Stare Koprzywno

Stare Koprzywno
osada
Państwo

 Polska

Województwo

 zachodniopomorskie

Powiat

szczecinecki

Gmina

Barwice

Liczba ludności (2006)

0

Tablice rejestracyjne

ZSZ

SIMC

1010242

Położenie na mapie gminy Barwice
Mapa konturowa gminy Barwice, po lewej znajduje się punkt z opisem „Stare Koprzywno”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, u góry po lewej znajduje się punkt z opisem „Stare Koprzywno”
Położenie na mapie województwa zachodniopomorskiego
Mapa konturowa województwa zachodniopomorskiego, po prawej znajduje się punkt z opisem „Stare Koprzywno”
Położenie na mapie powiatu szczecineckiego
Mapa konturowa powiatu szczecineckiego, po lewej znajduje się punkt z opisem „Stare Koprzywno”
Ziemia53°43′49″N 16°16′47″E/53,730278 16,279722[1]

Stare Koprzywno – opuszczona, niezamieszkana osada w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie szczecineckim, w gminie Barwice.

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa koszalińskiego.

Nazwa

Miejscowość ma metrykę średniowieczną i istnieje co najmniej od pierwszej połowy XV wieku. Wymieniona została po raz pierwszy w dokumencie z 1436 (według zachowanej kopii z lat 1630-1636) kiedy odnotowano ją po łacinie oraz w języku staropolskim we fragmencie „Hamer albo młyn (ze stawem) Kuprywno” oraz „Kupriwno”. W 1549 po łacinie wspomniano „Coprivenski stagnum” (łac. „jezioro Koprzywieńskie”). W latach 1564-1565 „Pokrziwno młyn ze stawem”, 1630 „Hamer sive molendinum Kopryno”, [2].

Miejscowość miała także niemiecką nazwę Alt Koprieben[3].

12 lutego 1948 r. ustalono urzędową polską nazwę miejscowości – Stare Koprzywno, określając drugi przypadek jako Starego Koprzywna, a przymiotnik – starokoprzywieński[3].

Historia

Miejscowość leżała na granicy Pomorza i Wielkopolski w powiecie wałeckim, województwa poznańskiego Koronie Królestwa Polskiego. W polskich relacjach o granicy wielkopolsko-pomorskiej z lat 1436-1441 do roku 1630 zachowały się zapisy na ten temat. Według opisu granicy z lat 1436-1441 biegła ona rzeką Damicą (obecnie nazywa się ona Dębnicą). Odnotowano, że połowa „hamru albo młyna Koprzywno z połową stawu należała do zamku starostwa drahimskiego leżącego w Polsce. W 1549 wspomniana granica biegła wzdłuż rzeki Damicy przez staw Koprzywno. W latach 1564- 1565 opisana granica biegła wzdłuż rzeki Damicy. Odnotowano, że stoi nad nią młyn zwany Koprzywno. W 1630 granica biegła rzeką Damicą, a przy niej stał „hamer albo młyn Koprzywno”[2].

Według wcześniejszych opisów połowa „hamru”, czyli po staropolsku kuźnicy, należała do Polski, ale późniejsze wspominają jedynie, że taki młyn stoi nad graniczną rzeką Dębnicą (wówczas zwanej Damicą). Z pomorskich relacji o tej samej granicy wynika natomiast, że staw i młyn Koprzywno leżały na terenie Pomorza[2].

W średniowieczu Koprzywno było więc niewielką osadą przemysłową, w której stała napędzana kołem wodnym kuźnica. Jak uważają historycy Koprzywno było związane z obróbką metalu – prawdopodobnie miedzi lub rudy darniowej. Czerpała ona energię z rzeki Dębnica i stała przy stawie młyńskim służącym do spiętrzania wody przy obrocie koła[2].

Z osadą Koprzywno łączy się także tenutariuszy drahimskich Arnolda i Jakuba z Koprzywna. W 1422 Arnold potwierdził odbiór zamku Drahim z rąk króla polskiego Władysława II Jagiełły i zobowiązał się wiernie go strzec. Jego brat Jakub miał złożyć podobne zobowiązanie na ręce wojewody poznańskiego Sędziwoja z Ostroroga. Historycy uważają jednak, że powiązanie tych tenutariuszy z niewielką przemysłową osadą, w której jedynie stała kuźnica jest wątpliwe i uważają, że należałoby raczej łączyć te osoby z Pokrzywnem (zwanym również w średniowieczu Koprzywnem) koło Grudziądza[2].

Przypisy

  1. ↑ Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 186999.
  2. 1 2 3 4 5 Chmielewski 1988 ↓, s. 321.
  3. 1 2 Rozporządzenie Ministrów: Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 9 grudnia 1947 r. o przywróceniu i ustaleniu urzędowych nazw miejscowości. M.P. z 1948 r. Nr 14, poz. 55 (ISAP).

Bibliografia

Linki zewnętrzne

  • Koprzywno, [w:] Słownik historyczno-geograficzny ziem polskich w średniowieczu, Instytut Historii Polskiej Akademii Nauk, 2010–2014.