Ikozan

Ikozan
Nazewnictwo
	Nomenklatura systematyczna (IUPAC)
PIN	ikozan
	Inne nazwy i oznaczenia
	eikozan
	Ogólne informacje
Wzór Hilla	C20H42
Inne wzory	CH3(CH2)18CH3
Masa molowa	282,55 g/mol
	Identyfikacja
Numer CAS	112-95-8
PubChem	8222
SMILES
	CCCCCCCCCCCCCCCCCCCC
InChI
	InChI=1S/C20H42/c1-3-5-7-9-11-13-15-17-19-20-18-16-14-12-10-8-6-4-2/h3-20H2,1-2H3
	InChIKey
	CBFCDTFDPHXCNY-UHFFFAOYSA-N
Właściwości
	Gęstość
	0,7886 g/cm³ (20 °C); ciało stałe
	Rozpuszczalność w wodzie
	1,9 μg/kg (25 °C)
	w innych rozpuszczalnikach
	rozpuszczalny w eterze dietylowym, eterze naftowym, benzenie, słabo w chloroformie, bardzo dobrze w acetonie
Temperatura topnienia	36,48 °C
Temperatura wrzenia	344,1 °C; 220 °C (40 hPa);
Punkt krytyczny	513 °C; 1,08 MPa; 1325 cm³/mol (ok. 0,213 g/cm³);
Współczynnik załamania nD	1,4425 (589 nm, 20 °C)
Niebezpieczeństwa
	Globalnie zharmonizowany system; klasyfikacji i oznakowania chemikaliów
	Substancja nie jest klasyfikowana jako; niebezpieczna według kryteriów GHS.
	NFPA 704
	0 0 0
Temperatura zapłonu	powyżej 100 °C
Temperatura samozapłonu	232 °C
Numer RTECS	MD6550000
	Jeżeli nie podano inaczej, dane dotyczą; stanu standardowego (25 °C, 1000 hPa)

Ikozan, eikozan – organiczny związek chemiczny, alkan o dwudziestu atomach węgla w cząsteczce. Ma 366 319 możliwych izomerów konstytucyjnych. Ikozan ma małe znaczenie w przemyśle petrochemicznym ze względu na wysoką temperaturę zapłonu, co sprawia, że jest mało wydajnym paliwem. Jest składnikiem parafin i jest najkrótszą cząsteczką wśród związków używanych do produkcji świec.

Ikozan ma właściwości fizyczne i chemiczne zbliżone do alkanów leżących niżej w szeregu homologicznym. Jest bezbarwny, lżejszy od wody, niepolarny, słabo reaktywny i nierozpuszczalny w wodzie. Jego niepolarność sprawia, że jest w stanie tworzyć tylko słabe międzycząsteczkowe wiązania wodorowe (hydrofobowe/siły van der Waalsa).

Przypisy

1 2 P-21.2.1 Węglowodory, [w:] Henri A.H.A. Favre Henri A.H.A., Warren H.W.H. Powell Warren H.W.H., Nomenklatura związków organicznych. Rekomendacje IUPAC i nazwy preferowane 2013, Komisja Terminologii Chemicznej Polskiego Towarzystwa Chemicznego (tłum.), wyd. 5, Narodowy Komitet Międzynarodowej Unii Chemii Czystej i Stosowanej, [2023], s. 125 [zarchiwizowane 2026-02-17] .
CRC Handbook of Chemistry and Physics, William M.W.M. Haynes (red.), wyd. 97, Boca Raton: CRC Press, 2016, ISBN 978-1-4987-5429-3, OCLC 961861918 (ang.).
1. 1 2 3 4 5 S. 3-240.
2. ↑ S. 5-150.
3. 1 2 3 S. 6-72.
4. 1 2 S. 16-23.
↑ Eicosane (nr 219274) – karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich (Merck) na obszar Polski. [dostęp 2017-10-21].
↑ Ikozan [PDF], karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich, Merck, numer katalogowy: 219274 [dostęp 2017-10-21] .
↑ Ikozan (nr 219274) (ang.) – karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich (Merck) na obszar Polski. [dostęp 2017-10-21]. (przeczytaj, jeśli nie wyświetla się prawidłowa wersja karty charakterystyki)

[BlueBook-1] 1 2 P-21.2.1 Węglowodory, [w:] Henri A.H.A. Favre Henri A.H.A., Warren H.W.H. Powell Warren H.W.H., Nomenklatura związków organicznych. Rekomendacje IUPAC i nazwy preferowane 2013, Komisja Terminologii Chemicznej Polskiego Towarzystwa Chemicznego (tłum.), wyd. 5, Narodowy Komitet Międzynarodowej Unii Chemii Czystej i Stosowanej, [2023], s. 125 [zarchiwizowane 2026-02-17] .

[CRC-2] CRC Handbook of Chemistry and Physics, William M.W.M. Haynes (red.), wyd. 97, Boca Raton: CRC Press, 2016, ISBN 978-1-4987-5429-3, OCLC 961861918 (ang.).
1 2 3 4 5 S. 3-240.

↑ S. 5-150.

1 2 3 S. 6-72.

1 2 S. 16-23.

[3] 1 2 3 4 5 S. 3-240.

[4] S. 5-150.

[6] 1 2 3 S. 6-72.

[9] 1 2 S. 16-23.

[SA-5] Eicosane (nr 219274) – karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich (Merck) na obszar Polski. [dostęp 2017-10-21].

[7] Ikozan [PDF], karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich, Merck, numer katalogowy: 219274 [dostęp 2017-10-21] .

[SA-US-8] Ikozan (nr 219274) (ang.) – karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich (Merck) na obszar Polski. [dostęp 2017-10-21]. (przeczytaj, jeśli nie wyświetla się prawidłowa wersja karty charakterystyki)

[3] 1 2 3 4 5 S. 3-240.

[4] S. 5-150.

[6] 1 2 3 S. 6-72.

[9] 1 2 S. 16-23.

[1]

[2.1]

[2.2]

[3]

[2.3]

[4]

[5]

[2.4]

Niższe alkany (C1–C10)	metan (CH₄) etan (C₂H₆) propan (C₃H₈) butan (C₄H₁₀) pentan (C₅H₁₂) heksan (C₆H₁₄) heptan (C₇H₁₆) oktan (C₈H₁₈) nonan (C₉H₂₀) dekan (C₁₀H₂₂)
Wyższe alkany (>C10)	undekan (C₁₁H₂₄) dodekan (C₁₂H₂₆) tridekan (C₁₃H₂₈) heksadekan (C₁₆H₃₄) ikozan (C₂₀H₄₂) tetrakozan (C₂₄H₅₀) nonakozan (C₂₉H₆₀) hentriakontan (C₃₁H₆₄)