Skórzyno

Skórzyno
wieś
Ilustracja
Resztki zabudowań folwarcznych
Państwo

 Polska

Województwo

 pomorskie

Powiat

słupski

Gmina

Główczyce

Liczba ludności (2024)

140[1]

Strefa numeracyjna

59

Kod pocztowy

76-220[2]

Tablice rejestracyjne

GSL

SIMC

0744670

Położenie na mapie gminy Główczyce
Mapa konturowa gminy Główczyce, w centrum znajduje się punkt z opisem „Skórzyno”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, blisko górnej krawiędzi nieco na lewo znajduje się punkt z opisem „Skórzyno”
Położenie na mapie województwa pomorskiego
Mapa konturowa województwa pomorskiego, u góry po lewej znajduje się punkt z opisem „Skórzyno”
Położenie na mapie powiatu słupskiego
Mapa konturowa powiatu słupskiego, u góry po prawej znajduje się punkt z opisem „Skórzyno”
Ziemia54°38′07″N 17°21′43″E/54,635278 17,361944[3]

Skórzyno (kaszb. Skòrzëno[4], niem. Schorin[5]) – wieś w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie słupskim, w gminie Główczyce[6][7]. Ma status sołectwa[8].

W skład sołectwa Skórzyno wchodzi także wieś Rówienko[8]. W 2024 sołectwo liczyło 152 mieszkańców[1].

Integralne części wsi[6][7]
SIMCNazwaRodzaj
0744686Borek Skórzyńskiczęść wsi

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa słupskiego.

Nazwa

Nazwa miejscowości, wzmiankowana po raz pierwszy w formach Scureno, Zurzino w 1281, ma pochodzenie słowiańskie. Co do jej charakteru wysunięto następujące hipotezy etymologiczne:

  • nazwa topograficzna od przymiotnika *skorъ „szybki, prędki” z formantem -ino, najpewniej w odniesieniu do przepływającego przez miejscowość Główczyckiego Strumienia (dopływ Pustynki)[9]
  • nazwa dzierżawcza od nazwy osobowej Skorz z formantem -ino[9].

Friedrich Lorentz odnotował formę nazwy w lokalnych gwarach słowińskich: Skʉ̀ɵ̯řänɵ wraz z nazwami mieszkańców – zarówno z pominiętym formantem -än-: Skʉ̀ɵ̯řȯu̯n, Skʉ̀ɵ̯řȯu̯nkă „skórzynianin, skórzynianka” jak i w postaci pełnej: Skʉ̀ɵ̯řäńȯu̯n, Skʉ̀ɵ̯řäńȯu̯nkă „ts.”[10]. Niemiecka nazwa Schorin jest adaptacją fonetyczną pierwotnej nazwy słowiańskiej[9]. Polska nazwa Skórzyno w miejsce oczekiwanej *Skorzyno jest wynikiem niedokładnej resubstytucji nazwy niemieckiej z adideacją do nazwy osobowej Skóra[9].

Rada Języka Kaszubskiego proponuje kaszubską formę nazwy Skórzëno[11].

Historia

Stara osada rolnicza Kaszubów, wymieniona po raz pierwszy w 1281 roku[12]. Tego samego roku osada została przekazana przez księcia Mściwoja II klasztorowi norbertanek w Słupsku[13]. W 1315 roku wieś została darowana jako lenno Kazimierzowi Święcy, przez Waldemara Wielkiego[13]. W kolejnych latach wieś została lennem rodu von Stojentin, później w 1523 roku wzmiankowany był „Jurgen Stoientyn to Scharin”[13]. W 1784 roku poza szlachtą posługującą się głównie językiem niemieckim, wśród lokalnej ludności powszechny był jeszcze język kaszubski[13]. Poprzez małżeństwo Rozalii von Stojentin z Akselem von Bonin, Skórzyno przeszło do tej rodziny i do 1945 roku pozostawało jej własnością, a ostatnim dziedzicem dóbr w Skórzynie był Karl-Oskar von Bonin[13]. We wsi znajduje się klasycystyczny dwór zbudowany około 1870 roku, z centralną facjatą i czterokolumnowym gankiem[14], otoczony parkiem krajobrazowym ze starodrzewiem, pochodzące z tego samego czasu zabudowania folwarczne[15].

Przypisy

  1. 1 2 Raport o stanie gminy Główczyce w 2024. Liczba mieszkańców w dn. 31.12.2024 s. 14-15
  2. ↑ Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2022, s. 1173 [zarchiwizowane 2022-10-26].
  3. ↑ Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 123965.
  4. ↑ Friedrich Lorentz, Polskie i kaszubskie nazwy miejscowości na Pomorzu Kaszubskiem, Instytut Zachodnio-Słowiański przy Uniwersytecie Poznańskim, 1923, s. 149 (pol.).
  5. ↑ Dr F. Lorentz "Polskie i kaszubskie nazwy miejscowości na Pomorzu Kaszubskiem" (ISBN 83-60437-22-X) (ISBN 978-83-60437-22-3
  6. 1 2 GUS. Wyszukiwarka TERYT
  7. 1 2 Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz. U. z 2013 r. poz. 200 (ISAP))
  8. 1 2 BIP gminy, sołectwa i sołtysi
  9. 1 2 3 4 Witold Iwicki, Toponimia byłego powiatu słupskiego, Gdańsk: Wydawnictwo Gdańskie, 1993, s. 100.
  10. ↑ Friedrich Lorentz, Slovinzisches Wörterbuch: zweiter Teil: P-Z : Orts- und Personennamen. Nachträge, Unsichere Wörter, Sankt Petersburg: Kaiserliche Akademie der Wissenschaften, 1912, s. 1519.
  11. ↑ Felicja Baska-Borzyszkowska i inni, Polsko-kaszubski słownik nazw miejscowych, Gdańsk: Zrzeszenie Kaszubsko-Pomorskie, 2017, s. 220, ISBN 978-83-62137-50-3.
  12. ↑ Czesław Piskorski, Pomorze Zachodnie, mały przewodnik, Warszawa: Wyd. Sport i Turystyka Warszawa, 1980, s. 239, ISBN 83-217-2292-X, OCLC 8032482.
  13. 1 2 3 4 5 POWIAT SŁUPSKI [online], web.archive.org, 2011 [dostęp 2023-12-21] [zarchiwizowane z adresu 2011-01-01].
  14. ↑ Piotr Skurzyński, Pomorze, Warszawa: Wyd. Muza S.A., 2007, s. 237, ISBN 978-83-7495-133-3.
  15. ↑ Tomasz Urbaniak: historia Skórzyna. 2004. [dostęp 2010-08-31]. (pol.).

Bibliografia

This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.