Marek Budzisz

Marek Budzisz
Ilustracja
Marek Budzisz w trakcie rozmowy z Piotrem Zychowiczem na Festiwalu Książki w Opolu
Data i miejsce urodzenia

18 czerwca 1964
Łódź

Zawód, zajęcie

analityk, publicysta, historyk, dziennikarz

Edukacja

XII Liceum Ogólnokształcące im. Stanisława Wyspiańskiego w Łodzi

Alma Mater

Uniwersytet Warszawski

Partia

UD, PK, KK, Prawica Rzeczypospolitej

Marek Budzisz (ur. 18 czerwca 1964 w Łodzi[1]) – polski publicysta, historyk, dziennikarz, działacz opozycji antykomunistycznej oraz ekspert ds. Rosji i obszaru postsowieckiego w think-tankach Fundacja Instytut Wolności i Stategy&Future[2][3].

Życiorys

Działalność polityczna

W 1981 jeden z współtwórców (przewodniczący) Niezależnego Zrzeszenia Uczniów Szkół Średnich, opozycyjnej organizacji młodzieżowej utworzonej z inicjatywy uczniów łódzkich szkół średnich[4] (uczęszczał do XII Liceum Ogólnokształcącego im. Stanisława Wyspiańskiego w Łodzi[5]). W okresie stanu wojennego organizator Komitetu Samoobrony Młodych, co w rezultacie doprowadziło w 1983 do jego aresztowania na okres trzech miesięcy, następnie został zwolniony na mocy amnestii. W czasie studiów na Wydziale Historii Uniwersytetu Warszawskiego związał się z Ruchem Młodej Polski. Był współzałożycielem Łódzkiego Porozumienia Obywatelskiego, Łódzkiego Towarzystwa Gospodarczego (wiceprzewodniczący) i Łódzkiej Izby Przemysłowo-Handlowej (wiceprezes). Po 1989 związał się z Unią Demokratyczną, z listy której bez powodzenia ubiegał się o mandat poselski w wyborach parlamentarnych w 1991[6]. Opuścił UD wraz z secesją Aleksandra Halla. Następnie był członkiem zarządu Partii Konserwatywnej, a następnie Koalicji Konserwatywnej oraz jednym z założycieli Klubu Konserwatywnego w Łodzi[1]. W latach 1997–2001 pełnił funkcję doradcy szefa Kancelarii Prezesa Rady Ministrów oraz ministra finansów w rządzie Jerzego Buzka[2][7]. Później przystąpił do Prawicy Rzeczypospolitej[1]. Według antyklerykalnego tygodnika „Fakty i Mity” był w 2003 działaczem Opus Dei[8].

Działalność zawodowa

St. chor. sztab. Paweł Mateńczuk, gen. dyw. Leon Komornicki i Marek Budzisz podczas warsztatów „Bądź gotów” w Krakowie (2025)

Autor licznych artykułów prasowych, m.in. w „Rzeczypospolitej”, „Życiu Gospodarczym”, „Młodej Polsce”, „Ładzie”, „Życiu Warszawy”, „Życiu”, „Wprost” „Nowej Konfederacji”, „Dzienniku Gazecie Prawnej”, „Rzeczach Wspólnych”, „wGospodarce”, „Gazecie Bankowej”, „Nowym Państwie”[1][9]. Zawodowo prowadził własną działalność gospodarczą, zasiadał w kilku radach nadzorczych, w TVP był szefem zespołu programowego Pulsu dnia, w „Życiu” szefem zespołu gospodarczego, a w Radiu Plus był dyrektorem programowym[1]. Były członek kolegium redakcyjnego „Polityki Polskiej” oraz „Kwartalnika Konserwatywnego” (1997–2000)[9]. Został dyrektorem finansowym w prywatnym funduszu inwestycyjnym oraz zajął się doradztwem gospodarczym, będąc prezesem kilku firm doradzających na rynku finansowym i gospodarczym. Jest również doradcą zarządu Top Farm[1]. Analityk w Strategy&Future[10].

Autor kilku książek dotyczących międzynarodowych stosunków politycznych i gospodarczych.

Poglądy

Federacja polsko-ukraińska

W 2022 zaproponował utworzenie w perspektywie dziesięcioletniej federacji polsko-ukraińskiej, argumentując, że federacja polsko-ukraińska powinna być celem polskiej polityki zagranicznej. Twierdził, że Polska i Ukraina budują sojusz w wielu dziedzinach, od współpracy wojskowej przez produkcję sprzętu wojskowego po współpracę gospodarczą, i że najważniejszym pytaniem dla obecnego pokolenia jest, jak daleko ta współpraca może i powinna się posunąć[11].

Propozycja wywołała ostrą krytykę. Tygodnik Do Rzeczy opisał Budzisza jako publicystę w ogniu krytyki, a wśród reakcji pojawiały się określenia takie jak niebezpieczny pomysł i szaleństwo[12]. Michał Steć na łamach Rzeczypospolitej określił koncepcję federacji jako szkodliwy pomysł, wskazując, że Polska nie ma moralnego prawa wskazywać Ukrainie drogi budowania państwowości, a dotychczasowe braterstwo opiera się na prostym rachunku, iż Ukraińcy odsuwają rosyjskie zagrożenie od polskich granic[13]. Łukasz Warzecha, również w Rzeczypospolitej, pisał o groźnych wizjach federacji[14]. Krytyka Polityczna stwierdziła, że fantazje o unii polsko-ukraińskiej można włożyć między bajki[15]. Kwartalnik Więź opisał propozycję jako prawicowe śnienie lewicowych snów[16].

