Steblewo

Steblewo
wieś
Ilustracja
Pomennonicki dom podcieniowy nr 23
Państwo

 Polska

Województwo

 pomorskie

Powiat

gdański

Gmina

Suchy Dąb

Wysokość

10 m n.p.m.

Liczba ludności (2025)

375[1]

Strefa numeracyjna

58

Kod pocztowy

83-022[2]

Tablice rejestracyjne

GDA

SIMC

0174533[3]

Położenie na mapie gminy Suchy Dąb
Mapa konturowa gminy Suchy Dąb, blisko centrum po prawej na dole znajduje się punkt z opisem „Steblewo”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, u góry znajduje się punkt z opisem „Steblewo”
Położenie na mapie województwa pomorskiego
Mapa konturowa województwa pomorskiego, po prawej znajduje się punkt z opisem „Steblewo”
Położenie na mapie powiatu gdańskiego
Mapa konturowa powiatu gdańskiego, po prawej nieco na dole znajduje się punkt z opisem „Steblewo”
Ziemia54°10′58″N 18°49′49″E/54,182778 18,830278[4]

Steblewo (niem. Stüblau) – wieś w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie gdańskim, w gminie Suchy Dąb[3][5]. Leży na obszarze Żuław Gdańskich. Ma status sołectwa[6].

Ośrodek produkcji wikliniarskiej. Od nazwy wsi wywodzi się nazwa południowo-wschodniego obszaru Żuław Gdańskich – „Żuławy Steblewskie”.

Wieś należąca do Żuław Steblewskich terytorium miasta Gdańska położona była w drugiej połowie XVI wieku w województwie pomorskim[7]. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa gdańskiego.

Siedziba klubu sportowego Wisła Steblewo.

Historia

Pierwsze historyczne wzmianki o miejscowości pochodzą z 1298, z okresu przed opanowaniem Pomorza Gdańskiego przez Krzyżaków[8]. Istniała tu przeprawa promowa przez Wisłę. Ponownej lokacji wsi dokonał w 1343 wielki mistrz zakonu Ludolf König von Wattzau. 20 lutego 1454 miała tu miejsce jedna z bitew wojny trzynastoletniej. Od II pokoju toruńskiego w 1466 stanowiła własność gdańszczan. Podczas wojen szwedzkich wieś została wielokrotnie złupiona i podpalona przez wojska szwedzkie.

W efekcie I rozbioru Polski w 1772 Steblewo znalazło się w zaborze pruskim.

W okresie od 15 listopada 1920 do 1 września 1939 wieś znajdowała się na terytorium Wolnego Miasta Gdańsk. Do 1945 funkcjonowała tu przeprawa promowa do Palczewa. Po II wojnie światowej Steblewo wróciło do Polski.

W miejscowości był przystanek kolei wąskotorowej Steblewo.

Zabytki

Według rejestru zabytków NID[9] na listę zabytków wpisane są:

  • Kościół w Steblewie w ruinie z XIV-XV w., nr rej.: 487 z 30.05.1972. Ruiny kościoła gotyckiego zbudowanego przez krzyżaków w XIV wieku. Od 1584 do 1945 świątynia była kościołem ewangelickim z prawem patronatu miasta Gdańska. Częściowo zniszczona przez Szwedów w 1628, odbudowana została za pieniądze gdańszczan. Przez kolejne stulecia, ze względu na urokliwą formę i otoczenie, stanowiła częsty temat prac malarskich i widokówek. W 1945 spalona przez Armię Czerwoną w czasie walk lub już po przejściu frontu[10]. Zachowały się mury zewnętrzne oraz część masywnej wieży frontowej z kilkuuskokowym portalem, a także zabytkowy cmentarz przykościelny ze stellami nagrobnymi z XVIII i XIX wieku[11]. W ostatnich latach uporządkowano otoczenie świątyni i wyremontowano pobliską kaplicę grobową rodziny Wessel, pełniącą obecnie funkcję lapidarium[12].
  • pomennonicki murowano-szachulcowy dom podcieniowy nr 23 z k. XVIII w., nr rej.: 176 z 16.12.1961
  • pomennonicki murowano-szachulcowy dom podcieniowy nr 37 (dec. 29) z 2 poł. XVIII w., nr rej.: 175 z 16.12.1961.

Zobacz też

Przypisy

  1. ↑ Raport o stanie gminy Suchy Dąb w 2025. Liczba mieszkańców w dn. 31.12.2025 s. 15
  2. ↑ Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2022, s. 1223 [zarchiwizowane 2022-10-26].
  3. 1 2 GUS. Wyszukiwarka TERYT
  4. ↑ Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 130882.
  5. ↑ Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz. U. z 2013 r. poz. 200 (ISAP))
  6. ↑ Strona gminy, sołectwa
  7. ↑ Mapy województwa pomorskiego w drugiej połowie XVI w.: rozmieszczenie własności ziemskiej, sieć parafialna / Marian Biskup, Andrzej Tomczak. Toruń 1955, s. 128.
  8. ↑ Spotykana w źródłach informacja o darowaniu wsi przez Wacława II w 1305 na rzecz zakonu krzyżackiego dotyczyła w istocie Zblewa (niem. Hoch Stüblau)
  9. ↑ Rejestr zabytków nieruchomych – województwo pomorskie [online], Narodowy Instytut Dziedzictwa, 31 marca 2026, s. 36 [dostęp 2017-01-22].
  10. ↑ Mieszkańcy zebrali pieniądze na remont 700-letniego kościoła. 2012-08-19. [dostęp 2013-02-18].
  11. ↑ Piotr Skurzyński, Pomorze, Warszawa: Wyd. Muza S.A., 2007, s. 378, ISBN 978-83-7495-133-3.
  12. ↑ Kościół w Steblewie

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.