Pirmin Zurbriggen

Pirmin Zurbriggen
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia

4 lutego 1963
Saas-Almagell

Klub

SC Saas-Almagell

Wzrost

183 cm

Debiut w PŚ

7.12 1980, Val d’Isère
(36. miejsce – zjazd)

Pierwsze punkty w PŚ

4.01 1981, Ebnat-Kappel (5. miejsce – kombinacja)

Pierwsze podium w PŚ

24.01 1982, Wengen
(1. miejsce – kombinacja)

Dorobek medalowy
Reprezentacja  Szwajcaria
Igrzyska olimpijskie
złotoCalgary 1988narciarstwo alpejskie
(zjazd)
brązCalgary 1988narciarstwo alpejskie
(slalom gigant)
Mistrzostwa świata
złotoBormio 1985zjazd
złotoBormio 1985kombinacja
złotoCrans-Montana 1987supergigant
złotoCrans-Montana 1987slalom gigant
srebroBormio 1985slalom gigant
srebroCrans-Montana 1987zjazd
srebroCrans-Montana 1987kombinacja
srebroVail 1989supergigant
brązVail 1989slalom gigant
Puchar Świata
Kryształowa Kula
1983/1984
Kryształowa Kula
1986/1987
Kryształowa Kula
1987/1988
Kryształowa Kula
1989/1990
2. miejsce
1984/1985
2. miejsce
1985/1986
2. miejsce
1988/1989
Puchar Świata (Zjazd)
Mała Kryształowa Kula
1986/1987
Mała Kryształowa Kula
1987/1988
3. miejsce
1989/1990
Puchar Świata (Slalom gigant)
Mała Kryształowa Kula
1983/1984
Mała Kryształowa Kula
1986/1987
Mała Kryształowa Kula
1988/1989
2. miejsce
1984/1985
Puchar Świata (Supergigant)
Mała Kryształowa Kula
1986/1987
Mała Kryształowa Kula
1987/1988
Mała Kryształowa Kula
1988/1989
Mała Kryształowa Kula
1989/1990
2. miejsce
1985/1986
Puchar Świata (Kombinacja)
Mała Kryształowa Kula
1985/1986
Mała Kryształowa Kula
1986/1987
Mała Kryształowa Kula
1989/1990
2. miejsce
1983/1984
3. miejsce
1982/1983
3. miejsce
1988/1989
Odznaczenia
Srebrny Order Olimpijski
Strona internetowa

Pirmin Zurbriggen (ur. 4 lutego 1963 w Saas-Almagell) – szwajcarski narciarz alpejski, dwukrotny medalista olimpijski, multimedalista mistrzostw świata, czterokrotny zdobywca Pucharu Świata oraz wielokrotny zdobywca Małej Kryształowej Kuli za zwycięstwa w klasyfikacjach zjazdu, giganta, supergiganta i kombinacji. Jeden z niewielu alpejczyków, którzy wygrywali zawody w pięciu różnych konkurencjach: zjeździe, slalomie, slalomie gigancie, supergigancie oraz kombinacji.

Kariera

Pierwszy sukces na arenie międzynarodowej Pirmin Zurbriggen osiągnął w 1980 roku, kiedy podczas mistrzostw Europy juniorów w Madonna di Campiglio zdobył złoty medal w biegu zjazdowym. W zawodach Pucharu Świata zadebiutował 7 grudnia 1980 roku w Val d’Isère, gdzie zajął 36. miejsce w zjeździe. Pierwsze pucharowe punkty zdobył 4 stycznia 1981 roku w Ebnat-Kappel, zajmując piąte miejsce w kombinacji. W sezonie 1980/1981 punktował jeszcze kilkukrotnie, ale wyniku z Ebnat-Kappel nie poprawił. W klasyfikacji generalnej zajął 31. miejsce. Na podium zawodów tego cyklu po raz pierwszy stanął 24 stycznia 1982 roku w Wengen, gdzie zwyciężył w kombinacji. W kolejnych startach jeszcze dwukrotnie plasował się w czołowej trójce: 17 marca w Bad Kleinkirchheim był trzeci w gigancie, a 24 marca 1982 roku w San Sicario w tej samej konkurencji był najlepszy. W klasyfikacji generalnej dało mu to jedenaste miejsce, a w klasyfikacji giganta był szósty. Nie wystąpił jednak na rozgrywanych w lutym tego roku mistrzostwach świata w Schladming. Od tej pory w każdym kolejnym sezonie PŚ co najmniej dwukrotnie zwyciężał.

