Powiat talseński

Powiat talseński
Тальсенский уезд
Kreis Talsen
Talsu apriņķis
	powiat
	1819–1949
	Herb
Państwo	Rosja
Republika	gubernia kurlandzka
Siedziba	Talsen (Тальсен, Talsen, Talsi)
Powierzchnia	3150,9
Populacja (1897); • liczba ludności	; 61,148
	Szczegółowy podział administracyjny
Liczba miast	3
Liczba gmin zbiorowych	26
	Położenie na mapie guberni kurlandzkiej;

Powiat lub ujezd talseński (ros. Тальсенский уезд, niem. Kreis Talsen, łot. Talsu apriņķis) – dawny powiat istniejący w latach 1819–1949 na Inflantach.

Przynależał kolejno do guberni kurlandzkiej Imperium Rosyjskiego (1819—1918), a następnie do Republiki Łotewskiej (1920—1940) i Łotewskiej SRR w ZSRR (1940/1944—1949). Siedziba władz znajdowała się w Talsenie (ros. Тальсен, niem. Talsen, łot. Talsi).

Historia i położenie

Powiat został utworzony w 1819 roku w wyniku reformy administracyjno-terytorialnej^[1]. Znajdował się w zachodniej części guberni kurlandzkiej Imperium Rosyjskiego. Od północnego wschodu graniczył z Zatoką Ryską. Zajmował powierzchnię 3150,9 km²^[2].

Demografia

Według spisu ludności z 1897 roku liczba mieszkańców powiatu wynosiła 61,148 osób, w tym 4,200 mieszkańców w Talsenie, 1,800 w Saßmacken i 1,400 w Cabeln. Według spisu z 1897 roku większość mieszkańców stanowili Łotysze (54,285 osób, czyli 88.8%), następnie Żydzi (3,829 osób, 6.3%) i Niemcy (2,562 osób, 4.2%)^[3].

Podział administracyjny

W 1913 roku powiat podzielony był na 3 miasta i 26 gmin^[4]:

Miasta

Gminy zbiorowe

Азуппенская (Asuppen)
Ангер-Леснич (Angern-Forstei)
Вальденгаленская (Waldegahlen)
Вальгаленская (Wallgahlen)
Вандаенская (Wandsen)
Ваненская (Wahnen)
Замитенская (Samiten)
Зантенская (Santen)
Зельгербенская (Selbergen)
Зентенская (Senten)
Кабилленская (Kabillen)
Кандауская (Kandau)
Лайдзенская (Laidsen)
Линенгофская (Lievenhof)
Липстгузенская (Lipsthusen)
Луб-Эзернская (Lubb-Essern)
Маткульнская (Mattkuln)
Нейвакнеская (Neuwacken)
Ногалленская (Nogallen)
Нурмгузенская (Normhusen)
Постенденская (Postenden)
Пуренская (Puhren)
Спаренская (Spahren)
Стенденская (Stenden)
Тальсенская (Talsen)
Церенская (Zehren)
Эрваленская (Erwahlen)

Linki zewnętrzne

Powiat talseński, [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. XII: Szlurpkiszki – Warłynka, Warszawa 1892, s. 149 .

Przypisy

↑ Материалы для географии и статистики России: Курляндская губерния, Тип. Департамента генеральнаго штаба, 1862 [dostęp 2026-04-03] (ros.).
↑ Okupētās Latvijas administratīvi teritoriālais iedalījums. Latvijas Valsts arhīvu ģenerāldirekcija. Riga, 1997
↑ First General Population Census of the Russian Empire, 1897. Courland Governorate.
↑ Волостныя, станичныя, сельския, гминныя правления и управления, а также полицейские станы всей России с обозначением места их нахождения. - Киев : Изд-во Т-ва Л. М. Фиш, 1913. -[94 с. ; 27 см. - Отт. из кн.: Вся Россия: справочная книга росссийской промышленности, торговли, сельского хозяйства, администрации... Киев: Изд-во Т-ва Л. М. Фиш, 1911-1912. VI Общий отд. - С. 105-196.]

[1] Материалы для географии и статистики России: Курляндская губерния, Тип. Департамента генеральнаго штаба, 1862 [dostęp 2026-04-03] (ros.).

[2] Okupētās Latvijas administratīvi teritoriālais iedalījums. Latvijas Valsts arhīvu ģenerāldirekcija. Riga, 1997

[3] First General Population Census of the Russian Empire, 1897. Courland Governorate.

[4] Волостныя, станичныя, сельския, гминныя правления и управления, а также полицейские станы всей России с обозначением места их нахождения. - Киев : Изд-во Т-ва Л. М. Фиш, 1913. -[94 с. ; 27 см. - Отт. из кн.: Вся Россия: справочная книга росссийской промышленности, торговли, сельского хозяйства, администрации... Киев: Изд-во Т-ва Л. М. Фиш, 1911-1912. VI Общий отд. - С. 105-196.]

[1]

[2]

[3]

[4]