Muchotrzew wiślany

Muchotrzew wiślany
Ilustracja
Muchotrzew wiślany (a-e)
Systematyka[1][2]
Domena

eukarionty

Królestwo

rośliny

Podkrólestwo

rośliny zielone

Nadgromada

rośliny telomowe

Gromada

rośliny naczyniowe

Podgromada

rośliny nasienne

Nadklasa

okrytonasienne

Klasa

Magnoliopsida

Nadrząd

goździkopodobne

Rząd

goździkowce

Rodzina

goździkowate

Rodzaj

muchotrzew

Gatunek

muchotrzew wiślany

Nazwa systematyczna
Spergularia echinosperma (Čelak.) Asch. & Graebn.
Ber. Deutsch. Bot. Ges. 11: 517 (1893)[3]
Synonimy
  • Spergula echinosperma (Čelak.) E.H.L.Krause
  • Spergularia rubra subsp. echinosperma Čelak.[3]

Muchotrzew wiślany (Spergularia echinosperma (Čelak.) Asch. & Graebn.) – gatunek rośliny z rodziny goździkowatych (Caryophyllaceae). Pierwotny zasięg obejmuje Europę Środkową – Niemcy, Austrię, Czechy i Słowację. Jako gatunek introdukowany rośnie w południowej części Stanów Zjednoczonych[3]. Opisywany był także z nielicznych stanowisk w Polsce, koncentrujących się w dolinie Wisły, jednak analiza zielników wykazała błędną identyfikację gatunku, stąd jego obecność w polskiej florze jest niepewna[4].

Morfologia

Pokrój
Roślina zielna o łodydze silnie rozgałęzionej u nasady, podnoszącej się lub niemal prosto wzniesionej. Osiąga od kilku do 10 cm wysokości. Łodyga w dole jest często ciemnoczerwono nabiegła, słabo kanciasta, naga, w górnej części jednak ogruczolona[5].
Liście
Równowąskie, do 1 cm długości i 0,5 mm szerokości, nieco mięsiste, górne liście zakończone ostką długości 0,3 mm. Przylistki nietrwałe – szybko odpadają. Są szerokotrójkątne, matowo błoniaste, o długości ok. 2,5 mm, całobrzegie, na szczycie wyciągnięte w ostry koniec[5].
Kwiaty
Na szypułkach o długości kilku mm, ogruczolonych, wsparte przysadkami podobnymi do liści, ale znacznie krótszymi. Działki kielicha do 3 mm długości, tępe, obłonione. Płatki korony różowe, białawe u nasady, podobnej długości jak działki kielicha. Pręcików zwykle 5[5].
Owoce
Torebki szerokojajowate, otwierają się trzema klapami po odpadnięciu od rośliny. Nasiona ciemnobrązowe do czarnych, ok. 0,5 mm długości, pozbawione błoniastego rąbka[5].
Gatunek podobny
Podobne są niewielkie okazy muchotrzewu polnego Spergularia rubra. Różni się on tym, że wszystkie liście (także dolne) mają ostki na końcach i trwałe, błyszczące przylistki u nasady, pręcików ma 10[5].

Biologia i ekologia

Roślina jednoroczna i dwuletnia. Kwitnie od czerwca do października[5].

Rośnie na piaszczystych i mulistych brzegach rzek w zbiorowiskach namuliskowych ze związku Nanocyperion flavescentis[5].

Przypisy

  1. ↑ Michael A. Ruggiero i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2026-05-06] (ang.).
  2. ↑ Peter F. Stevens, Caryophyllales, [w:] Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2026-05-06] (ang.).
  3. 1 2 3 Spergularia echinosperma (Čelak.) Asch. & Graebn., [w:] Plants of the World online [online], Royal Botanic Gardens, Kew [dostęp 2026-05-06].
  4. ↑ Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa, Adam Zając, Maria Zając, Vascular plants of Poland. An annotated checklist, Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2020, s. 171, ISBN 978-83-62975-45-7.
  5. 1 2 3 4 5 6 7 Marian Szewczyk, Spergularia (Pers.) J. et C. Presl, Muchotrzew, [w:] Adam Jasiewicz (red.), Flora Polski. Rośliny naczyniowe, t. III, Kraków: PAN, 1992, s. 310, ISBN 83-85444-06-8, OCLC 749726292.