Klępsk

Na świecie Klępsk jest znany jako miejsce, z którego wyemigrowali do Australii pierwsi Niemcy. Król Prus, Fryderyk Wilhelm III von Hohenzollern, zamierzał doprowadzić do zjednoczenia protestantów. W tym celu ustanowił w 1817 r. tzw. Unię Pruską na mocy dekretu gabinetowego. W 1821 r. wprowadzono nową księgę, regulującą zasady sprawowania nabożeństw (tzw. agendę), w tym eucharystii. Zawarte w niej reguły spotkały się ze sprzeciwem wielu luteranów, dla których oznaczały one ustępstwa w sprawach wiary. Konflikt zaostrzył się w 1830 r. podczas obchodów trzechsetlecia konfesji augsburskiej. Wówczas król - wydanym przez siebie dekretem - zażądał, by uroczystości te obchodzono zgodnie z wydanymi dziewięć lat wcześniej regulacjami.

Duchownym odmawiającym stosowania się do instrukcji odbierano prawo sprawowania posługi duszpasterskiej, a miejsce ich zajmowali duchowni – zwolennicy unii. Nabożeństwa odprawiane prywatnie zostały zakazane, a ich uczestnicy karani byli aresztem oraz grzywnami. Pastor luterański chrzczący dziecko karany był grzywną 50 talarów, dziecko zaś poddawane było ponownemu chrztowi przez pastora unii. Takie i podobne wydarzenia zrodziły w wielu chęć wyemigrowania. Popularne było wówczas emigrowanie do USA oraz do Rosji. Ale nie aż do Australii.

Inicjatorem emigracji był pastor August Kavel (1798–1860) z Klępska^[8][9], a sfinansowała ją Kompania Południowoaustralijska z Londynu dowodzona przez George'a Fife'a Angasa (1789–1879). Pierwsza grupa, licząca ponad 200 emigrantów, wyruszyła 8 czerwca 1838 na barkach z portu rzecznego w Cigacicach, płynąc Odrą i Sprewą do Berlina (17 czerwca 1838), a następnie Hawelą oraz Łabą do Hamburga (6 lipca 1838). Z portu w Hamburgu dwoma żaglowcami („Prince George” i „Bengalee”) grupa udała się w ponad czteromiesięczną podróż do Australii (wypłynęły one odpowiednio 8 i 9 lipca), opływając całą Afrykę (nie istniał bowiem jeszcze Kanał Sueski). Obydwa statki dopłynęły w okolice Port Adelaide 16 listopada 1838 („Bengalee”) oraz 18 listopada 1838 („Prince George”). Nieco później wypłynęły z Hamburga dwa inne żaglowce: „Zebra” oraz „Catharina”^[10]. Żaglowcem „Prince George”^[10] przybyły do Australii Południowej rodziny z następujących miejscowości: Klępsk (Klemzig), Okunin (Langmeil), Kargowa (Unruhstadt), Kolesin (Goltzen), Żółków (Salkau), Karczyn (Harthe), Krężoły (Krummendorf), Trzciel (Tirschtiegel), Łęgowo (Lang Heinersdorf), Kępsko (Schönborn), Ostrzyce (Ostritz), Kiełcze (Keltschen) oraz Kije (Kay).

Miejsce, do którego dopłynęły żaglowce, usytuowane było 1 km na północ od dzisiejszego Port Adelaide, zwanego wówczas Port Misery (obszar mokradeł i błota). Stamtąd wyprawiano się na poszukiwanie odpowiedniej lokalizacji na osiedlenie. Wybrano ziemię położoną ok. 7 km na północny wschód od centrum Adelaide^[11]. Założoną tam wieś nazwano Klemzig, czyli identycznie jak opuszczoną w Niemczech^[12]. Obecnie Klemzig jest dzielnicą Adelaide.