Stegnospermataceae

Stegnospermataceae
Ilustracja
Stegnosperma halimifolium
Systematyka[1][2]
Domena

eukarionty

Królestwo

rośliny

Podkrólestwo

rośliny zielone

Nadgromada

rośliny telomowe

Gromada

rośliny naczyniowe

Podgromada

rośliny nasienne

Nadklasa

okrytonasienne

Klasa

Magnoliopsida

Nadrząd

goździkopodobne

Rząd

goździkowce

Rodzina

Stegnospermataceae

Nazwa systematyczna
Stegnospermataceae A. Rich.
R. de la Sagra, Hist. Fis. Cuba, Bot. 10: 308. 1845[3]
Typ nomenklatoryczny

Stegnosperma Bentham, Bot. Voyage Sulphur 17. 2 Apr 1844
S. halimifolium Bentham[3][4]

Synonimy

Chlamydosperma A.Rich.[5]

Stegnosperma cubense

Stegnospermataceae – monotypowa rodzina roślin okrytonasiennych. Obejmuje jeden rodzaj Stegnosperma, w obrębie którego wyróżnia się 4 gatunki[5]. Rośliny te występują w Ameryce Środkowej od Nikaragui do północno-zachodniego Meksyku oraz na Antylach. Rosną zwykle w miejscach suchych lub w pasie nadmorskim[6].

Morfologia

Stegnosperma cubense
Pokrój
Krzewy i liany, rzadko małe drzewa[6], o pędach nagich, często przewisających lub ścielących się[7].
Liście
Skrętoległe, bez przylistków, ogonkowe, z blaszką niepodzieloną, całobrzegą i mięsistą[6][7].
Kwiaty
Promieniste, zebrane są w gęste grona wyrastające na szczycie pędów lub w kątach liści z podsadką i przysadkami[7]. Okwiat zróżnicowany – kielich składa się z 5 wolnych działek, korona kwiatu z 5 wolnych i białych płatków z zielonym lub czerwonym odcieniem[6]. Płatki korony nie są dłuższe od działek kielicha[7]. Pręciki w liczbie 5 lub 10 połączone są u nasady. Owocolistki w liczbie od 3 do 5 tworzą jednokomorową, górną zalążnię z centralną kolumną. Szyjki słupka brak lub jest bardzo krótka. Znamiona w liczbie 3–5 są szydłowate i odgięte[6][7].
Owoce
Skórzaste torebki otwierające się 3–5 klapami, zawierające 1–5 nasion. Nasiona niemal w całości okryte czerwona osnówką[7].

Systematyka

Rośliny te włączane były do szkarłatkowatych (Phytolaccaceae), jednak różnią się od przedstawicieli tej rodziny budową drewna, ultrastrukturą plastydów w rurkach sitowych i morfologią kwiatów. Stanowią odrębną rodzinę w obrębie rzędu goździkowców, niespokrewnioną blisko z innymi rodzinami[6].

Pozycja systematyczna według APweb (aktualizowany system APG IV z 2016)
caryophylloids

Rhabdodendraceae




Simmondsiaceae – simondsjowate





Asteropeiaceae



Physenaceae





Macarthuriaceae




Microteaceae





Caryophyllaceae – goździkowate




Achatocarpaceae



Amaranthaceae – szarłatowate






Stegnospermataceae




Limeaceae – libawowate





Lophiocarpaceae




Kewaceae




Barbeuiaceae




Gisekiaceae




Aizoaceae – pryszczyrnicowate





Phytolaccaceae – szkarłatkowate



Sarcobataceae





Nyctaginaceae – nocnicowate



Petiveriaceae











Molluginaceae – ugłastowate




Montiaceae – zdrojkowate





Halophytaceae




Basellaceae – wyćwiklinkowate



Didiereaceae






Talinaceae – porwinkowate




Anacampserotaceae




Portulacaceae – portulakowate



Cactaceae – kaktusowate

















Podział[5]

Rodzaj: Stegnosperma Bentham, Bot. Voyage Sulphur 17. 2 Apr 1844[4]

  • Stegnosperma cubense A. Rich.
  • Stegnosperma halimifolium Benth.
  • Stegnosperma sanchezii Medrano & Medina
  • Stegnosperma watsonii D.J. Rogers

Przypisy

  1. ↑ Michael A. Ruggiero i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2021-03-04] (ang.).
  2. ↑ Peter F. Stevens, Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2021-03-04] (ang.).
  3. 1 2 James Reveal: Indices Nominum Supragenericorum Plantarum Vascularium. [dostęp 2011-06-06]. (ang.).
  4. 1 2 Index Nominum Genericorum (ING). Smithsonian National Museum of Natural History. [dostęp 2011-06-06]. (ang.).
  5. 1 2 3 Stegnosperma Benth., [w:] Plants of the World online [online], Royal Botanic Gardens Kew [dostęp 2025-12-15].
  6. 1 2 3 4 5 6 Heywood V. H., Brummitt R. K., Culham A., Seberg O.: Flowering plant families of the world. Ontario: Firely Books, 2007, s. 310. ISBN 1-55407-206-9.
  7. 1 2 3 4 5 6 Armen Takhtajan: Flowering Plants. 978-1-4020-9608-2: Springer, 2009, s. 132.