Sampława

Sampława
wieś
Ilustracja
Kościół pw. św. Bartłomieja
Państwo

 Polska

Województwo

 warmińsko-mazurskie

Powiat

iławski

Gmina

Lubawa

Liczba ludności (2006)

440

Strefa numeracyjna

89

Kod pocztowy

14-260[1]

Tablice rejestracyjne

NIL

SIMC

0480448

Położenie na mapie gminy wiejskiej Lubawa
Mapa konturowa gminy wiejskiej Lubawa, po lewej nieco na dole znajduje się punkt z opisem „Sampława”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, u góry znajduje się punkt z opisem „Sampława”
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego
Mapa konturowa województwa warmińsko-mazurskiego, na dole po lewej znajduje się punkt z opisem „Sampława”
Położenie na mapie powiatu iławskiego
Mapa konturowa powiatu iławskiego, na dole nieco na prawo znajduje się punkt z opisem „Sampława”
Ziemia53°29′51″N 19°40′16″E/53,497500 19,671111[2]

Sampława – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie iławskim, w gminie Lubawa przy drodze krajowej nr 15.

Historia

Sampława została założona w 1339 r. na prawie chełmińskim.

Od 17 listopada 1906 r. do połowy stycznia 1907 r. w miejscowej szkole elementarnej odbył się strajk dzieci przeciwko nauczaniu religii w języku niemieckim. Z uczestników strajku znane jest tylko jedno nazwisko: K. Radomski. Strajk był elementem znacznie większej akcji biernego oporu wobec pruskich władz szkolnych, która na przełomie 1906 i 1907 r. objęła ponad 460 (!) szkół w prowincji Prusy Zachodnie, czyli przedrozbiorowe Pomorze Gdańskie, Powiśle, ziemię chełmińską i ziemię lubawską oraz część Krajny. Inspiracją dla strajków pomorskich były wcześniejsze działania dzieci w prowincji wielkopolskiej, ze słynnym strajkiem we Wrześni (1901) na czele[3]. Zdobycie Sampława 21 stycznia 1945 przez żołnierzy 2 Armii Uderzeniowej Armii Czerwonej umożliwiło włączenie miejscowości w granice Polski Ludowej[4].

W latach 1954–1971 wieś należała i była siedzibą władz gromady Sampława, po jej zniesieniu w gromadzie Fijewo. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego.

Zabytki

  • Kościół gotycki p.w. św. Bartłomieja
  • Grodzisko rycerskie z XIII-XV wieku – położone w odległości ok. 100 m na zachód od rzeczki Sandela. Jest to niewielkie grodzisko stożkowate, będące prawdopodobnie pozostałością po dworze rycerskim typu motte. Być może właśnie tam znajdowała się siedziba Szymona z Sampławy, który w 1454 r. był organizatorem akcji przeciwko zakonowi krzyżackiemu. Grodzisko nazywane jest Górą św. Jana.

Urodzeni w Sampławie

Przypisy

  1. ↑ Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2022, s. 1148 [zarchiwizowane 2022-10-26].
  2. ↑ Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 120667.
  3. ↑ L. Burzyńska-Wentland, Strajki szkolne w Prusach Zachodnich w latach 1906−1907, Gdańsk 2009, s. 229.
  4. ↑ Dolata 1971 ↓, s. 473.
  5. ↑ Andrzejewski M., Ludzie Wolnego Miasta Gdańska (1920–1939), Gdańsk: „Marpress”, 1997, ISBN 83-87291-27-7, OCLC 830552971
  6. ↑ Jan Sziling: Kościół rzymskokatolicki i inne związki wyznaniowe. W: Marian Biskup (red.): Historia Torunia (1920-1945) Tom III część 2. W czasach Polski Odrodzonej i okupacji niemieckiej (1920-1945). Toruń: Wydawnictwo Towarzystwa Naukowego w Toruniu, 2006. ISBN 83-87639-79-6.
  7. ↑ Błażejewski Stanisław, Kutta Janusz, Romaniuk Marek: Bydgoski Słownik Biograficzny. Tom II. Bydgoszcz 1995. ISBN 83-85327-27-4, str. 92-93

Bibliografia

  • Bolesław Dolata: Wyzwolenie Polski 1944-1945. Warszawa: 1971.

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.