Zamek Lubowelski
 | |
| Państwo | |
|---|---|
| Kraj | |
| Miejscowość | |
| Ukończenie budowy |
XIV wiek |
Położenie na mapie kraju preszowskiego  | |
Położenie na mapie Słowacji  | |
 49°18′55,17″N 20°41′57,87″E/49,315325 20,699408 | |
Zamek Lubowelski[1] (słow. Hrad Ľubovňa lub Ľubovniansky hrad) – zamek we wschodniej Słowacji, obecnie w mieście Lubowla w kraju preszowskim, w historycznym regionie Spisz, wybudowany pod koniec XIII w. (pierwsza wzmianka z 1311 r.)[2].
Obecnie częściowo jest trwałą ruiną, częściowo odbudowany. W zachowanych pomieszczeniach mieści się muzeum[2]. W kaplicy zamkowej jest stała wystawa kopii polskich klejnotów koronacyjnych, których oryginały były tu przechowywane w czasach potopu szwedzkiego[2]. Poniżej zamku znajduje się Muzeum Architektury Ludowej regionu spiskiego (skansen)[2].
Historia zamku
Budowę zamku na skalnym wzgórzu zlecił król Węgier Andrzej III. Powstał trzypiętrowy pałac (parter – magazyny, 1p – sala reprezentacyjna, 2p – komnaty mieszkalne) i stołp o ośmiu piętrach po stronie zachodniej. Nieco później po stronie wschodniej powstała kuchnia.
Pomiędzy 1323 a 1342 r. zamek stał się własnością rodziny Drugethów.
8 listopada 1412 r. Zygmunt Luksemburski zastawił część ziemi spiskiej w tym zamek Lubowelski za pożyczkę u króla Polski Władysława Jagiełły w kwocie 37 tys. kop groszy praskich. Na zamku podpisano akt zastawu. Zamek stał się siedzibą zarządców zastawionego terytorium – starostów spiskich[2][3].
W 1476 r. starostwo spiskie obejmuje z przerwą na lata 1506-1522 polski ród szlachecki Kmitów. Do końca średniowiecza została wydrążona studnia w południowo-wschodniej części wzgórza zamkowego.
Do 1528 r. w związku z rosnącym zagrożeniem tureckim rozbudowano mury obronne zamku, a mieszkańcy Starej Lubowli zbudowali w ich wschodniej części okrągłą basztę nazywaną rondlem o trzech charakterystycznych strzelnicach armatnich.
Przypisy
- ↑ Polski egzonim uchwalony na 109. posiedzeniu KSNG, zmieniony na 111. posiedzeniu.
- 1 2 3 4 5 Zamek i skansen [online], Ľubovnianske Múzeum [dostęp 2025-06-21].
- ↑ Zygmunt Luksemburski. "Na przełomie XIV i XV wieku był to najpotężniejszy władca w Europie" [online], Polskie Radio 24, 9 grudnia 2024 [dostęp 2025-06-21].
Linki zewnętrzne
| |
