Marcus Jacob Monrad

Marcus Jacob Monrad

Portret autorstwa Hansa Hansena
Data urodzenia	19 stycznia 1816
Data śmierci	30 grudnia 1897
Specjalność: filozofia
Nauczyciel akademicki
Uczelnia	Uniwersytet w Oslo

Marcus Jacob Monrad (ur. 19 stycznia 1816, zm. 30 grudnia 1897) – norweski filozof i wykładowca akademicki, umiarkowany heglista^[1] . Uchodzi za najwybitniejszego filozofa Norwegii XIX w.^[2]

Głównymi jego dziełami są: „Propedeutyka filozoficzna" (norw. Philosophisk Propædeutik, 1849), „Psychologia" (norw. Psychologie, 1-e wyd. 1850), „Etyka" (norw. Ethik, 1-e wyd. 1851) i „Estetyka" (norw. Æsthetik)^[2].

Wychodząc z heglowskiej tezy, że życie polega na stałym przezwyciężaniu i godzeniu przeciwieństw, Monrad usiłował pogodzić religię i naukę. Uważał on, że wiara antycypuje nieskończony cel, do którego stale dąży nauka, nigdy go nie osiągając. To, co rzeczywiste, wedle Monrada, jest ideą przejawiającą się w przyrodzie i duchu. Absolutne (Bóg) jest osobowością, która odsłania się przede wszystkim wierze, antycypującej wiedzę. Monrad nazywał swój punkt widzenia mistyczno-panteistycznym. Mistyczny panteizm Monrada dość daleko odbiegł od filozofii heglowskiej, od jej racjonalizmu^[3].

po polsku

• Aleksandr Mysliwczenko: Myśl filozoficzna i socjologiczna w krajach skandynawskich w okresie kapitalizmu przedmonopolistycznego (druga połowa XIX w.). W: Historia filozofii. Pod redakcją M.A. Dynnika, M.T. Jowczuka, B.M. Kiedrowa, M.B. Mitina, T.I. Ojzermana i A.F. Okułowa. T. III: Lata czterdzieste — dziewięćdziesiąte XIX w. Warszawa: Książka i Wiedza, 1963, s. 555–580. (pol.).

w językach obcych

• Монрад, Маркус-Якоб. W: Słownik encyklopedyczny Brockhausa i Efrona. (ros.).