Primera B

Primera B[1]
Liga de Ascenso Caixun
Państwo

Chile

Dyscyplina

piłka nożna

Organizator rozgrywek

ANFP[1]

Data założenia

1952

Założyciel

ACF

Poprzednia nazwa

Campeonato Ascenso (2021–2024)

Partner TV

TNT Sports Chile

Sponsor tytularny

Caixun

Rozgrywki
Liczba drużyn

16

Wyższy poziom ligowy

Primera División

Niższy poziom ligowy

Segunda División

Puchary

Copa Chile

Zwycięzcy
Pierwszy zwycięzca

CD Palestino (1952)

Obecny zwycięzca

CD Universidad de Concepción (2025)

Najwięcej zwycięstw

San Luis Quillota, Coquimbo Unido (4)

Strona internetowa

Primera B (oficj. Liga de Ascenso Caixun, nieoficj. Primera B Chile lub Primera B de Chile) – druga w hierarchii klasa męskich ligowych rozgrywek piłkarskich w Chile.

Tło powstania

Serie B Professional

Pierwsze wysiłki dotyczące utworzenia drugiego poziomu rozgrywek piłkarskich w Chile podjęto tuż po rozegraniu pierwszej edycji Primera División[2][3]. W 1935 roku założono Serie B Profesional[2][3]. W pierwszych edycjach udział wzięły zespoły ze stolicy kraju – Santiago[4][5]. Począwszy od sezonu 1937 większość uczestników zaczęły stanowić rezerwy klubów Primera División[2][6]. W lidze nie obowiązywała możliwość awansu, z wyjątkiem sezonów 1938 i 1939, kiedy to dokooptowano tam łącznie 6 drużyn[2]. Pierwszymi były CD Universidad Católica oraz Club Universidad de Chile, przyjęte do fazy Apertura 1938[2].

División de Ascenso

W latach 1943–1951 toczono zmagania w División de Ascenso, zarządzanej przez Asociación Central de Fútbol (ACF)[3]. W sezonie 1945 mistrz Deportes Iberia uzyskał awans do chilijskiej ekstraklasy[7][8].

División de Honor Amateur

W 1949 roku w miejsce Serie B Profesional powołano do życia ligę División de Honor Amateur (DIVHA), która rozegrała łącznie 5 sezonów[2][9]. W trakcie jej istnienia o udział w najwyższej klasie rozgrywkowej ubiegał się w 1949 roku CD Ferroviarios de Chile, który uczynił to poprzez fuzję z klubem CD Bádminton[7][8].

Historia

División de Ascenso Profesional

Ze względu na rosnącą popularność i profesjonalizację piłki nożnej w Chile, ACF zdecydowała się 28 grudnia 1951 na utworzenie nowych rozgrywek pod nazwą División de Ascenso Profesional[8][10]. Miały one pełnić funkcję oficjalnego drugiego poziomu ligowego, z systemem awansów i spadków, będącego w hierarchii tuż za Primera División[2][10].

AFC zaprosiła do wzięcia udziału w lidze 8 zespołów, zwiększając tym samym liczbę swoich członków do 20[2]. 7 klubów grało w sezonie 1951 w DIVHA: América de Rancagua, CD Thomas Bata, CD Maestranza Central, CD Trasandino, CSD Rangers, Instituto O'Higgins i Santiago National[2][10]. Ostatni z uczestników – CD Palestino, uzyskał akces dzięki wygraniu turnieju eliminacyjnego Campeonato de Los Seis, w którym udział wzięły ponadto Audax Italiano, Deportes Iberia, Deportes Magallanes oraz amatorskie zespoły Olímpico de La Cisterna i CD Manuel Plaza[2][10].

W División de Ascenso Profesional obowiązywał – wzorem lig europejskich – system promocji najlepszej drużyny do Primera División i relegacji najsłabszej do niższej, regionalnej klasy rozgrywkowej[2][11]. Przeciwnikami tego rozwiązania były najbogatsze kluby, a zwolennikami działacze i dziennikarze sportowi, którzy optowali za utrzymaniem systemu[2]. Liga zainaugurowała w sobotę 19 lipca 1952 o godzinie 15:00. Pierwszymi spotkaniami w I serii gier były:

Zmagania zakończyły się 6 stycznia 1953, kiedy to CD Palestino pokonało w finale 4:2 CSD Rangers[8][12]. Oba zespoły uzyskały awans[2][10]. Dzięki poszerzeniu liczby uczestników z 12 do 14, spadku uniknął klub CD Green Cross[8][11]. Królem strzelców został z 16 bramkami Héctor Avilés z CSD Rangers.