Rywalizację w sezonie 1982/1983 rozpoczął od zajęcia trzeciego miejsca w supergigancie 12 grudnia 1982 roku w Val d’Isère. Następnie jeszcze pięć razy stawał na podium, przy czym 22 grudnia w Madonna di Campiglio był najlepszy w kombinacji, a 11 stycznia 1983 roku w Adelboden zwyciężył w gigancie. W klasyfikacji generalnej był tym razem szósty, a w klasyfikacji kombinacji zajął trzecie miejsce. Wyprzedzili go jedynie Phil Mahre z USA oraz kolejny reprezentant Szwajcarii – Peter Lüscher. W kolejnym sezonie dwukrotnie częściej stawał na podium, przy czym w pierwszej trójce plasował się w czterech różnych konkurencjach: zjeździe, gigancie, supergigancie i kombinacji. Odniósł cztery zwycięstwa: 19 grudnia w Madonna di Campiglio był najlepszy w supergigancie, 29 stycznia w Garmisch-Partenkirchen wygrał kombinację, 5 marca w Aspen był najlepszy w gigancie, a 20 marca 1984 roku w norweskim Oppdal ponownie wygrał supergiganta. Wyniki te dały mu pierwsza w karierze Kryształową Kulę za zwycięstwo w klasyfikacji generalnej oraz Małą Kryształową Kulę za zwycięstwo w klasyfikacji giganta, ex aequo z Ingemarem Stenmarkiem ze Szwecji. W sezonie 1983/1984 był też drugi w klasyfikacji zjazdu, w której lepszy był tylko Andreas Wenzel z Liechtensteinu. W lutym 1984 roku brał udział w igrzyskach olimpijskich w Sarajewie. Był jednym z faworytów w gigancie, jednak podobnie jak pięć dni później w slalomie Szwajcar wypadł z trasy już w pierwszym przejeździe. Na tych samych igrzyskach wystąpił także w biegu zjazdowym, zajmując czwarte miejsce. Walkę o medal przegrał z Austriakiem Antonem Steinerem o 0,10 sekundy.

W sezonach 1984/1985 i 1985/1986 zajmował drugie miejsce w klasyfikacji generalnej, w obu przypadkach ulegając tylko reprezentującemu Luksemburg Markowi Girardellemu. W przeciągu tych dwóch sezonów Szwajcar 17 razy stawał na podium, odnosząc łącznie dziesięć zwycięstw: 7 grudnia w Puy-Saint-Vincent (supergigant), 10 grudnia 1984 roku w Sestriere (slalom), 11 i 12 stycznia w Kitzbühel (dwa zjazdy i kombinacja), 1, 3 i 5 lutego w Bormio (dwa zjazdy i kombinacja) i 17 marca 1985 roku w Panoramie, gdzie wygrał supergiganta oraz 19 stycznia w Kitzbühel (kombinacja), 23 lutego w Åre (slalom i kombinacja), a także 28 lutego 1986 roku w Hemsedal (supergigant). Dzięki tym wynikom w 1985 roku był drugi za Girardellim w klasyfikacji giganta, a rok później zwyciężył w klasyfikacji kombinacji, a w klasyfikacji supergiganta był drugi, przegrywając tylko z Markusem Wasmeierem z RFN. Na przełomie stycznia i lutego 1985 roku brał udział w mistrzostwach świata w Bormio, skąd przywiózł trzy medale. Zwyciężył tam w zjeździe i kombinacji, a w gigancie był drugi, rozdzielając na podium Wasmeiera i Girardellego.

