Jeziorak

Na jeziorze znajduje się 17 wysp. Łączna ich powierzchnia wynosi 230 ha^[11]. Do wysp Jezioraka w kolejności od największej do najmniejszej należą^[12][13]:

• Wielka Żuława, Wielki Ostrów (82,4 ha) – jedna z największych wysp na Jezioraku, stanowiąca administracyjnie część Iławy^[14]. Najwyższe wzniesienie na niej wynosi 115,5 m n.p.m. Od X do XIII wieku na wyspie istniała strażnica krzyżacka. Na przełomie lat 1268–1269 oraz w 1973 roku wyspę połączono mostem drewnianym z lądem stałym. Obecnie na wyspie znajduje się sześć ośrodków wczasowych i dwa bary. Na wyspę można dostać się przeprawą promową znajdującą się przy ul. Chodkiewicza 10^[11].
• Bukowiec, Wielki Bukowiec (62 ha) – druga co do wielkości wyspa na Jezioraku. Najwyższe wzniesienie na niej wynosi 112,5 m n.p.m., na którym znajduje się kilka starych grobów. W czasach neolitu, ok. 3000 lat p.n.e., na wyspie znajdowało się grodzisko. Obecnie na wyspie znajduje się ośrodek wypoczynkowy oraz bar, do którego można dotrzeć 200-metrową groblą z miejscowości Wieprz, wybudowaną w 1938 roku przez ówczesnego właściciela wyspy Emila Gratzkiego^[11].
• Czaplak, Czapli Ostrówek (43 ha) – trzecia co do wielkości wyspa w północnej części Jezioraka, dostępna przez bród z stałego lądu. Najwyższe wzniesienie na niej wynosi 101,9 m n.p.m. Do połowy XX wieku wyspa stanowiła obszar upraw rolnych. Obecnie jest ona prawnie chroniona jako użytek ekologiczny m.in. ze względu na występowanie tu zbiorowiska boru chrobotkowego, rzadkich gatunków zwierząt i ptaków^[11].
• Zielony Ostrów, Wyspa Łąkowa, Zielona, Krowianka, Krowia, Sianowa (27,2 ha) – znajduje się na niej cmentarz nienarodzonych i dzika plaża nazywana Hawaje. Na południowy wschód od wyspy znajduje się najgłębsze miejsce na Jezioraku – 12,8 m^[11].
• Lipowy Ostrów, Lipowa Wyspa, Lipowiec, Owcza (13,8 ha) – najwyższe wzniesienie na wyspie wynosi 106,7 m n.p.m. Znajduje się na niej Cypelek Buraczkowy, przystań oraz cmentarz zakochanych, który wiąże się z legendą o kochankach z Lipowej Wyspy^[11].
• Gierczak, Gierczak Duży, Duży Gierczak (818 ar) – wyspa w środkowej części Jezioraka, położona na północ od wyspy Gierczak Mały i na południe od Zielonego Ostrowa. Na mapach przed 1944 rokiem tworzy z Gierczakiem Małym jedną wyspę nazywaną Gerczak Werder lub Rohr Werder. Na północny wschód od wyspy znajduje się najgłębsze miejsce na Jezioraku – 12,8 m^[11].
• Gierczak Mały, Mały Gierczak (343 ar) – wyspa w środkowej części Jezioraka, położona na południe od wyspy Gierczak Duży. Najwyższe wzniesienie na niej wynosi 104,3 m n.p.m. Na mapach przed 1944 rokiem tworzy z Gierczakiem Dużym jedną wyspę nazywaną Gerczak Werder lub Rohr Werder^[11].
• Kobieciak, Kobiecy Ostrów, Kobieca Wyspa (138 ar) – w średniowieczu wyspę z stałym lądem łączył drewniany most^[11].
• Polajńska Kępa, Poljańska Kępa, Wyspa Poljańska, Wyspa Polańska, Sienna Kępa (61 ar) – wyspa w północnej odnodze Jezioraka, na południowy zachód od przysiółka Polajny^[11].
• Rybackie Kępy Południowe (40 ar) – wyspa w środkowej części jeziora, pomiędzy miejscowościami Siemiany i Wieprz^[11].
• Rybackie Kępy Północne (37 ar) – wyspa pomiędzy miejscowościami Siemiany i Wieprz^[11].
• Mała Żuławka, Mała Żuława, Wyspa Miłości, Wyspa Węży (28 ar) – znajduje się około 3 km na północ od Iławy^[11].
• Wyspa Pustelnia, Pustelnik, Wyspa Księdza (22 ar) – znajduje się na północ od osady Jezierzyce. Z góry wyglądem przypomina koło o średnicy 50 m. Ta niewielka wyspa zaznaczona jest już na mapie z 1893 roku. 13 sierpnia 1959 roku i 28 lipca 1973 roku, podczas spływów kajakowych, dwukrotnie cumował i wypoczywał na wyspie ks. bp Karol Wojtyła^[11].
• Rajka, Droga (16 ar) – wyspa w północnej części Jezioraka, przylegająca do północno-wschodniego cypla wyspy Czaplak^[11].
• Kępka (8 ar) – wyspa w północnej części Jezioraka, na północny wschód od wyspy Czaplak^[11].
• Wyspa Miłości (4 ar) – wyspa znajduje się pomiędzy Wielką Żuławą a zachodnim brzegiem Jezioraka. W 1973 roku na potrzeby filmu Gniazdo powstał drewniany most o długości 365 m przebiegający przez tę wyspę^[11].
• Kuklina, Skowronek (1 ar) – najmniejsza wyspa Jezioraka, leżąca w północnej części jeziora, na zachód od przysiółka Polajny.