W 1969 roku podzielono rozgrywki na dwie części: Apertura i Clausura[13]. Podział ten z przerwami obowiązywał do 1990 roku[13]. W fazie Apertura rywalizowano w systemie pucharowym, a zwycięzca otrzymywał trofeum w formie pucharu oraz tytuł mistrza turnieju. Ta część sezonu nosiła na przestrzeni lat różne nazwy: Copa Apertura de la Segunda División, Copa Isidro Corbinos, Copa LAN Chile, Copa Polla LAN Chile oraz Copa Polla Gol[13]. W fazie Clausura zmagania toczyły się w systemie ligowym. Wyłaniano w niej kluby, które awansowały i spadały z ligi[13].

Segunda División

W 1974 roku liga zmieniła nazwę na Segunda División. W 1979 roku wprowadzono do rozgrywek fazę Liguilla de Promoción, będącą turniejem barażowym o utrzymanie się w lidze lub awans do chilijskiej ekstraklasy. Rozgrywki odbywały się nieregularnie. Brały w niej zazwyczaj udział 3 lub 4 drużyny: zespoły z Primera División, które zajęły miejsca tuż nad strefą spadkową i kluby z Primera B, które zajęły najwyższe lokaty, które nie były premiowane awansem, lub wyłonił je wewnątrz ligowy play-off. Początkowo baraż rozgrywano systemem ligowym bez rewanżów, jednak z czasem uproszczono formułę do fazy pucharowej, a następnie do dwumeczu.

Primera B

W 1996 roku Segunda División ze względów marketingowych przyjęła nazwę Primera B[8][14]. Propozycję tę wysunął Jorge Castillo, prezes klubu Everton Viña del Mar[8][14]. Liga charakteryzowała się różnymi formatami i systemami rozgrywek (wiosna-jesień oraz jesień-wiosna) oraz liczbą uczestników[8].

Wraz z rozpoczęciem sezonu 2008 wprowadzono formułę Apertura i Clausura[13]. W 2013 roku rozegrano baraż z klubem z Segunda División (Liguilla de Promoción), będącym trzecim poziomem rozgrywkowym[15]. W 2021 roku, ze względu na podpisaną umowę sponsorską, zmieniono oficjalną nazwę ligi na Campeonato Ascenso. Przed sezonem 2025 rozgrywki przemianowano na Liga de Ascenso Caixun[16].

Organ zarządzający

Za organizację i nadzorowanie rozgrywek Primera B – podobnie jak w przypadku Primera División i Segunda División – odpowiada organizacja Asociación Nacional de Fútbol Profesional (ANFP), należąca do Federación de Fútbol de Chile (FFCh)[1].

Format

W lidze udział bierze 16 uczestników, którzy rywalizują w systemie każdy z każdym, rozgrywając naprzemian mecze u siebie i na wyjeździe. Po rozegraniu 30 kolejek mistrz awansuje bezpośrednio do Primera División. Kolejny klub wyłoniony zostaje w barażach pomiędzy drużynami z miejsc 2-8, przy czym wicemistrz ligi zaczyna je od półfinału. Ostatni zespół w tabeli ligowej spada na trzeci poziom rozgrywkowy – Segunda División. Jeśli dwie ostatnie drużyny zakończą sezon z identyczną liczbą punktów, o spadku decyduje baraż na neutralnym terenie.

Kluby

Zespoły biorące udział w rozgrywkach Primera B w sezonie 2026.

