Brodnica Dolna

Brodnica Dolna
Dólnô Brodnica
wieś
Ilustracja
Brodnica Dolna
widok zza Jeziora Ostrzyckiego
Państwo

 Polska

Województwo

 pomorskie

Powiat

kartuski

Gmina

Kartuzy

Liczba ludności (2025)

215[1]

Strefa numeracyjna

58

Kod pocztowy

83-324[2]

Tablice rejestracyjne

GKA

SIMC

0163067[3]

Położenie na mapie gminy Kartuzy
Mapa konturowa gminy Kartuzy, blisko dolnej krawiędzi znajduje się punkt z opisem „Brodnica Dolna”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, u góry znajduje się punkt z opisem „Brodnica Dolna”
Położenie na mapie województwa pomorskiego
Mapa konturowa województwa pomorskiego, w centrum znajduje się punkt z opisem „Brodnica Dolna”
Położenie na mapie powiatu kartuskiego
Mapa konturowa powiatu kartuskiego, blisko centrum na dole znajduje się punkt z opisem „Brodnica Dolna”
Ziemia54°15′49″N 18°05′49″E/54,263611 18,096944[4]

Brodnica Dolna dodatkowa nazwa w języku kaszubskim Dólnô Brodnica,[5] (niem. Nieder Brodnitz) – wieś kaszubska w Polsce, położona w województwie pomorskim, w powiecie kartuskim, w gminie Kartuzy[6][3]. Leży na terenie Kaszubskiego Parku Krajobrazowego, na szlaku wodnym „Kółko Raduńskie”. Ma status sołectwa[7].

Integralne części wsi Brodnica Dolna[6][3]
SIMCNazwaRodzaj
0163073Ostowoczęść wsi
0163080Sarnówkoczęść wsi

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa gdańskiego.

Brodnica Dolna usadowiła się w malowniczym przesmyku pomiędzy jeziorami Ostrzyckim i Wielkim Brodnem w ciągu Drogi Kaszubskiej. Prowadzi tędy również turystyczny Szlak Kaszubski.

Nazwa miejscowości

Jest to nazwa topograficzna od historycznej nazwy jeziora Brodnica na dzisiejsze jezioro Brodno Małe. Wymieniona po raz pierwszy w czasach I Rzeczpospolitej przez przeora kartuskiego jako Brodnica Dolna. Niemcy w czasach pruskich pisali Nieder Brodnitz bądź Unter Brodnitz.[8]

Przed 1920 miejscowość nosiła nazwę niemiecką Nieder Brodnitz[9].

Historia miejscowości

Wieś pierwszy raz wyodrębniona w źródłach od znacznie starszej Brodnicy właściwej (dziś Brodnica Górna) w roku 1749. Była wsią szlachecką w posiadaniu Lniskich. W roku 1773, oprócz właściciela Ignacego Lniskiego, we wsi mieszkali najemnicy: Maciej Chajerski, Jan Broda, Adam Regliński, Maciej Regliński, Jan Komkowski, Walenty Zołnowski, Wojtek Chugowski, Adam Kumkowski, wdowa Zaborowska, młynarz Piotr Weyer i kowal Marcin Żołnowski.[10]

W roku 1892 obie Brodnice (Górna i Dolna) miały 641 mieszkańców, 583 Kaszubów (571 katolików i 12 ewangelików), 2 Polaków katolików, 55 Niemców ewangelików i jedną osobę innej narodowości.[11]

Zobacz też

Przypisy

  1. ↑ Raport o stanie gminy Kartuzy w 2025. Liczba mieszkańców w dn. 31.12.2025 s. 151
  2. ↑ Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2013, s. 87 [zarchiwizowane z adresu 2014-02-22].
  3. 1 2 3 GUS. Rejestr TERYT
  4. ↑ Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 10096.
  5. ↑ 24.02.2010 r., Uchwała Rady Gminy Kartuzy Nr XL/502/1-. Numer przypisany dodatkowej nazwie miejscowości lub obiektu fizjograficznego w MSWiA - NM/33-3
  6. 1 2 Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz. U. z 2013 r. poz. 200 (ISAP))
  7. ↑ Strona gminy, sołectwa
  8. ↑ Breza Edward. Nazwy miejscowości powiatu kartuskiego. Kartuzy 2017. s.49
  9. ↑ F. Lorentz "Polskie i kaszubskie nazwy miejscowości na Pomorzu Kaszubskiem" (ISBN 83-60437-22-X) (ISBN 978-83-60437-22-3)
  10. ↑ Breza Edward. Nazwy miejscowości powiatu kartuskiego. Kartuzy 2017. s.49
  11. ↑ Stefan Ramułt, Statystyka ludności kaszubskiej, Akademia Umiejȩtności, 1899, s. 78 [dostęp 2025-05-13].