Zimnice Wielkie
| wieś | |
![]() Kościół pw. św. Jana Chrzciciela | |
| Państwo | |
|---|---|
| Województwo | |
| Powiat | |
| Gmina | |
| Strefa numeracyjna |
77 |
| Kod pocztowy |
46-061[1] |
| Tablice rejestracyjne |
OPO |
| SIMC |
0502581 |
Położenie na mapie gminy Prószków ![]() | |
Położenie na mapie Polski ![]() | |
Położenie na mapie województwa opolskiego ![]() | |
Położenie na mapie powiatu opolskiego ![]() | |
| Strona internetowa | |
Zimnice Wielkie (nazwa historyczna: Ziemnice Wielkie[2], dodatkowa nazwa w j. niem. Gross Schimnitz) – wieś w Polsce położona w województwie opolskim, w powiecie opolskim, w gminie Prószków.
Nazwa
Według niemieckiego językoznawcy Heinricha Adamy’ego nazwa wywodzi się od polskiej nazwy ziemi[3]. W swoim dziele o nazwach miejscowości na Śląsku wydanym w 1888 roku we Wrocławiu wymienia jako najstarszą zanotowaną nazwę Ziemnice podając jej znaczenie „Landgut”[3] czyli w języku polskim „dobra ziemia”. Niemcy początkowo zgermanizowali nazwę na Schimnitz, a później na Gross Schimnitz w wyniku czego utraciła ona swoje pierwotne znaczenie.
W alfabetycznym spisie miejscowości na terenie Śląska wydanym w 1830 roku we Wrocławiu przez Johanna Knie wieś występuje pod polską nazwą Wielkie Śiemnice oraz niemiecką – Gross Schimnitz[4]. Po II wojnie światowej polska administracja wprowadziła nazwę Zimnice polonizując zgermanizowaną nazwę w wyniku czego nie wiąże się ona obecnie z pierwszym znaczeniem.
Historia
Od końca XVIII w. wies posiadała pieczęć gminną, na której wizerunku przedstawiono chłopa z motyką (drwal z toporem?) na ramieniu[5]. Od 1950 miejscowość administracyjnie należy do województwa opolskiego.
Rozporządzeniem ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 października 2004 zmieniono nazwę wsi z Ziemnice Wielkie na obecną.
Podczas plebiscytu w 1921 roku 343 osoby głosowały za Niemcami, a 172 za Polską[6]. W latach 1936–1945 miejscowość nosiła nazwę Groß Schimmendorf[7].
Zabytki
Do wojewódzkiego rejestru zabytków wpisany jest[8]:
- kościół par. pw. św. Jana Chrzciciela, zbudowany w XV wieku, a następnie przebudowany w XVIII wieku, w 1945 został on uszkodzony w wyniku działań wojennych. W dawnym prezbiterium zachowała się gotycka polichromia z XVI wieku. Na ścianie widnieje polichromia renesansowa z przełomu XVI i XVII wieku
Zobacz też
Przypisy
- ↑ Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2022, s. 1636 [zarchiwizowane 2022-10-26].
- 1 2 Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 9 stycznia 2024, identyfikator PRNG: 161568.
- 1 2 Heinrich Adamy, Die schlesischen Ortsnamen, ihre Entstehung und Bedeutung. Ein Bild aus der Vorzeit, wyd. 2, Breslau: Verlag von Priebatsch’s Buchhandlung, 1888, s. 74, OCLC 456751858 (niem.).
- ↑ Knie 1830 ↓, s. 676.
- ↑ Aleksandra Starczewska-Wojnar, Odciśnięta pamięć wspólnoty: prawne i komunikatywne funkcje pieczęci gmin wiejskich na przykładzie zachodnich powiatów rejencji opolskiej w latach 1816-1933, Archiwalne Źródła Tożsamości, Opole: Archiwum Państwowe w Opolu : Uniwersytet Opolski, 2020, s. 409, ISBN 978-83-956475-6-7 (pol.).
- ↑ Wyniki plebiscytu z powiatu opolskiego. [dostęp 2013-10-04]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-10-04)].
- ↑ Landkreis Oppeln. [dostęp 2016-03-04]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-04)].
- ↑ Rejestr zabytków nieruchomych – województwo opolskie [online], Narodowy Instytut Dziedzictwa, 31 marca 2026, s. 101.
Bibliografia
- Johann Georg Knie, Alphabethisch-Statistisch-Topographische Uebersicht aller Dörfer, Flecken, Städte und andern Orte der Königl. Preuß. Provinz Schlesien ..., Breslau: Graß, Barth und Comp., 1830, OCLC 751379865 (niem.).