KlubMiastoStadionPojemność
CD Cobreloa Calama Estadio Zorros del Desierto 13000
Curicó Unido Curicó Estadio La Granja 8000
Deportes Antofagasta Antofagasta Estadio Regional de Antofagasta 21178
Deportes Copiapó Copiapó Estadio Luis Valenzuela Hermosilla 8500
Deportes Iquique Iquique Estadio Tierra de Campeones 13171
Deportes Puerto Montt Puerto Montt Estadio Regional de Chinquihue 10000
Deportes Recoleta Recoleta Estadio Municipal Leonel Sánchez Lineros 1000
Deportes Santa Cruz Santa Cruz Estadio Municipal Joaquín Muñoz García 5000
Deportes Temuco Temuco Estadio Municipal Germán Becker 18413
Deportes Magallanes San Bernardo Estadio Municipal Luis Navarro Avilés 3500
CSD Rangers Talca Estadio Fiscal de Talca 16070
San Luis Quillota Quillota Estadio Municipal Lucio Fariña Fernández 7680
San Marcos de Arica Arica Estadio Carlos Dittborn 10000
Santiago Wanderers Valparaíso Estadio Elías Figueroa Brander 20575
Unión Española Santiago Estadio Santa Laura 22000
Unión San Felipe San Felipe Estadio Municipal de San Felipe 12000

Mistrzowie ligi

Edycja Sezon Zwycięzca Wicemistrz
División de Ascenso Profesional
1.1952CD PalestinoCSD Rangers
2.1953CD Thomas BataAmérica de Rancagua
3.1954CD O’Higgins BradenAmérica de Rancagua
4.1955San Luis QuillotaUnión La Calera
5.1956CD Universidad CatólicaDeportes La Serena
6.1957Deportes La SerenaSantiago Morning
7.1958San Luis QuillotaSantiago Morning
8.1959Santiago MorningCD Green Cross
9.1960CD Green CrossDeportes La Serena
10.1961Unión La CaleraUnión San Felipe
11.1962Coquimbo UnidoSan Antonio Unido
12.1963CD Green CrossCD Trasandino
13.1964CD O’HigginsCD Lister Rossel
14.1965CD FerrobádmintonCD Huachipato
15.1966CD HuachipatoCoquimbo Unido
16.1967Deportes ConcepciónCD Lota Schwager
17.1968Antofagasta PortuarioSan Luis Quillota
18.1969CD Lota SchwagerCD Ñublense
19.1970Unión San FelipeIberia Los Ángeles
20.1971CD Naval de TalcahuanoCD Ñublense
21.1972CD PalestinoCD Ferroviarios de Chile
22.1973Deportes AviaciónCD Ñublense
Segunda División
23.1974Santiago MorningEverton de Viña del Mar
24.1975CD Universidad CatólicaDeportes Ovalle
25.1976CD ÑublenseCD O’Higgins
26.1977Coquimbo UnidoCSD Rangers
27.1978Santiago WanderersCD Naval de Talcahuano
28.1979Deportes IquiqueDeportes Magallanes
29.1980San Luis QuillotaCD Ñublense
30.1981San Marcos de AricaSantiago Morning
31.1982CD Arturo Fernández VialEverton de Viña del Mar
32.1983CD CobresalSan Luis Quillota
33.1984Unión La CaleraDeportes Concepción
34.1985CD TrasandinoCD Arturo Fernández Vial
35.1986CD Lota SchwagerCD O’Higgins
36.1987Deportes La SerenaDeportes Valdivia
37.1988CSD RangersUnión San Felipe
38.1989Club Universidad de ChileCD Palestino
39.1990Provincial OsornoCoquimbo Unido
40.1991Deportes TemucoCD Huachipato
41.1992Provincial OsornoDeportes Iquique
42.1993CSD RangersCD Cobresal
43.1994Deportes ConcepciónCD Huachipato
44.1995Santiago WanderersAudax Italiano
Primera B
45.1996Deportes La SerenaDeportes Puerto Montt
46.1997AperturaCSD RangersEverton de Viña del Mar
1997ClausuraDeportes IquiqueEverton de Viña del Mar
47.1998CD CobresalCD O’Higgins
48.1999Unión EspañolaSantiago Wanderers
49.2000Unión San FelipeCSD Rangers
50.2001Deportes TemucoCD Cobresal
51.2002Deportes Puerto MonttCD Universidad de Concepción
52.2003Everton de Viña del MarDeportes La Serena
53.2004Deportes MelipillaDeportes Concepción
54.2005Santiago MorningDeportes Antofagasta
55.2006Deportes MelipillaCD Ñublense
56.2007Provincial OsornoCSD Rangers
57.2008Curicó UnidoMunicipal Iquique
58.2009Unión San FelipeSantiago Wanderers
59.2010Municipal IquiqueUnión La Calera
60.2011Deportes AntofagastaCSD Rangers
612012San Marcos de AricaCD Ñublense
62.2013CD Universidad de ConcepciónCuricó Unido
63.2013/2014San Marcos de AricaAC Barnechea
64.2014/2015San Luis QuillotaUnión San Felipe
65.2015/2016Deportes TemucoCuricó Unido
66.2016/2017Curicó UnidoSan Marcos de Arica
67.2017Unión La CaleraDeportes Copiapó
68.2018Coquimbo UnidoCD Cobreloa
69.2019Santiago WanderersDeportes La Serena
70.2020CD ÑublenseUnión San Felipe
Campeonato Ascenso
71.2021Coquimbo UnidoDeportes Copiapó
72.2022Deportes MagallanesCD Cobreloa
73.2023CD CobreloaDeportes Iquique
74.2024Deportes La SerenaDeportes Magallanes
Liga de Ascenso
75.2025CD Universidad de ConcepciónDeportes Copiapó

