Leśniaki Chabielskie

Leśniaki Chabielskie
Leśniaki Chabielickie
kolonia
Państwo

 Polska

Województwo

 łódzkie

Powiat

bełchatowski

Gmina

Szczerców

Strefa numeracyjna

44

Kod pocztowy

97-420[1]

Tablice rejestracyjne

EBE

SIMC

0553443

Położenie na mapie gminy Szczerców
Mapa konturowa gminy Szczerców, blisko centrum po lewej na dole znajduje się punkt z opisem „Leśniaki Chabielskie”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, w centrum znajduje się punkt z opisem „Leśniaki Chabielskie”
Położenie na mapie województwa łódzkiego
Mapa konturowa województwa łódzkiego, blisko centrum na dole znajduje się punkt z opisem „Leśniaki Chabielskie”
Położenie na mapie powiatu bełchatowskiego
Mapa konturowa powiatu bełchatowskiego, blisko centrum po lewej na dole znajduje się punkt z opisem „Leśniaki Chabielskie”
Ziemia51°18′10″N 19°05′31″E/51,302778 19,091944[2]

Leśniaki Chabielskie (nazwa oboczna: Leśniaki Chabielickie[2]) – wieś sołecka[3] w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie bełchatowskim, w gminie Szczerców.

Historia

Wieś powstała jako osada leśna w majątku ziemskim Chabielice, istniał tam niewielki folwark i osada włościańska. Według spisu z 1836 we wsi było 7 chałup drewnianych krytych słomą. W 1844 folwark i wieś zostały wydzielone z dóbr Chabielice, właścicielem został Józef Kozłowski, z zawodu geometra[4].
W drugiej połowie XIX wieku wieś i folwark Leśniaki należały do gminy i parafii Chabielice, w powiecie piotrkowskim. Były w niej 4 domy (zagrody ), 46 mieszkańców i 9 mórg obszaru. Przy folwarku był dwór i dwa domy, 14 mieszkańców i 204 morgi gruntu.

Teodor Cieszkowski.

10 kwietnia 1863 Leśniaki były miejscem tragicznych wydarzeń. W dworze Józefa Kozłowskiego schronili się powstańcy z oddziału pułkownika Teodora Cieszkowskiego, rozbitego przez wojska rosyjskie pod Broszęcinem, unosząc z miejsca starcia ciężko postrzelonego dowódcę. Tam też dopadła ich pogoń. Rozwścieczeni, zapewne dużymi stratami w bitwie kozacy, zabili ciosami lanc i strzałami z pistoletu leżącego w łóżku rannego Cieszkowskiego. Zginęli również jego towarzysze: dwudziestoletni syn gospodarza Hipolit Kozłowski, Józef Bykowski (21 lat) z Głupic i Tomasz Witkowski (18 lat) z Kopytów. Dwór i folwark splądrowano. Opis tamtych tragicznych wydarzeń został zamieszczony w krakowskiej gazecie Czas z 29 kwietnia 1863[5]:

(...) Podamy wam tylko jedno nazwisko, nazwisko firmowe towarzystwa wszelkich okrucieństw (...) kapitana konsystującego w Wieluniu pułku, Rafałowicza. (...) Ten to człowiek do leżącego w łóżku Cieszkowskiego trzy razy o dwa kroki wystrzelił a rozbiwszy mu czaszkę, wziął mózg w rękę i rzucił w twarz starcowi u którego Cieszkowski leżał, on tegoż starca wypoliczkował i syna zabić kazał.


W pobliskim Stanisławowie zostali zabici major Polikarp Krąkowski (36 lat) z Bartodziejów, Stefan Szymański (18 lat) i Jan Imielski (22 lata) z Wiązowej Woli, zamordowani od kozaków jak napisał w aktach zgonów ks.Stanisław Wiśniewski – proboszcz parafii Chabielice.

11 kwietnia 1863 pod Praszką, część oddziału rosyjskiego (30 żołnierzy), wiozącą łupy z dworu w Leśniakach, dogonił i rozbił Oxiński. Dobra odzyskał, a kozaków wyciął w pień mszcząc się za zamordowanie Cieszkowskiego i jego towarzyszy[6][a].


