Lathyidae
| Lathyidae | |
| Cala-Riquelme, Montana, Crews et Esposito, 2025 | |
![]() Samiec Lathys humilis | |
![]() Samiec Tolokonniella stigmatisata | |
| Systematyka | |
| Domena | |
|---|---|
| Królestwo | |
| Typ | |
| Gromada | |
| Rząd | |
| Podrząd | |
| Infrarząd | |
| Parworząd | |
| Nadrodzina |
Dictynoidea |
| Rodzina |
Lathyidae |
| Zasięg występowania | |
![]() | |
Lathyidae – rodzina pająków z infrarzędu wyższych. Obejmuje 58 opisanych gatunków. Zamieszkują Amerykę Północną, Europę, Afrykę i palearktyczną Azję.
Morfologia

Pająki osiągające niewielkie rozmiary[1].
Prosoma ma niski do przeciętnie wysokiego karapaks i niski nadustek. Oczu jest ośmioro lub sześcioro. W tym drugim przypadku zanikłe są oczy pary przednio-środkowej. Jeśli ta para występuje, to zwykle jest węższa od pozostałych, co odróżnia Lathyidae od topikowatych i ciemieńcowatych. Oczy par bocznych i pary tylno-środkowej mają zbliżone rozmiary. Odległości między nimi również są podobne. Przeciętnie grube i stosunkowo krótkie szczękoczułki pozbawione są ostróg czy nabrzmiałości nasadowej[1].
Nogogłaszczki mają bulbus o konduktorze zakleszczonym przez mechanizm w skład którego wchodzą haczykowaty wyrostek goleniowy, apofiza retrolateralna goleni oraz podłużna bruzda. W przeciwieństwie do topikowatych górne ramię konduktora jest zazwyczaj dłuższe od dolnego. Oba ramiona zwykle skierowane są dogrzbietowo, a nie dobrzusznie jak u topikowatych i ciemieńcowatych. Embolus skręca się pod kątem 150–1200°[1].
Genitalia samicy mają dobrze wykształcone, zwykle wielokrotnie dłuższe niż szerokość spermatek pierwotnych i skręcone między błoniastą torebką a ujściem gruczołu dodatkowego przewody kopulacyjne. Niekiedy długość tych przewodów równa jest jednak długości spermateki pierwotnej. Rozstaw spermatek pierwotnych jest natomiast co najmniej dwukrotnie większy niż szerokość owych przewodów[1].
Rozprzestrzenienie
W Nowym Świecie pająki te zamieszkują głównie krainę nearktyczną, aczkolwiek L. coralynae podawany jest z Meksyku. Cztery gatunki występują w Europie. Liczniej rodzina reprezentowana jest w palearktycznej Azji. Poza tym przedstawiciele Lathyidae znani są z Afryki Północnej, Gabonu, Republiki Środkowoafrykańskiej, Tanzanii i Madagaskaru[1][2].
Taksonomia i ewolucja
Kladogram wg Montany i innych, 2025[1]
|
Takson ten wprowadzili w 2025 roku Franklyn Cala-Riquelme, Katherine O. Montana, Sarah C. Crews i Lauren A. Esposito na łamach „Zoological Journal of the Linnean Society”, na podstawie wyników analizy filogenetycznej[1].
Rodzina obejmuje 58 opisanych gatunków sklasyfikowanych w 10 rodzajach[2]:
- Afrolathys Cala-Riquelme, Al-Jamal et Esposito, 2025
- Analtella Denis, 1947
- Andronova Cala-Riquelme, Montana et Esposito, 2025
- Asialathys Cala-Riquelme et Crews, 2025
- Bannaella Zhang et Li, 2011
- Denticulathys Cala-Riquelme, Al-Jamal et Crews, 2025
- Langlibaitiao Lin et Li, 2024
- Lathys Simon, 1885
- Scotolathys Simon, 1885
- Tolokonniella Cala-Riquelme, Crews et Esposito, 2025
W wynikach analizy filogenetycznej Montany i współpracowników Lathyidae zajęły pozycję siostrzaną dla kladu obejmującego topikowate i ciemieńcowate, tworząc z nimi klad siostrzany dla Toxopidae[1].
Przypisy
- 1 2 3 4 5 6 7 8 Katherine O. Montana, Franklyn Cala-Riquelme, Sarah C. Crews, Jacob A. Gorneau, Amin M. Al-Jamal, Luigie D. Alequín, Joseph C. Spagna, Francesco Ballarin, Lauren A. Esposito. Tailor's drawer no more: a reappraisal of the spider family Dictynidae O. Pickard-Cambridge, 1871 sensu lato. „Zoological Journal of the Linnean Society”. 204, s. 1-97, 2025. DOI: 10.1093/zoolinnean/zlaf007.
- 1 2 Family: Lathyidae Cala-Riquelme, Montana, Crews & Esposito, 2025. [w:] World Spider Catalogue [on-line]. World Spider Catalog Association, 2025. [dostęp 2025-11-26].