Zobacz też

Linki zewnętrzne

Bibliografia

  • Gustavo Crisóstomo, Rino Curotto: Campeones de Cemento: La historia íntima de Unión La Calera. Valparaíso: CSR Ediciones, 2011, s. 54-98. ISBN 978-956-345-287-7.
  • Carlos Ramírez: 75 Años de Campeonatos Profesionales del Fútbol Chileno. José Luis Fernández (red.). Santiago: Vial y Cía Limitada, 2008, s. 5-162. ISBN 978-956-8331-09-2.
  • Héctor Gatica Wiermann: Almanaque del fútbol chileno. Clubes. Santiago: Hueders, 2019, s. 23-25. ISBN 978-956-365-114-0.

Przypisy

  1. 1 2 3 Primera B fútbol chileno. 3division.cl. [dostęp 2026-07-17]. (hiszp.).
  2. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 70 años de la creación del ascenso profesional chileno (parte I). asifuch.cl. [dostęp 2026-07-17]. (hiszp.).
  3. 1 2 3 Los 117 clubes profesionales del fútbol chileno. asifuch.cl. [dostęp 2026-07-17]. (hiszp.).
  4. ↑ Tabla de posiciones: Serie B 1935. chuncho.com. [dostęp 2026-07-17]. (hiszp.).
  5. ↑ Tabla de posiciones: Serie B 1936. chuncho.com. [dostęp 2026-07-17]. (hiszp.).
  6. ↑ Tabla de posiciones: Serie B 1937. chuncho.com. [dostęp 2026-07-17]. (hiszp.).
  7. 1 2 Ferro-Bádminton: un club con nombre de remedio. futuro.cl. [dostęp 2026-07-17]. (hiszp.).
  8. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Ascenso: la categoría de plata del fútbol chileno cumple 70 años. t13.cl. [dostęp 2026-07-17]. (hiszp.).
  9. ↑ Historia del Club. rangersdetalca.com. [dostęp 2026-07-17]. (hiszp.).
  10. 1 2 3 4 5 Resumen periodo 1951-1960. palestinohistorico.cl. [dostęp 2026-07-17]. (hiszp.).
  11. 1 2 ¿Cuál fue el primer equipo en bajar a Segunda?. futuro.cl. [dostęp 2026-07-17]. (hiszp.).
  12. ↑ Chile 1952. rsssf.org. [dostęp 2026-07-17]. (ang.).
  13. 1 2 3 4 5 Otros tiempos: La historia de las siete copas de fútbol extintas en Chile. mega.cl. [dostęp 2026-07-17]. (hiszp.).
  14. 1 2 A 20 años de la 'locura' de Jorge Castillo en Everton. chile.as.com. [dostęp 2026-07-17]. (hiszp.).
  15. ↑ Cobresal se queda en Primera A luego de vencer a Curicó en la liguilla de promoción. emol.com. [dostęp 2026-07-17]. (hiszp.).
  16. ↑ Con estudios y el simbolismo del huemul: la historia detrás del cambio de nombre del torneo nacional a Liga de Primera. latercera.com. [dostęp 2026-07-17]. (hiszp.).