Wilga krasnobrzucha
| Oriolus cruentus[1] | |||
| (Wagler, 1827) | |||
 Samiec na ilustracji z 1838 roku | |||
| Systematyka | |||
| Domena | |||
|---|---|---|---|
| Królestwo | |||
| Typ | |||
| Podtyp | |||
| Gromada | |||
| Podgromada | |||
| Infragromada | |||
| Rząd | |||
| Podrząd | |||
| Rodzina | |||
| Podrodzina | |||
| Rodzaj | |||
| Gatunek |
wilga krasnobrzucha | ||
| Synonimy | |||
|
| |||
| Kategoria zagrożenia (CKGZ)[4] | |||
 brak danych | |||
Wilga krasnobrzucha[5] (Oriolus cruentus) – gatunek średniej wielkości ptaka z rodziny wilgowatych (Oriolidae). Endemit indonezyjskiej wyspy Jawa.
Systematyka
Jest to gatunek monotypowy[6][7][8][9][10]. Dawniej łączono go w jeden gatunek z obejmującą trzy podgatunki wilgą krasnoskrzydłą (Oriolus consanguineus), występującą na Półwyspie Malajskim, Sumatrze i Borneo[2][11], ale rozdzielono je na podstawie badań mtDNA, różnic w wokalizacji oraz różnic w ubarwieniu upierzenia samic[6][8].
Rozmieszczenie geograficzne
Wilga krasnobrzucha jest endemitem gór indonezyjskiej wyspy Jawa. Nieliczne współczesne stwierdzenia pochodzą z zachodnio-centralnej części wyspy. Choć gatunek ten może nadal występować na wschodzie Jawy, jednak liczne badania i wyprawy nie wykazały jego obecności w tej części wyspy[4].
Morfologia
Długość ciała: 21–24 cm[7].
Upierzenie czarne z niebieskawym połyskiem, na piersi i w górnej części brzucha plama – u samców karmazynowa, u samic bardziej pomarańczowoczerwona. Skrzydła brązowe; końcówki pokryw skrzydłowych pierwszego rzędu karmazynowe, tworzą mały pasek skrzydłowy. Dziób i nogi łupkowoniebieskoszare. Tęczówki u osobników dorosłych zazwyczaj brązowe[7].
Ekologia i zachowanie
Środowiskiem naturalnym wilgi krasnobrzuchej są tropikalne wilgotne lasy górskie oraz wilgotne lasy równikowe położone pomiędzy 900 a 1400 m n.p.m. (jedno niepewne stwierdzenie z 1800 m n.p.m.)[4].
Niewiele wiadomo na temat lęgów wilgi krasnobrzuchej. Sezon lęgowy prawdopodobnie między lutym a lipcem. Jaja białe z niewieloma fioletowo-czarnymi plamkami skupionymi na szerszym końcu; wymiary jaj: 32,3 mm × 22,2 mm[7].
Dieta gatunku niedostatecznie zbadana, prawdopodobnie podobna do diety wilgi krasnoskrzydłej. Przypuszczalnie jest generalistą pokarmowym, żywiącym się głównie owadami i owocami[7].
Status zagrożenia
Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody (IUCN) w swej czerwonej księdze po raz pierwszy sklasyfikowała wilgę krasnobrzuchą w obecnym monotypowym ujęciu systematycznym w 2016 roku, uznając ją za gatunek najmniejszej troski (LC, Least Concern). Od 2020 roku jest ona zaliczana do kategorii DD (Data Deficient – gatunek niedostatecznie rozpoznany). Liczebność populacji nie została oszacowana, ale jej trend uznaje się za spadkowy[4].
Przypisy
- ↑ Oriolus cruentus, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
- 1 2 Black-and-crimson Oriole (Oriolus cruentus). IBC: The Internet Bird Collection. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-09-10)]. (ang.).
- 1 2 3 D. Lepage, Javan Oriole Oriolus cruentus, [w:] Avibase [online] [dostęp 2026-06-15] (ang.).
- 1 2 3 4 BirdLife International, Oriolus cruentus, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species 2020, wersja 2025-2 [dostęp 2026-06-15] (ang.).
- ↑ Systematyka i nazewnictwo polskie za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Podrodzina: Oriolinae Vigors, 1825 – wilgi (wersja: 2024-06-23). [w:] Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2026-06-15].
- 1 2 F. Gill, D. Donsker, P. Rasmussen (red.), IOC World Bird List (v15.1) [online], 20 lutego 2025 [dostęp 2026-06-15] (ang.).
- 1 2 3 4 5 G.M. Kirwan, B.A. Walther, P. Jones, P.F.D. Boesman, Javan Oriole (Oriolus cruentus), version 1.0, [w:] Birds of the World (red. N.D. Sly & S.M. Billerman), Cornell Lab of Ornithology, Ithaca, NY, USA, 2023, DOI: 10.2173/bow.bacori3.01 [dostęp 2026-06-14] (ang.).
- 1 2 AviList Core Team, AviList: The Global Avian Checklist, v2025b, 2026, DOI: 10.2173/avilist.v2025b (ang.).
- ↑ Clements i inni, The eBird/Clements Checklist of Birds of the World: v2025 [online], 2025 [dostęp 2026-06-15] (ang.).
- ↑ HBW and BirdLife International, Handbook of the Birds of the World and BirdLife International digital checklist of the birds of the world. Version 10 [online], październik 2025 [dostęp 2026-06-15].
- ↑ del Hoyo, J., Elliot, A. & Christie, D.A. (red.), Handbook of the Birds of the World, t. 13. Penduline-tits to Shrikes, Barcelona: Lynx Edicions, 2008, s. 730, ISBN 978-84-96553-45-3.
Linki zewnętrzne
- Zdjęcia i nagrania głosów. [w:] eBird [on-line]. Cornell Lab of Ornithology. (ang.).