Legion Polski w Turcji
Legion Polski w Turcji – formacja wojskowa, sformowana w Stambule z polskich emigrantów w czasie wojny rosyjsko-tureckiej 1877–1878. Dowodzona przez mjr. Józefa Jagmina, w jego szeregi zgłosiło się raptem 200 ochotników[1].
Historia
W lipcu 1877 r. Konfederacja Narodu Polskiego podjęła idee sformowania polskiej formacji wojskowej przy armii tureckiej. Najczynniejszą rolę w formowaniu Legionu brali Wacław Warczyc, były uczestnik powstania styczniowego pracujący jako inżynier w Imperium Osmańskim oraz Artur Zimmerman (Artur Bej), były oficer z czasów powstania węgierskiego. Legion sformowano w Stambule oraz w czerwcu 1877 r. oddział europejski (110 żołnierzy) został przeniesiony na front pod Szumlą. Oddział brał udział w bitwach pod Kızılar (23 sierpnia 1877) i Yeniköy, ponosząc ciężkie straty (poległ m.in. Jagmin). Po śmierci Jagmina, oddział został przeformowany na szwadron kawalerii pod dowództwem kpt. Nepomucena Lochmana (64 szable), stał się eskortą dowódcy armii naddunajskiej Mehmeda Alego Paszy. Walczył pod Dżumą, a po kapitulacji twierdzy w Szumli został przeniesiony do Stambułu gdzie oddział został rozwiązany. Oddział azjatycki (44 żołnierzy) został wysłany na front kaukaski, jego zadaniem było przyciągnięcie dezerterów polskich z armii rosyjskiej. Dowodził nim mjr. Jarosław Romer-Merczyński (piechota) oraz mjr. Dobrudzki (kawaleria). Oddział brał udział w potyczkach pod Kızıl-Tepe oraz pod Tepekale. W listopadzie został wycofany z frontu, do Stambułu wróciło zaledwie 35 żołnierzy i tam legion został rozwiązany[2].
Mundur
Mundur piechoty legionu był całkowicie turecki, z jedyną zmianą nakrycia głowy na czerwoną konfederatkę, obszytej czarnym barankiem, ale i ona w polu została zarzucona i zastąpiona dla wygody czerwonym fezem. Kawaleria legionu posiadała mundur ułański wzorowany na mundurze ułanów austriackich[3].
Przypisy
- ↑ Żurawski vel Grajewski, Radosław. "Stosunki polsko-tureckie w latach 1831-1878". Istanbul: Istanbul University Press, 2025, str. 102
- ↑ Żurawski vel Grajewski, Radosław. "Stosunki polsko-tureckie w latach 1831-1878". Istanbul: Istanbul University Press, 2025, str. 102
- ↑ Stanisław Gepner, Żołnierz polski ubiór, uzbrojenie i oporządzenie 1832–1939, Warszawa: 2014, str. 100
Bibliografia
- Józef Urbanowicz (red.): Mała encyklopedia wojskowa (K–Q). T. II. Warszawa: Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, 1970.
- Łątka, Jerzy Siemisław, Z ziemi tureckiej do Polski. Dzieje legionu polskiego w Turcji 1877, Gdańsk: Związek Tatarów Polskich w RP, 2000.
- Lewak, Adam, Dzieje emigracji polskiej w Turcji (1831–1878). Warszawa: Instytut Wschodni, 1935.
- Wereszycki, Henryk, Zdrada Jerzy, Polska działalność dyplomatyczna 1860–1900, Historia dyplomacji polskiej1795–1918, pod red Ludwika Bazylowa. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1982.
- Gepner, Stanisław, Żołnierz polski ubiór, uzbrojenie i oporządzenie 1832–1939, Warszawa, 2014.