Psolodesmus
| Psolodesmus | |||
| McLachlan, 1870[1][2] | |||
 Psolodesmus mandarinus dorothea | |||
| Systematyka | |||
| Domena | |||
|---|---|---|---|
| Królestwo | |||
| Typ | |||
| Gromada | |||
| Podgromada | |||
| Rząd | |||
| Podrząd | |||
| Nadrodzina | |||
| Rodzina | |||
| Podrodzina | |||
| Plemię |
Mnaisini[3] | ||
| Rodzaj |
Psolodesmus | ||
| Typ nomenklatoryczny | |||
|
Psolodesmus mandarinus McLachlan, 1870 | |||
| Gatunki | |||
| |||
Psolodesmus – rodzaj ważek z rodziny świteziankowatych (Calopterygidae)[1].
Systematyka
Rodzaj ten wprowadził w 1870 roku angielski entomolog Robert McLachlan dla nowo opisanego przez siebie gatunku Psolodesmus mandarinus[2][4]. Opisany w 1904 roku przez Williamsona gatunek Psolodesmus dorothea uznano później za podgatunek P. mandarinus[5]. Z kolei opisany w 1913 roku podgatunek P. mandarinus kuroiwae został w 2014 roku podniesiony do rangi gatunku na podstawie badań genetycznych i różnic w budowie pterostygmy[5]. Obecnie zatem do rodzaju zaliczane są dwa gatunki[1].
Etymologia
Psolodesmus: gr. ψόλος psolos „sadza, dym”[6][7]; gr. εσμός desmos „pas” (do przymocowania czegoś)[6][8]. Nazwa rodzajowa nawiązuje do wyglądu skrzydeł samców – „przydymiona” proksymalna część skrzydła i przylegający do niej biały, półprzezroczysty pasek[6]. Jednak nadając rodzajowi nazwę, McLachlan wybrał niewłaściwe słowo, ponieważ greckie desmos może oznaczać jedynie pas mocujący coś, a nie pasek we wzorze[6].
Podział systematyczny
Do rodzaju należą następujące gatunki[1]:
- Psolodesmus kuroiwae Oguma, 1913
- Psolodesmus mandarinus McLachlan, 1870
Rozmieszczenie geograficzne
Rodzaj obejmuje gatunki występujące w wyspiarskiej części Azji Wschodniej – na Tajwanie i japońskich Wyspach Yaeyama (na południowo-zachodnim krańcu archipelagu Riukiu)[5]. McLachlan jako miejsce typowe Psolodesmus mandarinus wskazał „Amoy”[2] (obecnie Xiamen) w Chinach. Uważa się jednak, że to lokalizacja błędna, gdyż gatunek nigdy później nie został stwierdzony w kontynentalnych Chinach; prawdopodobnie holotyp został odłowiony na Tajwanie, a przywieziono go do Europy z Amoy[5].
Przypisy
- 1 2 3 4 5 Paulson, D., Schorr, M., Abbott, J., Bota-Sierra, C., Deliry, C., Dijkstra, K.-D. & Lozano, F. (koordynatorzy), World Odonata List [online], OdonataCentral, University of Alabama, 2025 [dostęp 2025-10-12] (ang.).
- 1 2 3 R. McLachlan, Descriptions of a new genus and four new species of Calopterygidæ, and of a new genus and species of Gomphidæ, „Transactions of the Entomological Society of London”, 1870, 1870, s. 165 (ang.).
- 1 2 3 Klaas-Douwe B. Dijkstra, Vincent J. Kalkman, Rory A. Dow, Frank R. Stokvis, Jan Van Tol, Redefining the damselfly families: a comprehensive molecular phylogeny of Zygoptera (Odonata), „Systematic Entomology”, 39 (1), 2014, s. 68–96, DOI: 10.1111/syen.12035 (ang.).
- ↑ Henrik Steinmann: World Catalogue of Odonata Vol. I Zygoptera. Nowy Jork, Berlin: Walter de Gruyter, 1997, s. 26, seria: The Animal kingdom. (ang.).
- 1 2 3 4 Sue-cheng Lin, Young-fa Chen, Sen-her Shieh & Ping-shih Yang. A revision of the status of Psolodesmus mandarinus based on molecular and morphological evidence (Odonata: Calopterygidae). „Odonatologica”. 43 (1/2), s. 51–66, 2014. (ang.).
- 1 2 3 4 Matti Hämäläinen, Heinrich Fliedner, Etymology of the scientific names of the extant demoiselle damselflies (Odonata: Calopterygidae), „International Dragonfly Fund Report. Journal of the International Dragonfly Fund”, 174, 2022, s. 36 (ang.).
- ↑ Edmund C. Jaeger, Source-book of biological names and terms, wyd. 3, rewizja 2, Springfield: Charles C. Thomas, 1959, s. 211, OCLC 11069271 (ang.).
- ↑ Edmund C. Jaeger, Source-book of biological names and terms, wyd. 3, rewizja 2, Springfield: Charles C. Thomas, 1959, s. 79, OCLC 11069271 (ang.).