Muskaryna

Muskaryna
Nazewnictwo
	Nomenklatura systematyczna (IUPAC)
	[(2S,4R,5S)-4-hydroksy-5-metylooksolan-2-ylo]metylo-trimetyloazanium
	Inne nazwy i oznaczenia
	L-(+)-muskaryna
	Ogólne informacje
	Charakterystyka fizyczna
	grube słupki, silnie higroskopijne (chlorek muskaryny)
Wzór Hilla	C9H20NO2
Masa molowa	174,26 g/mol
	Identyfikacja
Numer CAS	300-54-9
PubChem	9308
InChI
	InChI=1S/C9H20NO2/c1-7-9(11)5-8(12-7)6-10(2,3)4/h7-9,11H,5-6H2,1-4H3/q+1/t7-,8-,9+/m0/s1
	InChIKey
	UQOFGTXDASPNLL-XHNCKOQMSA-N
Właściwości
	Rozpuszczalność w wodzie
	dobrze rozpuszczalny (chlorek muskaryny)
	w innych rozpuszczalnikach
	chlorek dobrze rozpuszczalny w etanolu, słabo w chloroformie, eterze dietylowym i acetonie
Temperatura topnienia	180–181 °C (chlorek)
Skręcalność właściwa [α]D	+8,1° (25 °C, chlorek L(+)-muskaryny, 3,5 g/100 ml, etanol)
Niebezpieczeństwa
	Globalnie zharmonizowany system; klasyfikacji i oznakowania chemikaliów
	chlorek (±)-muskaryny hydrat
	Uwaga
Zwroty H	H302, H319
Zwroty P	P264, P270, P280, P301+P312, P305+P351+P338, P337+P313
Dawka śmiertelna	LD50 0,23 mg/kg (mysz, dożylnie)
	Jeżeli nie podano inaczej, dane dotyczą; stanu standardowego (25 °C, 1000 hPa)

Muskaryna – organiczny związek chemiczny, trujący alkaloid wielu grzybów, między innymi muchomora czerwonego (0,1–0,3%)^[3], strzępiaków, lejkówek i gołąbka ceglastego.

Muskaryna jest parasympatykomimetyczną substancją działającą już 15–30 minut po spożyciu. Zatrucie może objawiać się mdłościami i wymiotami, ślinieniem, łzawieniem, biegunką, rozmyciem obrazu oraz trudnościami z oddychaniem, utrzymuje się ono około 2 godzin. Przypadki śmiertelnego zatrucia zdarzają się rzadko; mogą być one spowodowane depresją układu oddechowego lub zawałem serca. Ponadto w wymienionych grzybach znajdują się jeszcze inne toksyny (np. kwas ibotenowy, muscymol, muskazon i związki izoksazolowe w muchomorze plamistym).

Dawka śmiertelna dla dorosłego człowieka wynosi 0,3–0,5 g^[3].

Specyficzną odtrutką w zatruciu muskaryną jest atropina.

Przypisy

1 2 3 4 5 6 6395. Muscarine, [w:] Merck Index. An Encyclopedia of Chemicals, Drugs, and Biologicals, Maryadele J. O’Neil (red. nacz.), wyd. 15, Cambridge: Royal Society of Chemistry, 2013, s. 1175, ISBN 978-1-84973-670-1, OCLC 825559753 (ang.).
↑ (±)-Muscarine chloride hydrate [PDF], karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich, Merck, 27 kwietnia 2024, numer katalogowy: M104 [dostęp 2026-07-19] .
1 2 Podręczny słownik chemiczny, RomualdR. Hassa (red.), JanuszJ. Mrzigod (red.), JanuszJ. Nowakowski (red.), Katowice: Videograf II, 2004, s. 256, ISBN 83-7183-240-0, OCLC 749698778 .

W.W. Kostowski W.W., Z.S.Z.S. Herman Z.S.Z.S., Farmakologia. Podstawy farmakoterapii, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2003, ISBN 83-200-3350-0 .

Przeczytaj ostrzeżenie dotyczące informacji medycznych i pokrewnych zamieszczonych w Wikipedii.