Podczas mistrzostw świata w Crans-Montana w 1987 roku Szwajcar zdobywał medale w czterech z pięciu rozegranych konkurencji. W gigancie i supergigancie zwyciężył, a zjeździe był drugi za swym rodakiem Peterem Müllerem. Walkę o zwycięstwo w kombinacji stoczył z Markiem Girardellim. Zjazd do kombinacji wygrał Luksemburczyk, Szwajcar był trzeci, w slalomie natomiast zajęli odpowiednio siódme i dziewiątce miejsce. Ostatecznie o 2,27 pkt lepszy okazał się Girardelli, a trzecie miejsce z wyraźną stratą zajął Austriak Günther Mader. Startował także w slalomie, ale wypadł z trasy i nie ukończył rywalizacji. Na rozgrywanych rok później igrzyskach olimpijskich w Calgary także wystąpił we wszystkich konkurencjach. Starty rozpoczął od zwycięstwa w zjeździe, w którym wyprzedził bezpośrednio Petera Müllera i Francuza Francka Piccarda. Następnie wystąpił w kombinacji, wygrywając zjazd. Medalu jednak nie zdobył, bowiem podczas drugiego przejazdu w slalomie zahaczył czubkiem narty o jedną z bramek, przewrócił się i wypadł z trasy. Zurbriggen był jednym z faworytów do zdobycia medalu w supergigancie, jednak zmagania ukończył na piątej pozycji, najlepszej wśród Szwajcarów. Następnie wystąpił w gigancie, stając na najniższym stopniu podium. W zawodach tych wyprzedzili go jedynie Włoch Alberto Tomba oraz Austriak Hubert Strolz. W przerwie między przejazdami Zurbriggen i jego kolega z reprezentacji, Martin Hangl byli świadkami wypadku, który miał miejsce na trasie. Będący członkiem kadry Austrii 47-letni lekarz Jörg Oberhammer jadąc na nartach zderzył się z Brianem Nockiem, operatorem pracującym dla kanadyjskiej telewizji. W wyniku zderzenia Austriak wpadł pod przejeżdżający ratrak i zginął na miejscu[1]. Obaj Szwajcarzy byli w szoku; Zurbriggen kontynuował rywalizację, podczas gdy Hangl wycofał się z zawodów. Na tych samych igrzyskach wystąpił także w slalomie, który ukończył na siódmej pozycji.

W sezonach 1986/1987 i 1987/1988 Szwajcar dominowa w zawodach Pucharu Świata. Łącznie 25 razy stawał na podium, przy czym aż trzynastokrotnie zwyciężał. W sezonie 1987 wygrywał: zjazdy 16 sierpnia w Las Leñas, 5 grudnia w Val d’Isère, 10 stycznia w Garmisch-Partenkirchen, 25 stycznia w Kitzbühel, 1 lutego w Crans-Montana i 7 marca w Aspen, giganty 13 i 20 stycznia w Adelboden, 4 lutego w Crans-Montana i 15 lutego w Todtnau, kombinację 18 stycznia w Wengen i 25 stycznia w Kitzbühel oraz supergiganta 2 lutego w Crans-Montana i 8 marca 1987 roku w Aspen. Rok później czterokrotnie wygrywał zjazdy: 29 stycznia w Schladming, 15 i 16 lutego w Calgary oraz 9 stycznia 1988 roku w Val d’Isère. W oby tych sezonach oprócz klasyfikacji generalnej wygrał także klasyfikacje zjazdu i supergiganta, wygrywając ponadto klasyfikację giganta w 1987 roku i kombinacji w 1988 roku.

Sezon 1988/1989 rozpoczął od zwycięstwa w supergigancie 27 listopada 1988 roku w Schladming. W kolejnych startach dziesięciokrotnie stawał na podium, w tym odniósł jeszcze dwa zwycięstwa: 29 listopada w Val Thorens wygrał giganta, a 22 grudnia 1988 roku w Sankt Anton był najlepszy w kombinacji. Jednakże w drugiej części sezonu częściej zwyciężał Marc Girardelli i to reprezentant Luksemburga zwyciężył w klasyfikacji generalnej. Szwajcar zajął drugie miejsce, tracąc do zwycięzcy 98 punktów. Zurbriggen wygrał jednak klasyfikacji giganta i supergiganta, a w klasyfikacji kombinacji był trzeci za Girardellim i Markusem Wasmeierem. Na początku 1989 roku wystartował na mistrzostwach świata w Vail, zdobywając dwa medale. W supergigancie zajął drugie miejsce, rozdzielając na podium Martina Hangla i Tomaža Čižmana z Jugosławii. Dzień później zajął trzecie miejsce w gigancie, ulegając tylko dwóm reprezentantom Austrii: Rudolfowi Nierlichowi i Helmutowi Mayerowi. Startował także w zjeździe, ale rywalizację ukończył dopiero na piętnastej pozycji. Czwartą i ostatnią Kryształową Kulę za zwycięstwo w klasyfikacji generalnej zdobył w sezonie 1989/1990. Dziewięciokrotnie plasował się w czołowej trójce zawodów, w tym sześciokrotnie zwyciężał: 12 grudnia w Sestriere w supergigancie, 16 grudnia w Val Gardena w zjeździe, 12 stycznia w Schladming i 21 stycznia w Kitzbühel w kombinacji, a 6 lutego w Courmayeur i 10 marca w Hemsedal ponownie był najlepszy w supergigancie. Zwycięstwo w Hemsedal było jednocześnie jego ostatnim podium w zawodach Pucharu Świata. Oprócz klasyfikacji generalnej Szwajcar wygrał także klasyfikacji supergiganta i kombinacji, a w klasyfikacji zjazdu był trzeci za Austriakiem Helmutem Höflehnerem i Atle Skårdalem z Norwegii. W 1990 roku Zurbriggen postanowił zakończyć karierę.

