Prokowo

Prokowo
Prokòwò
wieś
Ilustracja
Kościół w Prokowie
Państwo

 Polska

Województwo

 pomorskie

Powiat

kartuski

Gmina

Kartuzy

Liczba ludności (2025)

1516[1]

Strefa numeracyjna

58

Kod pocztowy

83-300[2]

Tablice rejestracyjne

GKA

SIMC

0163529[3]

Położenie na mapie gminy Kartuzy
Mapa konturowa gminy Kartuzy, blisko centrum na prawo znajduje się punkt z opisem „Prokowo”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, u góry znajduje się punkt z opisem „Prokowo”
Położenie na mapie województwa pomorskiego
Mapa konturowa województwa pomorskiego, blisko centrum u góry znajduje się punkt z opisem „Prokowo”
Położenie na mapie powiatu kartuskiego
Mapa konturowa powiatu kartuskiego, w centrum znajduje się punkt z opisem „Prokowo”
Ziemia54°21′28″N 18°09′59″E/54,357778 18,166389[4]
Zdewastowany budynek dworca

Prokowo (kaszub. Prokòwò)[5] – wieś kaszubska w Polsce, położona w województwie pomorskim, w powiecie kartuskim, w gminie Kartuzy[6][3]. Leży na obrzeżach Kaszubskiego Parku Krajobrazowego. Ma status sołectwa[7].

W pobliżu Prokowa przebiegała (dziś już zawieszona) linia kolejowa Kartuzy – Lębork.

Integralne części wsi Prokowo[6][3]
SIMCNazwaRodzajaj
0163392Mokre Łąkiczęść wsi
0163541Prokowskie Chróstyczęść wsi

W latach 1954–1959 wieś należała i była siedzibą władz gromady Prokowo, po jej zniesieniu w gromadzie Dzierżążno. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa gdańskiego.

Etymologia

Nazwa miejscowości wywodzi się od eponimu Prokop (Prok z greki "postęp"), imienia popularnego wśród duchownych. Nazwę odnotowywano jako Procowo w 1570 r.[8], wizytariusze kościelni w wieku XVI zapisywali błędnie "Krokowo", następnie widniało jako Prokowo. Przed 1920 miejscowość nosiła nazwę niemiecką Prockau[9].

Historia

Wieś kościelna, położona była do 1772 r. w powiecie mirachowskim województwa pomorskiego[10].

Na początku listopada 1906 r. w miejscowej szkole elementarnej rozpoczął się strajk dzieci przeciwko nauczaniu religii w języku niemieckim (dalszy przebieg strajku nie jest znany). Z uczestników strajku znane jest tylko jedno nazwisko: Dawidowska. Strajk był elementem znacznie większej akcji biernego oporu wobec pruskich władz szkolnych, która na przełomie 1906 i 1907 r. objęła ponad 460 (!) szkół w prowincji Prusy Zachodnie, czyli przedrozbiorowe Pomorze Gdańskie, Powiśle, ziemię chełmińską i ziemię lubawską oraz część Krajny. Inspiracją dla strajków pomorskich były wcześniejsze działania dzieci w prowincji wielkopolskiej, ze słynnym strajkiem we Wrześni (1901) na czele[11].

W miejscowości mieścił się przystanek kolejowy Prokowo. Budynek dworca zlikwidowano w 2016 r.[12] Obecnie zapowiedziano rewitalizację linii kolejowej na linii 229, odcinek Kartuzy - Sierakowice[13] uwzględniającą przywrócenie kolei w miejscowości.

Przypisy

  1. ↑ Raport o stanie gminy Kartuzy w 2025. Liczba mieszkańców w dn. 31.12.2025 s. 151
  2. ↑ Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2013, s. 1033 [zarchiwizowane z adresu 2014-02-22].
  3. 1 2 3 GUS. Rejestr TERYT
  4. ↑ Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 110183.
  5. ↑ "Polsko-Kaszubski Słownik Nazw Miejscowych i Fizjograficznych" pod. redakcją Andrzeja Chludzińskiego, Zrzeszenie Kaszubsko-Pomorskie, Gdańsk 2006 ISBN 978-83-87258-86-3
  6. 1 2 Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz. U. z 2013 r. poz. 200 (ISAP))
  7. ↑ Strona gminy, sołectwa
  8. ↑ Tadeusz Wilczewski, Nazwy miejscowości na Kaszubach, 2015, ISBN 978-83-61216-30-8.
  9. ↑ F. Lorentz "Polskie i kaszubskie nazwy miejscowości na Pomorzu Kaszubskiem" (ISBN 83-60437-22-X) (ISBN 978-83-60437-22-3)
  10. ↑ Prusy Królewskie w drugiej połowie XVI wieku : suplement. Cz. 1, Mapy, plany, Warszawa 2021, k. 1.
  11. ↑ L. Burzyńska-Wentland, Strajki szkolne w Prusach Zachodnich w latach 1906−1907, Gdańsk 2009, s. 218.
  12. ↑ PKP Polskie Linie Kolejowe S.A, Rewitalizacja linii kolejowej nr 229 na odcinku Kartuzy – Sierakowice wraz z ewentualną elektryfikacją [online], www.plk-inwestycje.pl [dostęp 2026-07-16].
  13. ↑ Marek Potocki, Ogólnopolska Baza Kolejowa [online], www.bazakolejowa.pl [dostęp 2026-07-16].

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.