Samotność strategiczna i pauza strategiczna

W książce Samotność strategiczna Polski (2022) argumentował, że nie wszystkie interesy Polski pokrywają się z interesami jej sojuszników i że Polska musi prowadzić własne kalkulacje strategiczne niezależnie od NATO i Unii Europejskiej[17].

W Pauzie strategicznej (2023) przedstawił tezę, że Rosja w najbliższych latach odbuduje swoje siły zbrojne, co oznacza, iż Polska może stanąć wobec zagrożenia pełnoskalowym konfliktem. Według Budzisza obecna pauza strategiczna wkrótce się zakończy[18].

Publikacje

Publikacje autorskie

  • Koniec rosyjskiej Ameryki. Rozważania o przyczynach sprzedaży Alaski, Ośrodek Myśli Politycznej, 2017, ISBN 978-83-64753-92-3
  • Iluzja wolnej Białorusi. Jak walcząc o demokrację można utracić ojczyznę, Nowa Konfederacja, 2020, ISBN 978-83-959826-5-1
  • Wszystko jest wojną. Rosyjska kultura strategiczna, Zona Zero, 2021, ISBN 978-83-66814-06-6
  • Samotność strategiczna Polski, Zona Zero, 2022, ISBN 978-83-66814-38-7
  • Pauza strategiczna. Polska wobec ryzyka wojny z Rosją, Zona Zero, 2023, ISBN 978-83-66814-83-7
  • Obywatelska armia Rzeczypospolitej. Ani branka ani służba, Zona Zero, 2024

Publikacje współautorskie

Zobacz też

Przypisy

  1. 1 2 3 4 5 6 Prywatyzacja – problem polityczny, [w:] Małgorzata Bartyzel, Artur Wołek (red.), Polska naszych pragnień, Polska naszych możliwości. Antologia „Polityki Polskiej”, Warszawa: Muzeum Historii Polski, Ośrodek Myśli Politycznej, 2013, ISBN 978-83-62628-32-2 [dostęp 2023-04-12].
  2. 1 2 Marek Budzisz [online], instytutwolnosci.pl [dostęp 2025-11-14] [zarchiwizowane z adresu 2023-11-14].
  3. ↑ Strategy&Future [online], Patronite.pl [dostęp 2026-07-15].
  4. ↑ Tomasz Czarnecki, Niezależne Zrzeszenie Uczniów Szkół Średnich w Łodzi, [w:] Encyklopedia Solidarności [online], Instytut Pamięci Narodowej [dostęp 2023-04-12].
  5. ↑ Wirtualne spacery śladami opozycji antykomunistycznej [online], sws.org.pl [dostęp 2025-11-15].
  6. ↑ Wybory do Sejmu w 1991 r. [online], kbw.gov.pl [dostęp 2025-11-04].
  7. ↑ Marek Budzisz [online], granice.pl [dostęp 2023-04-12].
  8. ↑ Krystian Wiśniewski, Franz Schaefer, Nieoficjalny FAQ o Opus Dei [2] [online], racjonalista.pl, 29 stycznia 2004 [dostęp 2026-02-28].
  9. 1 2 Marek Budzisz [online], lubimyczytac.pl [dostęp 2023-04-12].
  10. ↑ Marek Budzisz [online], klubjagiellonski.pl [dostęp 2023-04-12].
  11. ↑ Marek Budzisz: Federacja polsko-ukraińska powinna być celem. [w:] Układ Otwarty [on-line]. [dostęp 2026-04-03].
  12. ↑ Budzisz chce federacji polsko-ukraińskiej. Publicysta w ogniu krytyki. [w:] Do Rzeczy [on-line]. [dostęp 2026-04-03].
  13. ↑ Michał Steć: Federacja z Ukrainą to szkodliwy pomysł. [w:] Rzeczpospolita [on-line]. 2023-04-18. [dostęp 2026-04-03].
  14. ↑ Łukasz Warzecha: Groźne wizje federacji. [w:] Rzeczpospolita [on-line]. [dostęp 2026-04-03].
  15. ↑ Dlaczego fantazje o unii polsko-ukraińskiej można włożyć między bajki. [w:] Krytyka Polityczna [on-line]. [dostęp 2026-04-03].
  16. ↑ Prawica śni lewicowe sny o federacji polsko-ukraińskiej. [w:] Więź [on-line]. 2022-07-02. [dostęp 2026-04-03].
  17. ↑ Samotność strategiczna Polski. [w:] 24naukowa.com.pl [on-line]. [dostęp 2026-04-03].
  18. ↑ Pauza strategiczna. Polska wobec ryzyka wojny z Rosją. [w:] Lubimyczytac.pl [on-line]. [dostęp 2026-04-03].
  19. ↑ Wielka gra o Ukrainę. [w:] Teologia Polityczna [on-line]. [dostęp 2026-04-03].