Cicurinidae
| Cicurinidae | |
| F.O. Pickard-Cambridge, 1893 | |
 Chenistonia ceruleomontana | |
 Samica Cicurina cicur | |
| Systematyka | |
| Domena | |
|---|---|
| Królestwo | |
| Typ | |
| Gromada | |
| Rząd | |
| Podrząd | |
| Infrarząd | |
| Parworząd | |
| Nadrodzina |
Dictynoidea |
| Rodzina |
Cicurinidae |
Cicurinidae – rodzina pająków z infrarzędu wyższych. Obejmuje ponad 180 opisanych gatunków.
Morfologia i zasięg
Pająki te mają odnóża pozbawione skopuli i przypazurkowych kępek włosków. Stopy zwieńczone są trzema pazurkami, dwoma górnymi i jednym dolnym. Od pokrewnych rodzin odróżniają się opistosomą (odwłokiem) zaopatrzoną w uwsteczniony stożeczek z kilkoma szczecinkami i pozbawioną siteczka przędnego. Nogogłaszczki samca cechują się golenią o dosiebnie umieszczonej apofizie retrowentralnej oraz powiększonej, czasem tak długiej jak cymbium apofizie retrolateralnej[1].
Przedstawiciele rodziny znani są z Kanady, Stanów Zjednoczonych, Meksyku, Europy, zachodniej i środkowej części Azji, Chin, Wietnamu, Korei i Japonii[2].
Taksonomia i ewolucja
Kladogram wg Montany i innych, 2025[3]
|
Takson ten wprowadzony został w 1893 roku przez Fredericka Octaviusa Pickarda-Cambridge’a jako podrodzina Cicurininae w obrębie lejkowcowatych[4]. W 1967 roku Pekka T. Lehtinen przeniósł ją do ciemieńcowatych[5]. W 2015 roku John A. Murphy i Michael J. Roberts wynieśli omawiany takson do rangi odrębnej rodziny[6], jednak kroku tego nie uznali inni autorzy[2]. W 2017 roku na podstawie wyników analizy filogenetycznej Ward Wheeler i współpracownicy przenieśli te pająki do rodziny Hahniidae[7]. W 2023 roku na podstawie wyników bardziej szczegółowej analizy filogenetycznej Jacob A. Gorneau i inni przywrócili omawiany takson z rangą rodziny, zmieniając jego definicję[1][2].
Rodzina obejmuje 183 opisane gatunki sklasyfikowane w czterech rodzajach[2]:
- Altimella Wang et Zhang, 2024
- Brommella Tullgren, 1948
- Chorizomma Simon, 1872
- Cicurina Menge, 1871
W wynikach analizy filogenetycznej Katherine O. Montany i współpracowników Cicurinidae zajęły pozycję siostrzaną dla kladu obejmującego Toxopidae, Lathyidae, topikowate i ciemieńcowate, tworząc z tymi czterema rodzinami klad siostrzany dla Cybaeidae[3].
Przypisy
- 1 2 Jacob A. Gorneau, Sarah C. Crews, Franklyn Cala-Riquelme, Katherine O. Montana, Joseph C. Spagna, Francesco Ballarin, Lina M. Almeida-Silva, Lauren A. Esposito. Webs of intrigue: museum genomics elucidate relationships of the marronoid spider clade (Araneae).. „Insect Systematics and Diversity”. 7 (5), s. 1-18, 2023. DOI: 10.1093/isd/ixad021.
- 1 2 3 4 Family: Cicurinidae F. O. Pickard-Cambridge, 1893. [w:] World Spider Catalogue [on-line]. World Spider Catalog Association, 2025. [dostęp 2025-11-26].
- 1 2 Katherine O. Montana, Franklyn Cala-Riquelme, Sarah C. Crews, Jacob A. Gorneau, Amin M. Al-Jamal, Luigie D. Alequín, Joseph C. Spagna, Francesco Ballarin, Lauren A. Esposito. Tailor's drawer no more: a reappraisal of the spider family Dictynidae O. Pickard-Cambridge, 1871 sensu lato. „Zoological Journal of the Linnean Society”. 204, s. 1-97, 2025. DOI: 10.1093/zoolinnean/zlaf007.
- ↑ F.O. Pickard-Cambridge. Handbook to the study of British spiders. „British Naturalist”. 3 (Supplement), s. 117-170, 1893.
- ↑ Pekka T. Lehtinen. Classification of the cribellate spiders and some allied families, with notes on the evolution of the suborder Araneomorpha. „Annales Zoologici Fennici”. 4, s. 199-468, 1967.
- ↑ J.A. Murphy, M.J. Roberts: Spider families of the world and their spinnerets. York: British Arachnological Society, 2015.
- ↑ Ward C. Wheeler i inni, The spider tree of life: phylogeny of Araneae based on target-gene analyses from an extensive taxon sampling. Cladistics, wyd. 6, t. 33, 2017, s. 576-616, DOI: 10.1111/cla.12182.