Natalia Rolleczek

Natalia Rolleczek

Imię i nazwisko	Natalia Rolleczek-Korombel
Data i miejsce urodzenia	16 lutego 1919 Zakopane
Data śmierci	8 lipca 2019
Narodowość	polska
Język	polski
Dziedzina sztuki	literatura dla dzieci i młodzieży
Odznaczenia

Natalia Rolleczek, właściwie Natalia Rolleczek-Korombel (ur. 16 lutego 1919 w Zakopanem, zm. 8 lipca 2019^[1]) – polska pisarka, głównie dla dzieci i młodzieży, dramatopisarka.

W latach 1931–1933 przebywała w sierocińcu prowadzonym przez zakon sióstr felicjanek^[2] w Zakopanem^[3]. W latach 1934–1939 uczęszczała w Krakowie do Prywatnego Liceum i Gimnazjum żeńskiego im. Królowej Jadwigi w Krakowie przy Rynku Głównym 34^[a] (na górnych piętrach Pałacu Spiskiego) i tam zdała maturę^[2]. Okres II wojny światowej spędziła w Krakowie, Drohobyczu i w okolicy Jarosławia. Pracowała kolejno jako kelnerka, pielęgniarka, czeladniczka szewska i nauczycielka^[2]. Należała do Armii Krajowej. Znajoma Karola Wojtyły^[4].

Pisać zaczęła podczas okupacji. Jej pierwszym utworem jest, powstałe w 1942 roku, opowiadanie „Sosny na żywicę” opublikowane w Odrze w 1946 roku^[2]. Debiutowała w 1945 roku opowiadaniem Bohaterstwo Atanazego, wydrukowanym w trzech numerach „Gazety Robotniczej” (nr 15, 17, 18)^[2]. Na Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie w latach 1945–46 studiowała polonistykę i filozofię.

Od 1952 należała Związku Literatów Polskich^[5][2]. W prasie: tygodnik „Życie Literackie” (1956–1958, 1960, 1965) i gazeta codzienna „Dziennik Polski” (1957–1982, z przerwami) publikowała felietony, prozę oraz recenzje^[2]. Jej powieść o Armii Krajowej zatytułowana „Dom bez ścian”, powstała przed 1949 rokiem, której ponad trzystostronicowy maszynopis przyjęło wydawnictwo Gebethner i Wolff, została zatrzymana przez komunistyczną cenzurę po dokonaniu trzeciej korekty i nie ukazała się drukiem^[2]. Autorka większość utworów opublikowała pod nazwiskiem z debiutu, natomiast dramat W dalekim kraju, w Nowej Zelandii... oraz powieści Gang panny Teodory (w „Serii Kieszonkowej” wydawnictwa Iskry) i Przyjaciele z ilustracjami Mieczysława Kwacza pod nazwiskiem Rolleczek-Korombel.

Autobiograficzna powieść Drewniany różaniec z 1953 roku, opowiadająca o pobycie w ośrodku sióstr felicjanek, została w 1964 roku zekranizowana przez Ewę i Czesława Petelskich^[6]. Książka miała kontynuację Oblubienice w 1955 r., a jej wznowienie z 2009 roku zrecenzowała w 2010 m.in. Kazimiera Szczuka^[7].

Książka dla młodzieży Kochana rodzinka i ja została w 1976 roku uznana za najpopularniejszą przez czytelników „Płomyka”. Autorka była laureatką trzech konkursów Wydawnictwa „Nasza Księgarnia”^[8].

Późniejsze utwory wykorzystują tematykę historyczną. Książki Natalii Rolleczek przełożono na inne języki (czeski, estoński, litewski, mołdawski)^{[9][10][11][12]}.

Jest bohaterką filmu dokumentalnego Tala od różańca zrealizowanego przez Sławomira Rogowskiego i Stanisława Zawiślińskiego w 2012^[13][14][4].

Twórczość Rolleczek dla młodzieży doczekała się w roku 2011 prezentacji oraz analizy w pracy nauczycielki i poetki Krystyny Bęczkowskiej Twórczość prozatorska Natalii Rolleczek-Korombel dla młodzieży ISBN 9788376312675.

1951 – II nagroda w konkursie Ministra Kultury i Sztuki na utwór sceniczny dla Teatrów Młodego Widza za sztukę W dalekim kraju, w Nowej Zelandii...,

1962 – nagroda Wojewódzkiej Rady Narodowej w Bydgoszczy i Komitetu Festiwali Teatrów Polski Północnej za dramat Sukces wystawiony przez Bałtycki Teatr Dramatyczny,

1963 – nagroda w konkursie Głównego Zarządu Politycznego Wojska Polskiego za dramat Gabriel ma skrzydła,

1965 – nagroda w konkursie Miejskiej Rady Narodowej w Krakowie na utwór sceniczny o tematyce współczesnej za dramat Lepszy gatunek,

1967 – wyróżnienie w konkursie Telewizji Polskiej na sztukę dla Teatru Młodego Widza za dramat Zegar minionego czasu,

1969 – nagroda wydawnictwa Nasza Księgarnia,

1978 – Złoty Krzyż Zasługi,

1980 – nagroda Prezesa Rady Ministrów za twórczość artystyczną dla dzieci i młodzieży^[15].

