Babi Dół

Babi Dół
wieś
Ilustracja
Przystanek kolejowy Babi Dół
Państwo

 Polska

Województwo

 pomorskie

Powiat

kartuski

Gmina

Żukowo

Liczba ludności (2025)

259[1]

Strefa numeracyjna

58

Kod pocztowy

83-330[2]

Tablice rejestracyjne

GKA

SIMC

0177106[3]

Położenie na mapie gminy Żukowo
Mapa konturowa gminy Żukowo, na dole po lewej znajduje się punkt z opisem „Babi Dół”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, u góry znajduje się punkt z opisem „Babi Dół”
Położenie na mapie województwa pomorskiego
Mapa konturowa województwa pomorskiego, w centrum znajduje się punkt z opisem „Babi Dół”
Położenie na mapie powiatu kartuskiego
Mapa konturowa powiatu kartuskiego, po prawej znajduje się punkt z opisem „Babi Dół”
Ziemia54°17′57″N 18°18′36″E/54,299167 18,310000[4]
Radunia w Przełomie Babidolskim

Babi Dół (kaszub. Babi Dół) – wieś kaszubska w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie kartuskim, w gminie Żukowo[3][5]. Ma status sołectwa[6]. Leży przy drodze krajowej nr 20 Stargard – Szczecinek – Gdynia.

W miejscowości znajduje się przystanek kolejowy Babi Dół, otwarty w 1932 roku w ramach magistrali węglowej[7].

Historia

Okupację niemiecką Babiego Dołu zakończyło 9 marca 1945 roku zajęcie miejscowości przez wojska 49 Armii 2 Frontu Białoruskiego Armii Czerwonej[8]. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa gdańskiego.

Od 28 października 2011 stanowi samodzielne sołectwo (wcześniej należała do sołectwa Glincz)[9].

Jednostka wojskowa

W pobliżu wsi, w lesie, znajdują się pozostałości obiektów jednostki wojskowej, którą zlikwidowano na początku lat 90. XX wieku.

Rezerwat

W Babim Dole znajduje się jedyna asfaltowa droga wiodąca do rezerwatu przyrody „Jar rzeki Raduni”.

Cmentarzysko kultury wielbarskiej

Na pograniczu miejscowości Babi Dół i Borcz, na Pojezierzu Kaszubskim, znajduje się rozległe cmentarzysko kultury wielbarskiej z okresu wpływów rzymskich. Stanowisko to należy do najważniejszych zespołów sepulkralnych tego typu na Pomorzu i jest jednym z najlepiej rozpoznanych archeologicznie kompleksów łączących kręgi kamienne, kurhany oraz groby płaskie.

Cmentarzysko funkcjonowało od około II wieku n.e. do początku III wieku n.e. (fazy B2b–C1a chronologii względnej). W jego obrębie zarejestrowano liczne pochówki ciałopalne i szkieletowe, a także obiekty o charakterze rytualnym, w tym paleniska i konstrukcje kamienne niezwiązane bezpośrednio z grobami.

Charakterystycznym elementem stanowiska są kamienne kręgi, interpretowane jako miejsca zgromadzeń o funkcji ceremonialnej, oraz kurhany, pod którymi lokowano pochówki. Układ przestrzenny nekropolii wskazuje na złożoną organizację stref sepulkralnych i rytualnych, typową dla społeczności kultury wielbarskiej.

W trakcie badań archeologicznych pozyskano bogaty materiał zabytkowy, obejmujący m.in. elementy stroju, ozdoby oraz przedmioty pochodzenia prowincjonalnorzymskiego, co świadczy o kontaktach lokalnych społeczności z obszarem Cesarstwa Rzymskiego. Analizy antropologiczne i specjalistyczne badania materiałowe dostarczyły danych na temat struktury demograficznej, praktyk pogrzebowych oraz zaplecza kulturowego użytkowników cmentarzyska.

Stanowisko w Babim Dole-Borczu jest jednym z kluczowych punktów odniesienia dla badań nad kulturą wielbarską na Pomorzu i bywa zestawiane z innymi znanymi zespołami kręgów kamiennych, takimi jak Węsiory czy Odry.

Kuchenne rewolucje

W 2013 roku w miejscowości Babi Dół realizowano odcinek programu telewizyjnego Kuchenne rewolucje, emitowanego na antenie TVN. W 7. sezonie programu (odcinek 4) prowadząca Magda Gessler przeprowadziła metamorfozę lokalnej restauracji „Nasza Chata Smaków”. Po emisji odcinka lokal zmienił nazwę na „Schabowy Raz!”. Odcinek przyczynił się do zwiększenia rozpoznawalności miejscowości w mediach ogólnopolskich[10].

Zobacz też

Przypisy

  1. ↑ Raport o stanie gminy Żukowo w 2025. Liczba mieszkańców w dn. 31.12.2025 s. 37-38
  2. ↑ Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2022, s. 8 [zarchiwizowane 2022-10-26].
  3. 1 2 GUS. Wyszukiwarka TERYT
  4. ↑ Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 1209.
  5. ↑ Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz. U. z 2013 r. poz. 200 (ISAP))
  6. ↑ Strona gminy, sołectwa
  7. ↑ Tejszerska A.: Dworce kolejowe magistrali węglowej - projekty konkursowe i realizacje, [w:] Węgiel, polityka, stal, ludzie... Studia z dziejów kolei na Śląsku; Rybnik 2018, s. 228.
  8. ↑ Dolata 1971 ↓, s. 347.
  9. ↑ Rada Miasta Żukowo: UCHWAŁA NR XIV / 128 / 2011 RADY MIEJSKIEJ W ŻUKOWIE. 2011-10-08. [dostęp 2011-11-25]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-04-08)].
  10. ↑ odcinek 4, sezon 7 [online], TVN [dostęp 2026-01-21].

Bibliografia

  • Bolesław Dolata: Wyzwolenie Polski 1944-1945. Warszawa: 1971.

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.