Zbludza

Zbludza
wieś
Ilustracja
Szkoła w Zbludzy
Państwo

 Polska

Województwo

 małopolskie

Powiat

limanowski

Gmina

Kamienica

Wysokość

515 m n.p.m.

Liczba ludności (2025)

797[1]

Strefa numeracyjna

18

Kod pocztowy

34-608[2]

Tablice rejestracyjne

KLI

SIMC

0434170

Położenie na mapie gminy Kamienica
Mapa konturowa gminy Kamienica, blisko centrum na prawo znajduje się punkt z opisem „Zbludza”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, na dole nieco na prawo znajduje się punkt z opisem „Zbludza”
Położenie na mapie województwa małopolskiego
Mapa konturowa województwa małopolskiego, blisko centrum na dole znajduje się punkt z opisem „Zbludza”
Położenie na mapie powiatu limanowskiego
Mapa konturowa powiatu limanowskiego, na dole znajduje się punkt z opisem „Zbludza”
Ziemia49°35′38″N 20°20′59″E/49,593889 20,349722[3]

Zbludza daw. Zbłudza – wieś w Polsce, położona w województwie małopolskim, w powiecie limanowskim, w gminie Kamienica[4][5]. Pierwsze wzmianki o istnieniu wsi można znaleźć w roku 1297.

Integralne części wsi Zbludza[4][5]
SIMCNazwaRodzaj
0434193Brzeczkiczęść wsi
0434201Kosarzyskaczęść wsi
0434218Łupieniceczęść wsi
0434224Majochyczęść wsi
0434230Markówkaczęść wsi
0434253Półroleczęść wsi
0434247Porębyczęść wsi
0434260Sopatyczęść wsi
0434276Świnkaczęść wsi
0434282Wąchałyczęść wsi
0434299Więcławkiczęść wsi

Wieś duchowna, własność klasztoru klarysek w Starym Sączu, położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie sądeckim województwa krakowskiego[6]. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa nowosądeckiego.

Wieś znajduje się na obszarze Beskidu Wyspowego u podnóży Modyni i Zbludzkich Wierchów. Przepływa przez nią potok Zbludza, wzdłuż którego biegnie droga powiatowa Limanowa – Kamienica.

Zbludza została mocno dotknięta w czasie II wojny światowej. Wielu mieszkańców było aktywnymi członkami Armii Krajowej i oddziałów partyzanckich funkcjonujących w okolicy(głównie Szczawa, Mogielica). 4 września w rejony Zbludzy i Kamienicy weszły jako pierwsze oddziały słowackie, zajmując budynek szkoły [7].

Jednymi z najbardziej wyróżniających się partyzantów w walce z okupantem było rodzeństwo Adamczyków: Władysław(ps. Granit)[8], Jan(ps. Gryf)[9] [10],który był jednym z dowódców placówki ZWZ wchodzącej w skład Obwodu ZWZ "Lelek" Limanowa, ich siostra Maria(ps. Szarotka)[11] oraz Wojciech Marek(ps. Lis).

W Zbludzy znajduje się murowana kaplica, którą mieszkańcy wznieśli w miejscu dawnego punktu katechetycznego. Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą parafii Przemienienia Pańskiego i Nawiedzenia NMP w pobliskiej Kamienicy.

Wychowanie dzieci i młodzieży zapewnia placówka publiczna Zespołu Szkoły i Przedszkola w Zbludzy[12].

W sierpniu 1904 wieś została dotknięta tragicznym pożarem, w wyniku którego spaleniu uległo prawie 25 zabudowań. Rok później mieszkańcy podjęli decyzję o utworzeniu pierwszej na terenie gminy i jednej z pierwszych w powiecie limanowskim jednostek OSP[13]. W 1983 rozpoczęto budowę nowej remizy, której ukończenie i poświęcenie nastąpiło w 1988[14].

W miejscowości swoją siedzibę ma Stowarzyszenie Artystów fabs[15], które od 2014 posiada swoją własną salę wystawową. Przedstawiane są tam dzieła sztuki współczesnej, przede wszystkim autorów z okolic Zbludzy, np. Piotra Kwita z Zalesia[16]. Ze stowarzyszeniem byli związani znani poeci, pochodzący z Łodzi, którzy kilka lat swego życia poświęcili Zbludzy: Andrzej Babaryko(twórca cyklu utworów pt."Zbludza"[17]) oraz Zdzisław Jaskuła.

Grób nieznanego żołnierza w lesie przy drodze powiatowej

Przypisy

  1. ↑ Wybory Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w 2025 r. Liczba ludności w dniu 18.05.2025 [online], wybory.gov.pl [dostęp 2025-05-19].
  2. ↑ Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2013, s. 1599 [zarchiwizowane z adresu 2014-02-22].
  3. ↑ Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 160335.
  4. 1 2 Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz. U. z 2013 r. poz. 200 (ISAP)).
  5. 1 2 GUS. Wyszukiwarka TERYT.
  6. ↑ Województwo krakowskie w drugiej połowie XVI wieku ; Cz. 2, Komentarz, indeksy, Warszawa 2008, s. 103.
  7. ↑ https://lotlimanowski.pl/wp-content/uploads/2020/06/Przewodnik-AK_Limanowa_2020__FINAL.pdf
  8. ↑ Odwet Górski i Polska Armia Odwet - FABS [online], www.fabs.org.pl [dostęp 2025-10-04].
  9. ↑ Odwet Górski i Polska Armia Odwet - FABS [online], www.fabs.org.pl [dostęp 2025-10-04].
  10. ↑ https://powiat-legionowski.pl/upload/files/Kazimierz_Przymusinski_okruchy_wspomnien.pdf
  11. ↑ Odwet Górski i Polska Armia Odwet - FABS [online], www.fabs.org.pl [dostęp 2025-10-04].
  12. ↑ Strona Zespołu Szkoły i Przedszkola w Zbludzy
  13. ↑ OCHOTNICZA STRAŻ POŻARNA KAMIENICA [online], www.osp.kamienica.net.pl [dostęp 2025-10-04].
  14. ↑ Kronika OSP Zbludza
  15. ↑ Kontakt - FABS [online], www.fabs.org.pl [dostęp 2025-10-04].
  16. ↑ http://www.fabs.org.pl/Piotr_Kwit,15
  17. ↑ Linia horyzontu - Andrzej Babaryko - książka, recenzja, streszczenie [online] [dostęp 2025-10-11].

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.