Pewna historia
 ilustracja Vilhelma Pedersena | |
| Autor | |
|---|---|
| Typ utworu | |
| Wydanie oryginalne | |
| Miejsce wydania | |
| Język | |
| Data wydania |
19 maja 1851 |
| Wydawca |
C.A. Reitzel |
| Pierwsze wydanie polskie | |
| Data wydania polskiego | |
| Wydawca |
Wydawnictwo Jakuba Mortkowicza |
| Przekład | |
Pewna historia (duń. En Historie) – baśń literacka autorstwa Hansa Christiana Andersena, wydana po raz pierwszy w Kopenhadze w maju 1851 roku.
Publikacja
Andersenowska baśń literacka pt. Pewna historia została po raz pierwszy opublikowana w Kopenhadze 19 maja 1851 roku. Stanowiła jeden z rozdziałów książki W Szwecji (duń. I Sverrig), którą Andersen opublikował w Kopenhadze w wydawnictwie C.A. Reitzel. Jako samodzielny utwór baśń ukazała się w antologii Eventyr og Historier. Andet Bind z ilustracjami Vilhelma Pedersena opublikowanej 30 marca 1863 roku[1][2][3].
Polskie przekłady
Utwór był szereg razy tłumaczony na język polski[3]:
- 1931 – Historia: Stefania Beylin (tłum.): Baśnie. T. 1–6. Warszawa. (w wydaniu z 1956 tytuł Opowiadanie)
- 1938 – Opowieść: Marceli Tarnowski (tłum.): Bajki. Warszawa.
- 2006 – Pewna historia: Bogusława Sochańska (tłum.): Baśnie i opowieści. Tom III 1862–1873. Poznań. s. 40–43. ISBN 978-83-7278-194-9. (z oryginału duńskiego)
Fabuła
Streszczenia dokonano na podstawie wersji duńskiej oraz polskiego tłumaczenia B. Sochańskiej.
Jest piękna, słoneczna niedziela. Kwitną jabłonie. Kot wygrzewa się w słońcu. Biją dzwony. Ludzie śpieszą do kościoła. Pastor przemawia głośno i z gniewem o ludzkiej grzeszności i jej konsekwencjach. Opisuje piekło. Wierni są przerażeni jego kazaniem. Na zewnątrz jednak świeci słońce, kwiaty i ptaki mówią o dobroci Boga. Wieczorem żona pastora wyraża wątpliwość: czy miłosierny Bóg mógłby skazać kogokolwiek na wieczne cierpienie?[4][5]
Jest jesień, liście spadają z drzew. Surowy pastor siedzi przy łóżku umierającej żony. Mówi jej, że czeka na nią łaska u Boga. Składa jej dłonie i modli się nad zmarłą. Odprowadza ją do grobu i płacze. W plebanii zapanowuje cisza i pustka. W nocy pastor widzi ducha zmarłej żony. Patrzy na niego ze smutkiem i skarży się na brak pokoju. Prosi o włos z głowy potępionego grzesznika. Obiecuje mężowi, że wtedy zazna pokoju[4][5].
Zaczynają razem wędrówkę przez miasto pełne grzechu. Widzą napisy: pycha, chciwość, pijaństwo, nieczystość... Spotykają pyszałka odtrącającego biednych. Widzą chciwca drżącego o swoje złoto. W więzieniu widzą agresywnego złoczyńcę dręczonego wyrzutami sumienia. Opowiada o podpaleniu domu i psie, którego ujadanie go prześladuje. Przechodzą przez domy pełne siedmiu grzechów głównych. Pastor nie potrafi wyrwać włosa żadnemu z grzeszników. O świcie duch mówi, że otrzymuje pokój dzięki miłosierdziu, nie potępieniu[4][5].
Nagle kochająca żona budzi pastora pocałunkiem[4][5].
Ilustracja z 1888 roku
Przypisy
- ↑ En Historie. andersen.sdu.dk. [dostęp 2025-08-22]. (duń.).
- ↑ Eventyr og Historier. Andet Bind. 1863. andersen.sdu.dk. [dostęp 2025-08-22]. (duń.).
- 1 2 Bogusława Sochańska: Noty i przypisy. W: Hans Christian Andersen: Baśnie i opowieści. Tom III 1862–1873. Bogusława Sochańska (tłum.). Poznań: Media Rodzina, 2006, s. 408. ISBN 978-83-7278-194-9.
- 1 2 3 4 Hans Christian Andersen: En Historie. Kopenhaga: 1863. [dostęp 2025-08-23]. (duń.).
- 1 2 3 4 Hans Christian Andersen: Pewna historia. W: Hans Christian Andersen: Baśnie i opowieści. Tom III 1862–1873. Bogusława Sochańska (tłum.). Poznań: Media Rodzina, 2006, s. 40–43. ISBN 978-83-7278-194-9.