Ojciec, Józef Rolleczek, niewidomy, organista^[2] zmarł przed narodzinami córki^[16] wskutek grypy hiszpanki^[17]. Matka, Helena z Kordasiewiczów^[2], powtórnie wyszła za mąż, kiedy Natalia miała 10 lat^[17]. Starszą siostrą pisarki była Łucja Rolleczek, która zmarła wskutek pobytu w niemieckim nazistowskim obozie w Ravensbrück^[18].

Mąż pisarki – Bogumił Korombel, ekonomista. Wzięli ślub w 1951 roku^[2]. Urodziła dwóch synów, którymi są: Paweł Jakub Korombel, aktor i tłumacz książek z języka angielskiego^[16] oraz Hubert Korombel^[15], przedsiębiorca. Elementy autobiograficzne powiązane z rodziną, z mężem i z dziećmi przedstawiła w powieści Urocze wakacje. Małżonkowie rozstali się^[15].

Mieszkała m.in. w Zakopanem, Woli Rzędzińskiej^[19], Krakowie (m.in. w Domu Literatów przy ulicy Krupniczej)^[20], w pobliżu młynów zbożowych na Wieczystej^[21]), Drohobyczu, Tarnowie, Olkuszu^[22], Bukownie^[23].

Pochowana została w Krakowie na cmentarzu Rakowickim^[b], w kwaterze, gdzie jest grób. m.in. Zbigniewa Wodeckiego^[c].

• Mój zięć marksista (utwór dramatyczny; praprem. 1950)
• Natalia Rolleczek-Korombel, W dalekim kraju, w Nowej Zelandii... (opowieść sceniczna w 3 aktach, 6 odsłonach z epilogiem; 1962)
• Drewniany różaniec, Iskry, Warszawa 1953 (powieść)
• Oblubienice (część druga Drewnianego różańca; 1955; adapt. film: reż. Ewa i Czesław Petelscy; 1964)
• Idylla: opowiadania, Czytelnik, Warszawa 1959^[24]
• Sukces (utwór dramatyczny; praprem. 23 listopada 1962) Bałtycki Teatr Dramatyczny im. Juliusza Słowackiego w Koszalinie
• Gabriel ma skrzydła (utwór dramatyczny; powstał przed 1963)
• Burzyciele (sztuka w 3 aktach; powstał przed 1964)
• Natalia Rolleczek-Korombel, Gang panny Teodory, Iskry, Warszawa 1964
• Lepszy gatunek (utwór dramatyczny; powstał przed 1965)
• Natalia Rolleczek-Korombel, Przyjaciele, Państwowe Zakłady Wydawnictw Szkolnych, Warszawa 1965
• Zegar minionego czasu (utwór dramatyczny; powstał przed 1967)
• Zwariowana noc (powieść powst. przed 1967; adapt. film.: Scenariusz Z. Skowroński 1967)
• Cesia, Nasza Księgarnia, Warszawa 1971 (powieść)^[25]
• Rufin z przeceny, Iskry, Warszawa 1971^[26]
• Trylogia:
  • Kochana rodzinka i ja, Nasza Księgarnia, Warszawa 1961
  • Rodzina Szkaradków i ja, Nasza Księgarnia, Warszawa 1963
  • Rodzinne kłopoty i ja, Nasza Księgarnia, Warszawa 1966
• Trylogia:
  • Kuba znad Morza Emskiego, Nasza Księgarnia, Warszawa 1968
  • Wyspa San Flamingo, Nasza Księgarnia, Warszawa 1969
  • Choinka z Monte Bello, Nasza Księgarnia, Warszawa 1970
• Urocze wakacje (1972)
• Bogaty książę, Wydawnictwo Literackie, Kraków 1974 (powieść)^[27]
• Świetna i najświetniejsza, Nasza Księgarnia, Warszawa 1979 ISBN 8310074891
• Selene, córka Kleopatry, Wydawnictwo Literackie, Kraków Wrocław 1983 ISBN 83-08-00555-1
• Trzy córki króla (powieść; T. 1 – 3; 1987) ISBN 83-10-09051-X
• Mały proboszcz z Iwy Wydawnictwo Zakonu Pijarów, Kraków 1993 ISBN 83-85958-04-5
• Zaczarowana plebania (powieść) „Edytor”, Katowice 1997^[28] ISBN 83-86812-75-3

Jej powieść z autobiograficznymi wątkami Drewniany różaniec została zekranizowana przez Ewę i Czesława Petelskich w 1964^[29]. Pisarka wystąpiła w tym filmie w roli samej siebie.

Powieść Zwariowana noc stała się pierwowzorem filmu Zbigniewa Kuźmińskiego z 1967 roku o takim samym tytule^[30].

• Jadwiga Czachowska, Alicja Szałagan, Współcześni polscy pisarze i badacze literatury. Słownik biobibliograficzny, T. 7.R – S, Warszawa, WSiP, 2001.
• Natalia Rolleczek: Urocze wakacje. Wyd. II. Kraków: Wydawnictwo Literackie, 1975, s. 244.