Tuyvae orion

Tuyvae orion
Dognin, 1916
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

zwierzęta

Typ

stawonogi

Gromada

owady

Rząd

motyle

Podrząd

Glossata

Infrarząd

motyle różnoskrzydłe

Nadrodzina

Bombycoidea

Rodzina

Apatelodidae

Rodzaj

Tuyvae

Gatunek

Tuyvae orion

Synonimy
  • Parathyris orion Dognin, 1916
  • Tamphana orion Schaus, 1929

Tuyvae orion – gatunek motyla z rodziny Apatelodidae.

Taksonomia

Gatunek ten opisał jako pierwszy Paul Dognin w 1916 roku pod nazwą Parathyris orion. Jako miejsce typowe wskazano St Jean du Maroni w Gujanie Francuskiej[1]. W 1929 roku przeniesiony on został przez Williama Schausa do rodzaju Tamphana[2]. W 2024 roku Elton Orlandin, Mônica Piovesan i Eduardo Carneiro na podstawie wyników molekularno-morfologicznej analizy filogenetycznej wyłączyli część gatunków Tamphana do nowego rodzaju Tuyvae, omawiany takson wyznaczając jego gatunkiem typowym[3]. Jeszcze w tym samym roku Daniel Herbin, Alessandro Giusti i Carlos G.C. Mielke, przy okazji rewizji rodzaju, dokonali redeskrypcji omawianego gatunku i wyznaczenia dlań lektotypu[4].

Morfologia

Motyl znany wyłącznie z okazów samców. Osiąga około 30 mm rozpiętości skrzydeł i 14 mm długości skrzydła przedniego[4].

Głowa jest ochrowobrązowa, o podwójnie grzebykowanych czułkach[4].

Tułów również ma kolor ochrowobrązowy. Przednie skrzydło ma lekko wypukłą krawędź zewnętrzną i wypustkę na krawędzi wewnętrznej. Jego tło jest ochrowobrązowe, a na wzór jego wierzchu składają się dwie płowobrązowe, dość grube, proste lub lekko wypukłe, biegnące od krawędzi przedniej do wewnętrznej linie przedśrodkowe, mała, biaława kropka w górnym końcu komórki dyskalnej styczna do odsiebnej linii przyśrodkowej, dwie ciemniejsze od tła, zygzakowate, równoległe linie zaśrodkowe oraz trzy brązowawe kropki rozmieszczone w jednym szeregu poniżej wierzchołka skrzydła. Odległość między liniami zaśrodkowymi a przedśrodkowymi jest mniejsza niż u innych przedstawicieli rodzaju. Spód tego skrzydła ma odcień jasnej kości słoniowej z beżowym polem blisko wierzchołka i zewnętrznej krawędzi, drobną, czarną kropką w górnym końcu komórki dyskalnej oraz dwoma beżowymi liniami zaśrodkowymi. Tylne skrzydło ma wierzch beżowobrązowy ze słabo widocznymi liniami, spód zaś w odcieniu jasnej kości słoniowej z dwoma beżowymi liniami zaśrodkowymi, z których odsiebna jest lekko kontrastowa, małą, czarną kropką w górnym końcu komórki i rozproszonymi czarnymi łuskami[4].

Chudy, dłuższy od skrzydeł odwłok jest ochrowobrązowy w połowie przedniej i ziemistobrązowy w połowie tylnej. Samcze genitalia cechują się węższym niż u T. maoma, rozdwojonym na szczycie, silnie zesklerotyzowanym, pozbawionym wyrostków towarzyszących unkusem, szerokim i zaokrąglonym sakusem, a także silnie zesklerotyzowanym, osiągającym ⅔ długości walwy, niesymetrycznym, zaopatrzonym w liczne spiczaste wyrostki po stronie grzbietowej, brzusznej i odsiebnej sakulusem. Sam edeagus jest cienki, równomiernie zakrzywiony, od środka do szczytu mocno zesklerotyzowany, pozbawiony cierni w wezyce i niemal dorównuje długością walwie[4].

Rozprzestrzenienie

Owad neotropikalny, południowoamerykański, znany z regionu Loreto w Peru, stanu Pará w Brazylii oraz z Gujany Francuskiej. Zamieszkuje tereny nizinne w zlewni Amazonki[4].

Przypisy

  1. ↑ P. Dognin: Hétérocères nouveaux de l'Amérique du Sud, 9. Rennes: Oberthür, 1916, s. 3-36.
  2. ↑ William Schaus, Familia Bombycidae. Zanolinae, [w:] A. Zeits (red.), Die amerikanischen Spinner und Schwärmer. Die Groß Schmetterlinge der Erde, Stuttgart: Verlag des Seitzschen Werkes, 1929.
  3. ↑ Elton Orlandin, Mônica Piovesan, Eduardo Carneiro. Systematics of Apatelodidae Neumoegen & Dyar, 1894 (Lepidoptera: Bombycoidea) based on molecular and morphological data. „Invertebrate Systematics”. 38, 2024. CSIRO Publishing. DOI: 10.1071/IS24041.
  4. 1 2 3 4 5 6 Daniel Herbin, Alessandro Giusti, Carlos G.C. Mielke. Taxonomic revision of the genera Tamphana Schaus and Tuyvae Orlandin, Piovesan & Carneiro with description of eleven new species (Lepidoptera, Apatelodidae). „Faunitaxys”. 12 (61), s. 1–31, 2024.