Klapolotka

Klapolotka – ruchoma powierzchnia sterowa samolotu, łącząca funkcje lotki i klapy. Umieszczona jest na krawędzi spływu skrzydła, zazwyczaj w jego zewnętrznej części. W zależności od wychylenia może działać symetrycznie – zwiększając siłę nośną jak klapa – lub różnicowo – wywołując moment przechylający jak lotka^[1].

W trybie klapowym klapolotki opuszczane są jednocześnie w dół po obu stronach skrzydła, co zwiększa krzywiznę profilu aerodynamicznego i pozwala obniżyć prędkość startu oraz lądowania. W trybie lotkowym wychylają się przeciwnie względem siebie – jedna w górę, druga w dół – powodując przechylenie statku powietrznego wokół osi podłużnej^[2][3]. W niektórych konstrukcjach klapolotki są umieszczane w taki sposób, aby ich oś obrotu oraz powierzchnia robocza znajdowały się wyraźnie poza zasadniczą linią krawędzi spływu skrzydła. Celem takiego rozwiązania jest zapewnienie niezakłóconego przepływu powietrza nad powierzchnią sterową przy małych prędkościach lotu oraz przy dużych kątach natarcia. Poprawia to skuteczność sterowania w warunkach zbliżonych do przeciągnięcia, przyczynia się do obniżenia prędkości przeciągnięcia oraz polepsza własności pilotażowe w locie z małą prędkością^[4].

Rozwiązanie to stosowane jest przede wszystkim w lekkich samolotach, szybowcach, bezzałogowych statkach powietrznych oraz konstrukcjach amatorskich, gdzie upraszcza budowę skrzydła i zmniejsza liczbę odrębnych mechanizmów sterowania^[5]. W niektórych samolotach transportowych stosuje się powierzchnie sterowe określane jako klapolotki, zlokalizowane pomiędzy klapami a lotkami.