Whiteit

Whiteit
Ilustracja
Właściwości chemiczne i fizyczne
Skład chemiczny

{Ca}{Mn2+}{Mg2}{Al2}(PO4)4(OH)2·8H2O[1]

Twardość w skali Mohsa

3–4[1]

Przełam

nierówny/nieregularny[2]

Łupliwość

dokładna, słaba/niewyraźna[2]

Pokrój kryształu

grubotabliczkowy, słupkowy, dwupiramidalny[2]

Przezroczystość

przezroczysty, przeświecający[1]

Układ krystalograficzny

jednoskośny[1][2]

Klasa krystalograficzna

pryzmatyczna[1]

Właściwości mechaniczne

kruchy[1][2]

Gęstość

2,6–2,63 g/cm3[1][2]

Właściwości optyczne
Barwa

brunatna, żółta, zielonawożółta, różowa, jasnolawendowa[1][2]

Rysa

biała[1][2]

Połysk

szklisty, woskowy, matowy[1][2]

Współczynnik załamania

1,58–1,591 (dwuosiowy)[1]

Inne

dwójłomność: 0,011[1] pleochroizm: słaby[1]

Dodatkowe dane
Klasyfikacja Strunza

8.DH.15[1]

Whiteit – bardzo rzadki minerał z klasy fosforanów[1].

Właściwości

Krystalizuje w układzie jednoskośnym[1]. Wykształca kryształy o pokroju słupkowym, dwupiramidalnym[3] i grubotabliczkowym[2]. Występuje w skupieniach promienistych[2]. Jest minerałem kruchym i przezroczystym do przeświecającego[1]. Posiada białą rysę oraz szklisty, matowy bądź woskowy połysk[3][1][2].

Występowanie

Występuje w osadowych utworach bogatych w fosfor oraz jako produkt przemiany fosforanów pierwotnych w pegmatytach granitowych[4][2]. Towarzyszą mu najczęściej syderyt, lazulit, eosforyt, childrenit, wardyt, albit, zanazzit, kulanit, beryl, roszeryt, tiptopit oraz kwarc[4][1][2].

Miejsce występowania

w towarzystwie kwarcu z Jukon

Spotykany w Austrii (Karyntia), Niemczech (Bawaria), Kanadzie (Jukon), Brazylii (Minas Gerais), Portugalii, Namibii (Erongo), Hiszpanii i Stanach Zjednoczonych (New Hampshire, Północna i Południowa Dakota)[3][4][1].

Przypisy

  1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 Whiteite-(CaMnMg), [w:] Mindat.org [online], Hudson Institute of Mineralogy [dostęp 2025-12-09] (ang.).
  2. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 Rupert Hochleitner, Minerały, kamienie szlachetne, skały, Multico Oficyna Wydawnicza, 15 kwietnia 2022, s. 264, ISBN 978-83-7073-816-7.
  3. 1 2 3 https://www.handbookofmineralogy.org/pdfs/whiteite-CaMnMg.pdf
  4. 1 2 3 BORNET Rémi, Whiteite - Encyclopedia [online], Le Comptoir Geologique - Minerals, Fossils and Gemstones for sale [dostęp 2025-12-09] (ang.).