W 1888 jak podaje Informator : przewodnik handlowo-przemysłowy Cesarstwa Rossyjskiego, Królestwa Polskiego i Warszawy właścicielem majątku ziemskiego Leśniaki był Seweryn Kozłowski[7].

25-27 marca 1939 po zakończeniu mobilizacji w Leśniakach i innych miejscowościach wokół Chabielic zakwaterowano żołnierzy 84 Pułku Strzelców Poleskich z 30 Dywizji Strzelców Poleskich, która wchodziła w skład armii ,,Łódź”. Żołnierze brali udział w pracach przy budowie fortyfikacji obronnych i w szkoleniach poligonowych. 19 maja 1939 w czasie ćwiczeń granatnikowych, w żołnierzy z 11 i 12 kompanii IV batalionu uderzył piorun. Śmiertelnie porażony został strzelec Łasek[8], mieszkaniec podpiotrkowskiego Koła.


W latach czterdziestych, po zakończeniu II wojny w rejonie Leśniaków działali żołnierze wyklęci , był to działający w kadrze III komendy Konspiracyjnego Wojska Polskiego, oddział pod krypt. „Balon” Andrzeja Jaworskiego ps. „ Marianek“.
26 lutego 1948 „Marianek“ nocujący z towarzyszami w jednym z gospodarstw w Leśniakach, został zaskoczony przez milicjantów z Chabielic. W wyniku gwałtownej strzelaniny zginął komendant chabielickiego posterunku MO Szymański i żołnierz KWP, mieszkaniec Chabielic, Mirosław Pająk. Zwłoki M. Pająka zawieziono wpierw do Szczercowa na posterunek UB, potem częściowo obnażone, wyłożono na widok publiczny na placu przed chabielickim kościołem. Na wetkniętym w usta kiju widniał napis Tak zginie, każdy kto podniesie rękę na władzę ludową[9].

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do gminy Szczerców w województwie piotrkowskim.

Uwagi

  1. ↑ Józef Oxiński nie opisuje tych wydarzeń w swoim pamiętniku, Wspomnienia z powstania polskiego 1863 – 1864, Warszawa 1965

Przypisy

  1. ↑ Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2022, s. 656 [zarchiwizowane 2022-10-26].
  2. 1 2 Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 67704.
  3. ↑ Gmina Szczerców. [dostęp 2014-12-09]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-12-09)].
  4. ↑ Marcin Szymański: Osadnictwo Kotliny Szczercowskiej w okresie nowożytnym w świetle badań archeologicznych i źródeł pisanych.. s. 110 i 201.
  5. ↑ Krzysztof Wiśniewski, Teodor Cieszkowski – krótki opis działalności w kaliskiem. Walka i śmierć [w:] Gloria victis 1863 r. Studia i szkice z dziejów Powstania Styczniowego, Naczelna Dyrekcja Archiwów Państwowych Archiwum Państwowe w Piotrkowie Trybunalskim, Warszawa-Piotrków Trybunalski 2013, s.166.
  6. ↑ Stanisław Zieliński, Bitwy i potyczki 1863-1864, nakł. Funduszu Wydawniczego Muzeum Narodowego Polskiego, Rapperswil 1913, str.195
  7. ↑ Spis Obywateli Ziemskich w Królestwie Polskim tab. 41 [w] Informator : przewodnik handlowo-przemysłowy Cesarstwa Rossyjskiego, Królestwa Polskiego i Warszawy, Warszawa 1888.
  8. ↑ Łukasz Politański, Militarne aspekty historii Kurnosa i Kaszewic, Wydawnictwo Muzealne, Bełchatów 2011, s.88-89.
  9. ↑ Roman Peska, Ziemia Szczercowska 1861-1991

Bibliografia

  • Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, Tom V, str.159.
  • Stanisław Zieliński, Bitwy i potyczki 1863-1864, nakł. Funduszu Wydawniczego Muzeum Narodowego Polskiego, Rapperswil 1913, str.195.
  • Mertykalia gminy i parafii Chabielice - 1863 rok.
  • Rejestr TERYT