Lathyidae

Lathyidae
Cala-Riquelme, Montana, Crews et Esposito, 2025
Ilustracja
Samiec Lathys humilis
Ilustracja
Samiec Tolokonniella stigmatisata
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

zwierzęta

Typ

stawonogi

Gromada

pajęczaki

Rząd

pająki

Podrząd

Opisthothelae

Infrarząd

pająki wyższe

Parworząd

płytkowce

Nadrodzina

Dictynoidea

Rodzina

Lathyidae

Zasięg występowania
Mapa występowania

Lathyidae – rodzina pająków z infrarzędu wyższych. Obejmuje 58 opisanych gatunków. Zamieszkują Amerykę Północną, Europę, Afrykę i palearktyczną Azję.

Morfologia

Andronova alberta

Pająki osiągające niewielkie rozmiary[1].

Prosoma ma niski do przeciętnie wysokiego karapaks i niski nadustek. Oczu jest ośmioro lub sześcioro. W tym drugim przypadku zanikłe są oczy pary przednio-środkowej. Jeśli ta para występuje, to zwykle jest węższa od pozostałych, co odróżnia Lathyidae od topikowatych i ciemieńcowatych. Oczy par bocznych i pary tylno-środkowej mają zbliżone rozmiary. Odległości między nimi również są podobne. Przeciętnie grube i stosunkowo krótkie szczękoczułki pozbawione są ostróg czy nabrzmiałości nasadowej[1].

Nogogłaszczki mają bulbus o konduktorze zakleszczonym przez mechanizm w skład którego wchodzą haczykowaty wyrostek goleniowy, apofiza retrolateralna goleni oraz podłużna bruzda. W przeciwieństwie do topikowatych górne ramię konduktora jest zazwyczaj dłuższe od dolnego. Oba ramiona zwykle skierowane są dogrzbietowo, a nie dobrzusznie jak u topikowatych i ciemieńcowatych. Embolus skręca się pod kątem 150–1200°[1].

Genitalia samicy mają dobrze wykształcone, zwykle wielokrotnie dłuższe niż szerokość spermatek pierwotnych i skręcone między błoniastą torebką a ujściem gruczołu dodatkowego przewody kopulacyjne. Niekiedy długość tych przewodów równa jest jednak długości spermateki pierwotnej. Rozstaw spermatek pierwotnych jest natomiast co najmniej dwukrotnie większy niż szerokość owych przewodów[1].

Rozprzestrzenienie

W Nowym Świecie pająki te zamieszkują głównie krainę nearktyczną, aczkolwiek L. coralynae podawany jest z Meksyku. Cztery gatunki występują w Europie. Liczniej rodzina reprezentowana jest w palearktycznej Azji. Poza tym przedstawiciele Lathyidae znani są z Afryki Północnej, Gabonu, Republiki Środkowoafrykańskiej, Tanzanii i Madagaskaru[1][2].

Taksonomia i ewolucja

Kladogram wg Montany i innych, 2025[1]


Desidae




Macrobunidae




Hahniidae




Cybaeidae




Cicurinidae




Toxopidae




Lathyidae




topikowate



ciemieńcowate









Takson ten wprowadzili w 2025 roku Franklyn Cala-Riquelme, Katherine O. Montana, Sarah C. Crews i Lauren A. Esposito na łamach „Zoological Journal of the Linnean Society”, na podstawie wyników analizy filogenetycznej[1].

Rodzina obejmuje 58 opisanych gatunków sklasyfikowanych w 10 rodzajach[2]:

  • Afrolathys Cala-Riquelme, Al-Jamal et Esposito, 2025
  • Analtella Denis, 1947
  • Andronova Cala-Riquelme, Montana et Esposito, 2025
  • Asialathys Cala-Riquelme et Crews, 2025
  • Bannaella Zhang et Li, 2011
  • Denticulathys Cala-Riquelme, Al-Jamal et Crews, 2025
  • Langlibaitiao Lin et Li, 2024
  • Lathys Simon, 1885
  • Scotolathys Simon, 1885
  • Tolokonniella Cala-Riquelme, Crews et Esposito, 2025

W wynikach analizy filogenetycznej Montany i współpracowników Lathyidae zajęły pozycję siostrzaną dla kladu obejmującego topikowate i ciemieńcowate, tworząc z nimi klad siostrzany dla Toxopidae[1].

Przypisy

  1. 1 2 3 4 5 6 7 8 Katherine O. Montana, Franklyn Cala-Riquelme, Sarah C. Crews, Jacob A. Gorneau, Amin M. Al-Jamal, Luigie D. Alequín, Joseph C. Spagna, Francesco Ballarin, Lauren A. Esposito. Tailor's drawer no more: a reappraisal of the spider family Dictynidae O. Pickard-Cambridge, 1871 sensu lato. „Zoological Journal of the Linnean Society”. 204, s. 1-97, 2025. DOI: 10.1093/zoolinnean/zlaf007.
  2. 1 2 Family: Lathyidae Cala-Riquelme, Montana, Crews & Esposito, 2025. [w:] World Spider Catalogue [on-line]. World Spider Catalog Association, 2025. [dostęp 2025-11-26].