Omar M. Yaghi
 | |
| Data i miejsce urodzenia | |
|---|---|
| Specjalność: chemia | |
| Nagrody | |
|
| |
Omar Mwannes Yaghi (ur. 9 lutego 1965 w Ammanie) – amerykański chemik pochodzenia jordańskiego[1], laureat Nagrody Nobla w dziedzinie chemii za 2025 rok, wspólnie z Susumu Kitagawą i Richardem Robsonem.
Życiorys
Urodził się w wielodzietniej rodzinie uchodźców. W wieku 15 lat wyjechał do USA[1]. W 1985 roku ukończył studia chemiczne na State University of New York at Albany. W 1990 roku uzyskał stopień doktora na University of Illinois at Urbana-Champaign. W latach 1990–1992 odbył staż podoktorski na Uniwersytecie Harvarda. W 1992 r. podjął pracę na Arizona State University, w 1999 r. objął stanowisko profesora chemii na Uniwersytecie Michigan, a w 2006 r. stanowisko profesora chemii i biochemii na Uniwersytecie Kalifornijskim w Los Angeles[2][3]. W 2007 został uhonorowany przez American Association for the Advancement of Science nagrodą Newcomb Cleveland Prize za pracę naukową o wybitnej wartości naukowej opublikowanej w czasopiśmie Science[4]. W 2012 r. został profesorem chemii na Uniwersytecie Kalifornijskim w Los Angeles i pracownikiem naukowym w Lawrence Berkeley National Laboratory[5]. W roku 2018 otrzymał Nagrodę Wolfa za badania w obszarze chemii supramolekularnej[1].
Jego badania dotyczą m.in. projektowania, otrzymywania i zastosowania struktur metaliczno-organicznych (MOF: metal-organic framework). Trójwymiarowe struktury złożone z jonów metali koordynowanych prostymi cząstkami organicznymi tworzą porowate materiały, zdolne do selektywnego przechwytywania molekuł gazu lub rozpuszczalnika i mogą być wykorzystywane do przechowywania wodoru lub dwutlenku węgla[2][3].
W 2025 roku, wspólnie z Susumu Kitagawą i Richardem Robsonem, otrzymał nagrodę Nobla w dziedzinie chemii „za rozwój szkieletów metalo-organicznych”[6].
Przypisy
- 1 2 3 Omar Yaghi Winner of Wolf Prize in Chemistry – 2018. [dostęp 2018-08-26].
- 1 2 Omar M. Yaghi [online], yaghi.chem.ucla.edu [zarchiwizowane z adresu 2012-02-10].
- 1 2 Omar Yaghi, Ph.D. [online], faculty.chemistry.ucla.edu [zarchiwizowane z adresu 2010-07-15].
- ↑ AAAS Awards: Newcomb Cleveland Prize Recipients. American Association for the Advancement of Science. [dostęp 2010-02-28]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-10-23)]. (ang.).
- ↑ Omar M. Yaghi. yaghi.berkeley.edu. [dostęp 2018-08-26].
- ↑ The Nobel Prize in Chemistry 2025 [online], Nobel Prize Outreach AB [dostęp 2025-10-08] (ang.).