Ponadto pięciokrotnie zdobywał mistrzostw Szwajcarii: w gigancie w latach 1986, 1987 i 1989 oraz supergigancie i kombinacji w 1989 roku. W latach 1984, 1985, 1987, 1990 otrzymywał nagrodę Skieur d’Or, przyznawaną przez Międzynarodowe Stowarzyszenie Dziennikarzy Narciarskich[2]. Był także sportowcem roku 1985 w Szwajcarii oraz otrzymał tytuł najlepszego szwajcarskiego alpejczyka XX wieku. Obecnie jest właścicielem hoteli w Saas Almagell i Zermatt.

Jego siostra Heidi Zurbriggen oraz syn Elia również uprawiali narciarstwo alpejskie.

Osiągnięcia

Miejsce Dzień Rok Miejscowość Konkurencja Czas biegu Strata Zwycięzca
DNF 14 lutego 1984 Jugosławia Sarajewo Gigant 2:41,18 – Szwajcaria Max Julen
4. 16 lutego 1984 Jugosławia Sarajewo Zjazd 1:45,59 +0,46 Stany Zjednoczone Bill Johnson
DNF 19 lutego 1984 Jugosławia Sarajewo Slalom 1:39,41 – Stany Zjednoczone Phil Mahre
1. 15 lutego 1988 Kanada Calgary Zjazd 1:59,63 – –
DNF 17 lutego 1988 Kanada Calgary Kombinacja 36,55 pkt – Austria Hubert Strolz
5. 21 lutego 1988 Kanada Calgary Supergigant 1:39,66 +2,30 Francja Franck Piccard
3. 25 lutego 1988 Kanada Calgary Gigant 2:06,37 +2,02 Włochy Alberto Tomba
7. 27 lutego 1988 Kanada Calgary Slalom 1:39,47 +1,01 Włochy Alberto Tomba
Miejsce Dzień Rok Miejscowość Konkurencja Czas biegu Strata Zwycięzca
DSQ1[3] 3 lutego 1982 Austria Schladming Gigant 2:38,80 – Stany Zjednoczone Steve Mahre
1. 3 lutego 1985 Włochy Bormio Zjazd 2:06,68 – –
1. 5 lutego 1985 Włochy Bormio Kombinacja 7,67 pkt – –
2. 7 lutego 1985 Włochy Bormio Gigant 2:28,90 +0,05 RFN Markus Wasmeier
DSQ1[4] 10 lutego 1985 Włochy Bormio Slalom 1:38,82 – Szwecja Jonas Nilsson
2. 31 stycznia 1987 Szwajcaria Crans-Montana Zjazd 2:07,80 +0,33 Szwajcaria Peter Müller
2. 1 lutego 1987 Szwajcaria Crans-Montana Kombinacja 28,27 pkt +2,27 pkt Luksemburg Marc Girardelli
1. 2 lutego 1987 Szwajcaria Crans-Montana Supergigant 1:19,93 – –
1. 4 lutego 1987 Szwajcaria Crans-Montana Gigant 2:32,38 – –
DNF2[5] 8 lutego 1987 Szwajcaria Crans-Montana Slalom 1:54,63 – RFN Frank Wörndl
4. 3 lutego 1989 Stany Zjednoczone Vail Kombinacja 4,72 pkt +35,69 pkt Luksemburg Marc Girardelli
15. 6 lutego 1989 Stany Zjednoczone Vail Zjazd 2:10,39 +2,00 RFN Hansjörg Tauscher
2. 8 lutego 1989 Stany Zjednoczone Vail Supergigant 1:38,81 +0,28 Szwajcaria Martin Hangl
3. 9 lutego 1989 Stany Zjednoczone Vail Gigant 2:37,66 +1,72 Austria Rudolf Nierlich
DNF1[6] 12 lutego 1989 Stany Zjednoczone Vail Slalom 2:02,85 – Austria Rudolf Nierlich

