Mściszewo

Mściszewo
wieś
Państwo

 Polska

Województwo

 wielkopolskie

Powiat

poznański

Gmina

Murowana Goślina

Liczba ludności (2006)

292

Strefa numeracyjna

61

Kod pocztowy

62-095[1]

Tablice rejestracyjne

PZ

SIMC

0589955

Położenie na mapie gminy Murowana Goślina
Mapa konturowa gminy Murowana Goślina, po lewej znajduje się punkt z opisem „Mściszewo”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, po lewej znajduje się punkt z opisem „Mściszewo”
Położenie na mapie województwa wielkopolskiego
Mapa konturowa województwa wielkopolskiego, blisko centrum na lewo znajduje się punkt z opisem „Mściszewo”
Położenie na mapie powiatu poznańskiego
Mapa konturowa powiatu poznańskiego, u góry znajduje się punkt z opisem „Mściszewo”
Ziemia52°35′04″N 16°58′17″E/52,584444 16,971389[2]

Mściszewo – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie poznańskim, w gminie Murowana Goślina[3].

Nazwa

Pierwszy zachowany zapis pierwotnej nazwy wsi pochodzi z łacińskiego dokumentu z 1388 kiedy to odnotowano ją pod staropolską nazwą „Mcziszewo”, 1406 „Msciszewo”, 1423 „Mszczyschewo, Msczyschewo”, 1500 „Msczyssew”, 1508 „Msczischevo”, 1510 „Mszcyschowo, Msczyszewko”, 1563 „Msczissewo, Msczischewo”, 1580 „Mściszewo”[4].

Po rozbiorach Polski w okresie zaborów, przed traktatem wersalskim w XX wieku Niemcy używali niemieckiej nazwy „Wilhelmsberg”. Po odzyskaniu niepodległości Polski w czasie II RP miejscowość nosiła polską nazwę „Mściszewo”. W czasie niemieckiej okupacji Polski w latach 1939–1945 nazistowska administracja III Rzeszy wprowadziła niemiecką nazwę „Wilhelmsberg”[5]

Historia

Wieś początkowo należała do opola chojnickiego z siedzibą w Chojnicy, które było reliktem opola - przedpaństwowej wspólnoty rodowo-terytorialnej. W późniejszym okresie opola stały się administracyjnymi podokręgami kasztelanii. W 1388 Mściszewo zostało odnotowane w granicach tego opola[4].

Miejscowość historycznie związana jest z Wielkopolską. Wieś istnieje co najmniej od drugiej połowy XIV wieku i ma średniowieczną metrykę. Początkowo była własnością kościelną własnością Klasztoru Cysterek w Owińskach. Od 1320 miejscowość leżała w Zjednoczonym Królestwie Polskim, a od 1380 w Koronie Królestwa Polskiego. W 1449 odnotowano ją w powiecie poznańskim województwa poznańskiego Korony Królestwa Polskiego. W 1580 leżała w parafii Goślina Kościelna[4].

W 1406 Dobiesław Bodecki z Bucza koło Śmigla toczył spór z opatką klasztoru cysterek w Owińskach o rozgraniczenie pomiędzy wsiami Goślinka, Troskotowo (obecnie Trzuskotowo), Bolechowo i Mściszewo. W 1509 ponownie dokonano rozgraniczenia pomiędzy wsiami Starczynowo, Uchorowo i Mściszewo, ponieważ zniszczeniu uległy stare kopce graniczne. W 1516 rozgraniczono wsie Starczynowo z Mściszewem, Radzimiem, Uchorowem i Białężynem koło Murowanej Gośliny. W 1531 Starczynowo wieś kapituły katedry poznańskiej graniczyła m. in. z Mściszewem należącym do klasztoru w Owińskach. Ustalono wtedy, że kopce graniczne pomiędzy Mściszewem, Białężynem i Radzimiem nad rzeką Wartą powinny być szybko odnowione, ponieważ mieszkańcy Starczynowa są napastowani przez m. in. mieszkańców Mściszewa i Jana Banka sołtysa prawdopodobnie starczynowskiego[4].

W latach 1423-1510 do uposażenia prepozyta katedry poznańskiej i prebendy w katedrze poznańskiej zwanej „Krzesiny” należały dziesięciny z 7 łanów w Mściszewie. W 1423, według zachowanej kopii z lat 1488-1492, po połowie dla obu beneficjów, do prepozyta należało 1,5 grzywny, a w 1510 po 7 groszy[4].

W 1478 Mściszewo odnotowano w wykazie zaległości podatkowych. W 1508 we wsi było dwóch sołtysów. Odnotowano wówczas także pobór podatkowy od dwóch półłanków. W 1509 miał miejsce pobór od dwóch półłanków, a sołtys zapłacił od jednego łana. W 1563 pobrano podatki od 3 łanów. W latach 1564-1565 wieś Mściszewo było własnością klasztoru w Owińskach i płaciło do zamku poznańskiego od 3,5 łana po 3 wiertełe żyta, jedną ćwiertnię owsa, po jednym wiertelu pszenicy oraz po dwa grosze z każdego łana. W 1577 pobór podatkowy zapłaciła opatka z Owińsk. W 1580 miał miejsce pobór z Mściszewa wsi klasztoru w Owińskach od 2 łanów[4].

W początku XVI wieku miała miejsce sprawa sądowa natury kryminalnej. W 1500 sołtys z Mściszewa oraz jego synowie zostali oskarżeni przez kmieci ze Starczynowa (obecnie Starczanowo) o to, że im grozili oraz, że często ich napadali, gdy ci uprawiali swoje pola. Do ataków miało także dochodzić na drodze publicznej, kiedy odstawiali drewno do regensa w Poznaniu oraz przy wielu innych okazjach. Sołtys wraz z synami miał ranić kmieci starczynowskich i nie udzielać im jakiejkolwiek pomocy[4].

Wieś duchowna, własność Klasztoru Cysterek w Owińskach pod koniec XVI wieku leżała w powiecie poznańskim województwa poznańskiego w Rzeczypospolitej Obojga Narodów. Wskutek II rozbioru Polski w 1793, miejscowość przeszła pod władanie Prus i jak cała Wielkopolska znalazła się w zaborze pruskim[6].

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa poznańskiego.

Przypisy

  1. ↑ Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2022, s. 809 [zarchiwizowane 2022-10-26].
  2. ↑ Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 84112.
  3. ↑ Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz. U. z 2013 r. poz. 200 (ISAP))
  4. 1 2 3 4 5 6 7 Gąsiorowski 1992 ↓, s. 218-219.
  5. ↑ Lista wszystkich nazw miejscowości Wilhelmsberg od 1900 do 1990 r. - Dawne tereny wschodnie [online], ehemalige-ostgebiete.de [dostęp 2025-06-29].
  6. ↑ Atlas historyczny Polski. Wielkopolska w drugiej połowie XVI wieku. Część II. Komentarz. Indeksy, Warszawa 2017, s. 247.

Bibliografia

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.