Wilibald Winkler
| Państwo działania | |
|---|---|
| Data i miejsce urodzenia |
25 grudnia 1933 |
| Data śmierci |
31 października 2010 |
| Profesor nauk technicznych | |
| Alma Mater | |
| Doktorat |
1969 |
| Habilitacja |
1973 |
| Profesura |
1981 |
| Nauczyciel akademicki | |
| Rektor | |
| Uczelnia |
Politechnika Śląska |
| Okres spraw. |
1990–1996 |
| Poprzednik | |
| Następca | |
| Wojewoda śląski | |
| Okres spraw. |
2000–2001 |
| Poprzednik | |
| Następca | |
| Odznaczenia | |
Wilibald Emanuel Winkler (ur. 25 grudnia 1933 w Makoszowach, zm. 31 października 2010[1]) – polski naukowiec, rektor Politechniki Śląskiej, wiceminister edukacji i wojewoda śląski.
Życiorys
Pochodził z rodziny robotniczej. Przez kilkanaście lat pracował zawodowo w przemyśle energetycznym. Od 1952 był zatrudniony jako technik w elektrowni w Miechowicach. Po ukończeniu zaocznych studiów inżynierskich na Wydziale Elektrycznym Politechniki Śląskiej został kierownikiem laboratorium elektrycznego w elektrowni. Jednocześnie kontynuował edukację na wieczorowych studiach magisterskich tego samego wydziału, które ukończył w 1966[2].
Po studiach podjął pracę w Katedrze Sieci i Układów Elektroenergetycznych macierzystej uczelni (później w Instytucie Elektroenergetyki i Sterowania Układów na Wydziale Elektrycznym). W 1969 uzyskał stopień doktora po obronie pracy pt. Przenoszenie sygnału napięciowego przez pojemnościowe przekładniki napięciowe w warunkach zwarciowych linii najwyższych napięć, a w 1973 stopień doktora habilitowanego po przedstawieniu rozprawy pt. Wpływ procesów przejściowych na działanie zabezpieczeń elektroenergetycznych z komparatorami amplitudy. Objął następnie stanowisko docenta. Tytuł profesorski w zakresie nauk technicznych otrzymał w 1981[2].
Od 1974 do 1981 pełnił funkcję wicedyrektora ds. nauki, a w latach 1994–2003 był dyrektorem Instytutu Elektroenergetyki i Sterowania Układów na Wydziale Elektrycznym Politechniki Śląskiej. W latach 1990–1996 zajmował stanowisko rektora tej uczelni. Przeszedł na emeryturę 1 października 2003[2].
Wykładał na uniwersytetach w RFN i we Włoszech. Był członkiem Komitetu Energetyki PAN, CIGRÉ oraz Komitetu Zabezpieczeń i Automatyki SEP[2], przewodniczącym oddziału Polskiego Towarzystwa Elektrotechniki Teoretycznej i Stosowanej w Gliwicach. Był autorem około 100 publikacji naukowych[3].
Od listopada 1997 do grudnia 2000 był podsekretarzem stanu w Ministerstwie Edukacji Narodowej. Należał do zespołu negocjacyjnego zajmującego się przystąpieniem Polski do Unii Europejskiej w obszarach nauka i badania oraz młodzież, kształcenie i edukacja. Od grudnia 2000 do października 2001 pełnił funkcję wojewody śląskiego. Należał do Ruchu Społecznego AWS. Brał udział w pracach Krajowej Rady Katolików Świeckich przy Episkopacie Polski. Bez powodzenia kandydował do Senatu w 2001 z ramienia Bloku Senat 2001 i do Parlamentu Europejskiego w 2004 z listy Inicjatywy dla Polski.
Pochowany na cmentarzu parafii św. Andrzeja Apostoła w Zabrzu[2].
Odznaczenia i wyróżnienia
- Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski (pośmiertnie, 2010)[4]
- Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (1988)[5]
- Złoty Krzyż Zasługi[1]
- Medal Komisji Edukacji Narodowej[1]
- Złota Odznaka Honorowa „Zasłużony dla Energetyki” (1989)[6]
- Medal „Kalos Kagathos”[1]
- Medal „Za zasługi dla Societas Humboldtiana Polonorum”[7]
- Medal „Georgius Agricola” Uniwersytetu Technicznego w Ostrawie[1]
- Odznaka „Zasłużonemu dla Politechniki Śląskiej” (1980)[8]
- tytuł honorowego profesora Politechniki Wrocławskiej (2005)[9]
- tytuł doktora honoris causa PDTU w Mariupolu[1]
- Nagroda Lux ex Silesia (2008)[10]
- tytuł honorowego członka PTETiS (2000)[11] oraz Stowarzyszenia Elektryków Polskich (2006)[12].
Upamiętnienie
W 2010 jego imieniem nazwano jedną z ulic w Zabrzu[2]. Został upamiętniony w Panteonie Górnośląskim w Katowicach w sali Lux Ex Silesia oraz w sali ludzi nauki[13].
Przypisy
- 1 2 3 4 5 6 Prof. Wilibald Winkler nie żyje [online], polsl.pl, 2 listopada 2010 [dostęp 2026-05-08].
- 1 2 3 4 5 6 Elektroenergetycy polscy. Wilibald Winkler (1933–2010), „Energetyka”, kwiecień 2011, s. 256–257 [dostęp 2026-05-08].
- ↑ Następca polskiego Giulianiego, „Ludzie”, Nr 50, 15 grudnia 2000, s. 3.
- ↑ M.P. z 2011 r. Nr 25, poz. 262 (ISAP).
- ↑ Nagrody, odznaczenia, „Diariusz Politechniki Śląskiej”, Nr 1, październik 1988, s. 5 [dostęp 2026-05-07].
- ↑ Odznaczenia, „Diariusz Politechniki Śląskiej”, Nr 9, czerwiec 1989, s. 8 [dostęp 2026-05-14].
- ↑ Godności honorowe [online], humboldt.org.pl [dostęp 2026-05-08].
- ↑ Politechnika Śląska im. Wincentego Pstrowskiego w Gliwicach 1980–1981, Gliwice: Politechnika Śląska, s. 381 [dostęp 2026-08-20].
- ↑ Profesorowie honorowi [online], pwr.edu.pl [dostęp 2026-05-08].
- ↑ „Gość Gliwicki”, Nr 34/849, 24 sierpnia 2008, II.
- ↑ Historia [online], ptetis.pl [dostęp 2026-05-08].
- ↑ Wilibald Winkler (1933–2010) [online], pw.edu.pl [dostęp 2026-05-08].
- ↑ Winkler Wilibald (1933–2010) [online], panteon-gornoslaski.pl [dostęp 2026-05-08].
Bibliografia
- Wojewoda Wilibald Winkler, katowice.uw.gov.pl [zarchiwizowane 2016-04-28].
- Prof. dr hab. inż. Wilibald Emanuel Winkler, [w:] archiwalna baza „Ludzie nauki” portalu Nauka Polska (OPI PIB) [dostęp 2008-05-20].