Miejsca w klasyfikacji generalnej

Zwycięstwa w zawodach Pucharu Świata

  1. Szwajcaria Wengen – 24 stycznia 1982 (kombinacja)
  2. Włochy San Sicario – 24 marca 1982 (gigant)
  3. Włochy Madonna di Campiglio – 22 grudnia 1982 (kombinacja)
  4. Szwajcaria Adelboden – 11 stycznia 1983 (gigant)
  5. Włochy Madonna di Campiglio – 19 grudnia 1983 (supergigant)
  6. RFN Garmisch-Partenkirchen – 29 stycznia 1984 (kombinacja)
  7. Stany Zjednoczone Aspen – 5 marca 1984 (gigant)
  8. Norwegia Oppdal – 20 marca 1984 (supergigant)
  9. Francja Puy-Saint-Vincent – 7 grudnia 1984 (supergigant)
  10. Włochy Sestriere – 10 grudnia 1984 (slalom)
  11. Austria Kitzbühel – 11 stycznia 1985 (zjazd)
  12. Francja Puy-Saint-Vincent – 11 stycznia 1985 (kombinacja)
  13. Austria Kitzbühel – 12 stycznia 1985 (zjazd)
  14. Kanada Panorama – 17 marca 1985 (supergigant)
  15. Austria Kitzbühel – 19 stycznia 1986 (kombinacja)
  16. Szwecja Åre – 23 lutego 1986 (slalom)
  17. Szwecja Åre – 23 lutego 1986 (kombinacja)
  18. Norwegia Hemsedal – 28 lutego 1986 (supergigant)
  19. Argentyna Las Leñas – 16 sierpnia 1986 (zjazd)
  20. Francja Val d’Isère – 5 grudnia 1986 (zjazd)
  21. RFN Garmisch-Partenkirchen – 10 stycznia 1987 (zjazd)
  22. Szwajcaria Adelboden – 13 stycznia 1987 (gigant)
  23. Szwajcaria Wengen – 18 stycznia 1987 (kombinacja)
  24. Szwajcaria Adelboden – 20 stycznia 1987 (gigant)
  25. Austria Kitzbühel – 25 stycznia 1987 (zjazd)
  26. Austria Kitzbühel – 25 stycznia 1987 (kombinacja)
  27. RFN Todtnau – 15 lutego 1987 (gigant)
  28. Stany Zjednoczone Aspen – 7 marca 1987 (zjazd)
  29. Stany Zjednoczone Aspen – 8 marca 1987 (supergigant)
  30. Francja Val d’Isère – 9 stycznia 1988 (zjazd)
  31. Austria Schladming – 29 stycznia 1988 (zjazd)
  32. Austria Schladming – 27 listopada 1988 (supergigant)
  33. Francja Val Thorens – 29 listopada 1988 (gigant)
  34. Austria Sankt Anton – 22 grudnia 1988 (kombinacja)
  35. Włochy Sestriere – 12 grudnia 1989 (supergigant)
  36. Włochy Val Gardena – 16 grudnia 1989 (zjazd)
  37. Austria Schladming – 12 stycznia 1990 (kombinacja)
  38. Austria Kitzbühel – 21 stycznia 1990 (kombinacja)
  39. Włochy Courmayeur – 6 lutego 1990 (supergigant)
  40. Norwegia Hemsedal – 10 marca 1990 (supergigant)

