypisy

  1. ↑ Nobel Prize Laureate Jan Tinbergen [online], tinbergen.nl [dostęp 2026-03-03].
  2. 1 2 Sveriges Riksbank Prize in Economic Sciences in Memory of Alfred Nobel 1969 [online], NobelPrize.org [dostęp 2026-03-03] (ang.).
  3. ↑ Jan Tinbergen (1903 - 1994). knaw.nl. [dostęp 2025-02-16]. (ang.).

Linki zewnętrzne