Skrobacz (Trzebina)

Skrobacz
osada młyńska
Państwo

 Polska

Województwo

 opolskie

Powiat

prudnicki

Gmina

Lubrza

Część miejscowości

Trzebina

Strefa numeracyjna

77

Tablice rejestracyjne

OPR

SIMC

nie nadano

Położenie na mapie gminy Lubrza
Mapa konturowa gminy Lubrza, po lewej nieco na dole znajduje się punkt z opisem „Skrobacz”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, na dole nieco na lewo znajduje się punkt z opisem „Skrobacz”
Położenie na mapie województwa opolskiego
Mapa konturowa województwa opolskiego, na dole nieco na lewo znajduje się punkt z opisem „Skrobacz”
Położenie na mapie powiatu prudnickiego
Mapa konturowa powiatu prudnickiego, na dole po lewej znajduje się punkt z opisem „Skrobacz”
Ziemia50°18′07″N 17°35′41″E/50,301944 17,594722

Skrobacz (niem. Buschmühle) – dawna osada młyńska i przysiółek wsi Trzebina w Polsce, w województwie opolskim, w powiecie prudnickim, w gminie Lubrza. Historycznie leży na Górnym Śląsku, na ziemi prudnickiej.

Geografia

Skrobacz znajduje się w południowo-zachodniej części Polski. Leży na ziemi prudnickiej – regionie historyczno-kulturalnym, którego głównym ośrodkiem jest miasto Prudnik[1]. Ziemia prudnicka stanowi zachodnią część Górnego Śląska[2]. Pod względem administracyjnym Skrobacz położony jest w południowej części województwa opolskiego, w powiecie prudnickim, w gminie Lubrza, tuż przy granicy z gminą Prudnik[3]. Znajduje się w odległości około 3 km od granicy z Czechami[3]. Należy do Euroregionu Pradziad[4].

Miejscowość leży na Nizinie Śląskiej, w pobliżu Gór Opawskich, w otulinie Parku Krajobrazowego Góry Opawskie. Według podziału fizycznogeograficznego z 2017 dr. Krzysztofa Badory, Skrobacz znajduje się w granicach mikroregionu Dolina Prudnika (318.58.4)[5]. W obszarze miejscowości przepływa rzeka Prudnik[6].

Nazwa

Nazwą osady w języku niemieckim, używaną do 1945, było Buschmühle[7], czyli „Młyn Buscha”[8] (taką nazwę stosowano w ówczesnych polskojęzycznych czasopismach)[9][10]. Możliwe też znaczenie „młyn w zaroślach”, od wyrazu Busch[11]. 2 kwietnia 1949 nadano miejscowości, wówczas administracyjnie związanej z Trzebiną, polską nazwę Skrobacz[12], oznaczającą „młyn na małej wodzie”[11].

Na powojennych mapach nazwą Skrobacz określany był także Młyn Czyżyka w Prudniku[13][14]. Współczesne publikacje, jak np. Słownik etymologiczny nazw geograficznych Śląska i Słownik nazw miejscowości diecezji opolskiej w XX i XXI wieku, utożsamiają nazwę Skrobacz wyłącznie z częścią wsi Trzebina[11][7].

Historia

Skrobacz na mapie z 1930

Osada obejmowała zespół budynków młyna wodnego nad rzeką Prudnik[6], przy drodze z Prudnika do Trzebiny (droga krajowa nr 41)[15][8]. Według Meyers Gazetteer Skrobacz był zamieszkiwany przez 26 osób[16].

Według podziału administracyjnego województwa opolskiego na dzień 31 sierpnia 1964, Skrobacz, jako przysiółek Trzebiny, należał do gromady Lubrza[17].

Miejscowość nie znajduje się w państwowym rejestrze nazw geograficznych, który wymienia Skrobacz jako nazwę oboczną Młyna Czyżyka[18]. Słownik etymologiczny nazw geograficznych Śląska klasyfikuje miejscowość jako dawną osadę młyńską[11]. Słownik nazw miejscowości diecezji opolskiej w XX i XXI wieku wymienia ją jako przysiółek wsi Trzebina[7]. Znajduje się w niej budynek dawnego młyna[15].

Przypisy

  1. ↑ Grzegorz Kopij, Wyniki inwentaryzacji gniazd bociana białego Ciconia ciconia na Ziemi Prudnickiej w latach 2007–2009, „Przyroda Śląska Opolskiego”, 22, 2017, s. 14–17.
  2. ↑ Andrzej Dereń, Historia Powiatu Prudnickiego [online], powiatprudnicki.pl [dostęp 2026-02-19].
  3. 1 2 Powiat Prudnicki – Regionalna Infrastruktura Informacji Przestrzennej województwa opolskiego [online], mapy.opolskie.pl [dostęp 2026-02-21].
  4. ↑ Mapa interaktywna [online], emapy.com [dostęp 2020-08-20].
  5. ↑ Krzysztof Badora. Mikroregiony fizycznogeograficzne Opolszczyzny. „Prace Komisji Krajobrazu Kulturowego”. Nr 37, s. 18–22, 2017. Opole. ISSN 1896-1460. OCLC 1051268260.
  6. 1 2 Powiat prudnicki [online], hkknos.eu [dostęp 2022-06-16] (pol.).
  7. 1 2 3 Andrzej Hanich, Słownik nazw miejscowości diecezji opolskiej w XX i XXI wieku, Opole: Instytut Śląski, 2021, s. 274.
  8. 1 2 Kasza 2020 ↓, s. 947.
  9. ↑ Rowerem w objęcia śmierci, „Nowiny Codzienne”, 227, Opole: Druk i nakład „Nowin”, 30 września 1930, s. 3.
  10. ↑ Fatalny upadek, „Straż nad Odrą”, 104, Katowice: Górnoślązak, 29 sierpnia 1908, s. 4.
  11. 1 2 3 4 Skrobacz (1) [online], sengs.e-science.pl [dostęp 2026-02-05].
  12. ↑ Rozporządzenie Ministra Administracji Publicznej z dnia 2 kwietnia 1949 r. o przywróceniu i ustaleniu nazw miejscowości (M.P. z 1949 r. Nr 29, poz. 445 (ISAP)).
  13. ↑ Andrzej Dereń, Tych mostów już nie ma, „Tygodnik Prudnicki”, 34 (1234), Prudnik: Spółka Wydawnicza „Aneks”, 20 sierpnia 2014, s. 8, ISSN 1231-904X.
  14. ↑ Skrobacz na mapie rastrowej Geoportalu [online], mapy.geoportal.gov.pl [dostęp 2022-06-16].
  15. 1 2 Andrzej Dereń, Ostatni tom o Górach Opawskich, „Tygodnik Prudnicki”, 3 (943), Prudnik: Spółka Wydawnicza „Aneks”, 21 stycznia 2009, s. 21, ISSN 1231-904X.
  16. ↑ Kunzendorf, Neustadt, Oppeln, Schlesien, Preussen [online], meyersgaz.org [dostęp 2022-06-16].
  17. ↑ Podział administracyjny województwa opolskiego według stanu na dzień 31 sierpnia 1964 r., „Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Opolu”, 9, Opole: Urząd Wojewódzki w Opolu, 3 września 1964, s. 13.
  18. ↑ Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 9 lutego 2026, identyfikator PRNG: 124008.

Bibliografia

  • Ryszard Kasza: Ulicami Prudnika z historią i fotografią w tle. Przemysław Birna, Franciszek Dendewicz, Piotr Kulczyk. Prudnik: Powiat Prudnicki, 2020. ISBN 978-83-954314-5-6.
This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.