Przydonica

Przydonica
wieś
Ilustracja
Kościół drewniany Matki Boskiej Różańcowej i nowy kościół
Państwo

 Polska

Województwo

 małopolskie

Powiat

nowosądecki

Gmina

Gródek nad Dunajcem

Liczba ludności (2022)

1384[1]

Strefa numeracyjna

18

Kod pocztowy

33-318[2]

Tablice rejestracyjne

KNS

SIMC

0426360

Położenie na mapie gminy Gródek nad Dunajcem
Mapa konturowa gminy Gródek nad Dunajcem, blisko centrum po prawej na dole znajduje się punkt z opisem „Przydonica”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, na dole nieco na prawo znajduje się punkt z opisem „Przydonica”
Położenie na mapie województwa małopolskiego
Mapa konturowa województwa małopolskiego, po prawej znajduje się punkt z opisem „Przydonica”
Położenie na mapie powiatu nowosądeckiego
Mapa konturowa powiatu nowosądeckiego, u góry znajduje się punkt z opisem „Przydonica”
Ziemia49°43′58″N 20°46′29″E/49,732778 20,774722[3]
Przywilej lokacyjny: Jadwiga Bolesławówna przenosi 3 wsie podkoniuszego krakowskiego, Gedki, w ziemi sądeckiej: Gródek, Glinik i Przydonica (Podole) z prawa polskiego na niemieckie, 27 lipca 1336
Szkoła

Przydonica – wieś w Polsce, położona w województwie małopolskim, w powiecie nowosądeckim, w gminie Gródek nad Dunajcem.

Integralne części wsi Przydonica[4][5]
SIMCNazwaRodzaj
0426377Dolna Wieśczęść wsi
0426383Działczęść wsi
0426390Gawroniecczęść wsi
0988939Glinikprzysiółek
0426408Górna Wieśczęść wsi
0426414Kobylniceczęść wsi
0426450Podgliniczeprzysiółek
0426420Sikornikczęść wsi
0426437Wygonyczęść wsi
0426443Zbękczęść wsi

Położenie

Wieś znajduje się na obszarze Pogórza Rożnowskiego, w dolinie Przydonickiego Potoku (Przydoniczanka), który wpada do Jeziora Rożnowskiego we wsi Bartkowa-Posadowa[6].

Transport

Komunikację autobusową do Nowego Sącza zapewnia prywatny przewoźnik. Najbliższy przystanek kolejowy to Wilczyska we wsi Wilczyska, oddalonej o ok. 8 km i Stróże oddalona ok. 10 km.

Historia

Parafia w Przydonicy powstała ok. 1358 roku z fundacji rodów Gerałtów i Gryfitów. W XVI/XVII w. miejscowy kościół został zamieniony na zbór braci polskich[7]. W latach 1592–1606 tutejsza parafia nie posiadała duszpasterza, w 1596 roku administrację parafią przejął proboszcz z Podola. Niebawem Przydonica utraciła prawa parafii i popadła w zależność filialną od Podola. Dopiero w 1925 roku bp tarnowski Leon Wałęga ponownie erygował w Przydonicy parafię. Obecny kościół został zbudowany w 1527 i konsekrowany ok. 1580 roku. Wieża została prawdopodobnie dobudowana w XVIII wieku[8][9].

W latach 1954-1960 wieś była siedzibą gromady Przydonica, po jej zniesieniu w gromadzie Kobyle-Gródek. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa nowosądeckiego.

Zabytki

Obiekt wpisany do rejestru zabytków nieruchomych województwa małopolskiego[10].

Parafia rzymskokatolicka

Pierwotnie parafia była pod wezwaniem św. Katarzyny[8], obecna rzymskokatolicka parafia jest pw. Matki Boskiej Różańcowej. W 1998 roku poświęcono plac pod budowę nowego kościoła[11]. 13 sierpnia 2006 wmurowano kamień węgielny[12], a konsekracji dokonał biskup tarnowski Wiktor Skworc 2 października 2011 roku[13].

Nowy (konsekrowany w roku 2011) kościół w Przydonicy

Edukacja

  • Szkoła Podstawowa w Przydonicy[14]
  • Filia Szkoły Muzycznej I Stopnia[15]

Gospodarka

W Przydonicy znajduje się tartak, dwa sklepy oraz skup owoców i warzyw.

Sport

Siedziba klubu sportowego od 2011 roku ULKS Przydonica[16].

Ochotnicza Straż Pożarna

Miejscowość posiada założoną w 2002 roku Ochotniczą straż pożarną, posiada ona trzy samochody bojowe: GBARt Mercedes-Benz, Volkswagen Transporter SLBus oraz Mitsubishi L200 SLRR[17].

Przypisy

  1. ↑ NSP 2021: Ludność w miejscowościach statystycznych [online], Bank Danych Lokalnych GUS, 19 września 2022 [dostęp 2022-10-04].
  2. ↑ Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2013, s. 1045 [zarchiwizowane z adresu 2014-02-22].
  3. ↑ Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 111657.
  4. ↑ Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części. „Dziennik Ustaw”. Nr 29, poz. 200, s. 1867, 2013–02–15. Ministerstwo Administracji i Cyfryzacji. [dostęp 2014-03-09].
  5. ↑ TERYT (Krajowy Rejestr Urzędowego Podziału Terytorialnego Kraju). Główny Urząd Statystyczny. [dostęp 2015-11-18].
  6. ↑ Pogórze Rożnowskie; Mapa 1:50 000. Kraków: Compass, 2004. ISBN 83-89165-72-4.
  7. ↑ Zbyszyce. Gmina Gródek nad Dunajcem. [dostęp 2014-03-08]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-03-09)].
  8. 1 2 Historia kościoła parafialnego w Przydonicy. przydonica.org. [zarchiwizowane z tego adresu (2011-09-03)]..
  9. ↑ Kościół w Przydonicy na Szlaku Architektury Drewnianej w Małopolsce
  10. ↑ Wykaz obiektów wpisanych do Rejestru Zabytków Nieruchomych Województwa Małopolskiego z uwzględnieniem podziału na powiaty i gminy [online], wuoz.malopolska.pl [dostęp 2023-12-10].
  11. ↑ Gość Niedzielny: Dróżki Różańcowe w Przydonicy.
  12. ↑ Sanktuarium Matki Bożej w Przydonicy. przydonica.org. [zarchiwizowane z tego adresu (2009-03-30)]..
  13. ↑ Matka Pocieszna, „gosc.pl”, 15 sierpnia 2013 [dostęp 2017-11-20].
  14. ↑ Strona Szkoły Podstawowej w Przydonicy
  15. ↑ Filia w Przydonicy. smroznow.pl. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-12-13)]. strona Szkoły Muzycznej I st. w Rożnowie
  16. ↑ ULKS Przydonica [online], Facebook.
  17. ↑ http://ospprzydonica.pl/index.php/historia/

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.