Pozostałe miejsca na podium

  1. RFN Garmisch-Partenkirchen – 17 marca 1982 (gigant) – 3. miejsce
  2. Francja Val d’Isère – 12 grudnia 1982 (supergigant) – 3. miejsce
  3. Włochy Madonna di Campiglio – 22 grudnia 1982 (supergigant) – 3. miejsce
  4. RFN Garmisch-Partenkirchen – 9 lutego 1983 (supergigant) – 2. miejsce
  5. RFN Todtnau – 13 lutego 1983 (gigant) – 3. miejsce
  6. Francja Val d’Isère – 10 grudnia 1983 (supergigant) – 2. miejsce
  7. Francja Val d’Isère – 10 grudnia 1983 (kombinacja) – 2. miejsce
  8. Szwajcaria Les Diablerets – 12 grudnia 1983 (gigant) – 2. miejsce
  9. Szwajcaria Adelboden – 10 stycznia 1984 (gigant) – 3. miejsce
  10. Austria Kitzbühel – 22 stycznia 1984 (kombinacja) – 2. miejsce
  11. RFN Garmisch-Partenkirchen – 29 stycznia 1984 (supergigant) – 2. miejsce
  12. Stany Zjednoczone Vail – 7 marca 1984 (gigant) – 2. miejsce
  13. Kanada Whistler – 11 marca 1984 (zjazd) – 3. miejsce
  14. Włochy Madonna di Campiglio – 17 grudnia 1984 (supergigant) – 2. miejsce
  15. Jugosławia Kranjska Gora – 15 lutego 1985 (gigant) – 2. miejsce
  16. Włochy Madonna di Campiglio – 15 grudnia 1985 (kombinacja) – 3. miejsce
  17. Austria Kitzbühel – 17 stycznia 1986 (zjazd) – 3. miejsce
  18. Szwajcaria Crans-Montana – 3 lutego 1986 (supergigant) – 2. miejsce
  19. Stany Zjednoczone Heavenly Valley – 11 marca 1986 (slalom) – 2. miejsce
  20. Kanada Bromont – 21 marca 1986 (slalom) – 3. miejsce
  21. Włochy Sestriere – 30 listopada 1986 (gigant) – 3. miejsce
  22. RFN Garmisch-Partenkirchen – 11 stycznia 1987 (supergigant) – 2. miejsce
  23. Japonia Furano – 1 marca 1987 (supergigant) – 2. miejsce
  24. Kanada Calgary – 15 marca 1987 (supergigant) – 2. miejsce
  25. Francja Val d’Isère – 7 grudnia 1987 (zjazd) – 2. miejsce
  26. Włochy Val Gardena – 12 grudnia 1987 (zjazd) – 2. miejsce
  27. Jugosławia Kranjska Gora – 19 grudnia 1987 (gigant) – 2. miejsce
  28. Francja Val d’Isère – 10 stycznia 1988 (supergigant) – 3. miejsce
  29. Austria Bad Kleinkirchheim – 16 stycznia 1988 (zjazd) – 2. miejsce
  30. Szwajcaria Crans-Montana – 25 stycznia 1988 (supergigant) – 2. miejsce
  31. Szwecja Åre – 20 marca 1988 (kombinacja) – 2. miejsce
  32. Austria Saalbach-Hinterglemm – 25 marca 1988 (gigant) – 3. miejsce
  33. Austria Sankt Anton – 21 grudnia 1988 (slalom) – 3. miejsce
  34. Austria Sankt Anton – 22 grudnia 1988 (zjazd) – 2. miejsce
  35. Austria Kirchberg – 10 stycznia 1989 (gigant) – 2. miejsce
  36. Szwajcaria Wengen – 21 stycznia 1989 (zjazd) – 2. miejsce
  37. Szwajcaria Wengen – 22 stycznia 1989 (kombinacja) – 2. miejsce
  38. Kanada Whistler – 25 lutego 1989 (zjazd) – 3. miejsce
  39. Kanada Whistler – 26 lutego 1989 (supergigant) – 3. miejsce
  40. Japonia Furano – 3 marca 1989 (gigant) – 3. miejsce
  41. Stany Zjednoczone Park City – 23 marca 1989 (gigant) – 2. miejsce
  42. Stany Zjednoczone Waterville Valley – 29 listopada 1989 (slalom) – 2. miejsce
  43. Austria Kitzbühel – 20 stycznia 1990 (zjazd) – 3. miejsce

Bibliografia

Przypisy