• Wybrane wyspy Jezioraka
• 
  Wielka Żuława, widok na południowo-zachodnią część wyspy
• 
  Wielka Żuława, widok na południową część wyspy
• 
  Zdjęcie satelitarne Iławy. W lewym górnym rogu widoczna jest Wielka Żuława.
• 
  Wielka Żuława na mapie administracyjnej Iławy
• 
  Wielki Bukowiec
• 
  Widok na Rybackie Kępy (po lewo), Lipowy Ostrów (po prawo) oraz Wielki Bukowiec (za Lipowym Ostrowem) z wieży obserwacyjnej w Siemianach.
• 
  Lipowy Ostrów
• 
  Pomost na wyspie Lipowy Ostrów
• 
  Wyspa Czaplak (po lewo)
• 
  Kobiecy Ostrów
• 
  Widok z wyspy Gierczak Duży
• 
  Przystań na wyspie Gierczak Duży

Jeziorak posiada również mniejsze od wysp kępy (trzciniaki), zwane wysepkami. Większość z nich pozostaje bezimiennych. Do znanych z nazwy wysepek należą Matyckie Kępy (Polajńskie Kępy), leżące pomiędzy Wyspą Polańską a miejscowością Matyty^[12][13].

Na Jezioraku można wyróżnić następujące półwyspy^[12][13]:

• Półwysep Bukowiec – oddziela Jezioro Płaskie od Jezioraka,
• Półwysep Świerkowy – znajduje się na zachód od Zatoki Zimny Kąt,
• Krzywy Róg – na północ od wyspy Wielka Żuława^[2],
• Półwysep Nieprzyjazny – północno-wschodnia odnoga Wielkiej Żuławy.

Jezioro obfituje w liczne zatoki. Należą do nich^[12][13]:

• Zatoka Polajńska (Polańska) – najbardziej wysunięta na północ zatoka Jezioraka, w okolicach Polajńskiej Kępy oraz miejscowości Polajny i Matyty. Z niej wypływa Kanał Dobrzycki, łączący Jezioraka z Jeziorem Ewingi,
• Zatoka Rudnia – znajduje się na zachód od miejscowości Skitławki,
• Zatoka Kraga – znajduje się na zachód od miejscowości Gubławki. Przez zatokę prowadzi Kanał Iławski, który łączy się z Jeziorem Dauby, a następnie zmierza w stronę Miłomłyna, gdzie łączy się z Kanałem Elbląskim,
• Zatoka Zimny Kąt – znajduje się na południe od wyspy Gierczak Mały,
• Śmierdwy – niewielka zatoka, znajdująca się na wschód od Zatoki Zimny Kąt,
• Zatoka Smolna, Smolny Róg, Smolny Kąt – znajduje się na północ od Makowa, po wschodniej stronie jeziora,
• Sarnówek – wąska zatoka, znajdująca się na zachód od Makowa,
• Zatoka Widłągi – duża zatoka, do której wejście prowadzi przez Cieśninę Widłąską na północny zachód od miejscowości Jażdżówki. Dzieli się ona na kilka mniejszych zatok:
  • Zatoka Mały Widłążek – południowa część zatoki,
  • Zatoka Bucka – północno-zachodnia część zatoki,
  • Zatoka Porębska – północna część zatoki,
  • Zatoka na Świerki – wschodnia część zatoki,
• Zatoka Mazurska, Mazurski Kąt – zatoka w północno-zachodniej części półwyspu Krzywy Róg.

• Cieśnina Matycka – na południe od miejscowości Matyty, przy wpływie do Zatoki Polajńskiej,
• Brama Pomielińska – między Zatoką Rudnia na północy a wyspą Czaplak na zachodzie,
• Brama Płaska – wpływ do Jeziora Płaskiego przez Jezioro Jeziorak,
• Płytka Cieśnina – cieśnina między wyspami Gierczak Duży i Gierczak Mały,
• Cieśnina Widłąska – wpływ do Zatoki Widłągi.