Pia Zadora
![]() | |
| Imię i nazwisko |
Pia Alfreda Schipani |
|---|---|
| Data i miejsce urodzenia |
4 maja 1954 |
| Zawód |
piosenkarka, aktorka |
| Współmałżonek |
Meshulam Riklis |
| Lata aktywności |
od 1964 |
Pia Alfreda Schipani[1], bardziej znana jako Pia Zadora (ur. 4 maja 1954 w Hoboken) – amerykańska aktorka filmowa i piosenkarka pochodzenia polskiego ze strony matki i włoskiego ze strony ojca[2].
Wczesne lata życia
Urodziła się w Hoboken[3][4], w stanie New Jersey jako córka Saturniny „Niny” (z domu Zadorowski) i Alphonse Schipaniego[5]. Nazwisko panieńskie matki posłużyło do stworzenia artystycznego pseudonimu „Zadora”[2]. Wychowała się za kulisami wielkich nowojorskich scen; jej matka zajmowała się kostiumami dla teatrów na Broadwayu i MET, a ojciec był skrzypkiem[2]. Ukończyła katolicką szkołę podstawową w Forest Hills, w stanie Nowy Jork, przy Our Lady Queen of Martyrs i szkołę średnią High School of the Professional Arts w Nowym Jorku.
W wieku siedmiu lat wystąpiła na Broadwayu jako Cleo June w komedii Midgie Purvis Mary Chase (1961)[6] u boku Tallulah Bankhead, a następnie dołączyła w roli Bielke do obsady broadwayowskiego musicalu Skrzypek na dachu Sheldona Harnicka (1964)[6] z muzyką Jerry’ego Bocka w reż. Jeromego Robbinsa i jako Marian Gilbert w musicalu Henry, słodki Henry Nunnally Johnson (1967)[6] w reż. George’a Roya Hilla.
Po raz pierwszy na kinowym ekranie pojawiła się w wieku dziesięciu lat w filmie dla dzieci Święty Mikołaj wyrusza na podbój Marsa (Santa Claus Conquers the Martians, 1964) jako Girmar, dziewczynka z Marsa[7]. Na ścieżce dźwiękowej zamieszczono piosenkę śpiewaną przez Pię „Hooray for Santa Claus”[8]. W 1968 zastąpiła Bernadette Peters w roli Ruby w produkcji off-Broadwayowskiej Damy na morzu[9].
Kariera
W 1981 zaskoczyła publiczność znakomitym debiutem piosenkarskim w Las Vegas[10][11]. Była na okładkach magazynów „Titbits” (w maju 1982), „Oui” (w czerwcu 1982), „Film” (w listopadzie 1982), „Penthouse” (w październiku 1983)[12], „Film Review” (w grudniu 1983) i „Celebrity Skin” (w styczniu 1984). 12 grudnia 1982 w Hotelu Bonaventure w Hollywood przyznano jej nagrodę Kwaśnego Jabłka[13].
Dla kina odkrył ją Matt Cimber, powierzając rolę piosenkarki Bobbie Warren z Las Vegas i przyjaciółki gangstera w komedii sensacyjnej Gorączka stanu Nevada (Fake-Out, 1982) z udziałem Telly’ego Savalasa jako porucznika Thurstona i Desiego Arnaza Jr. w roli detektywa Clinta Morgana. Jednak następna jej rola Kady Tyler, zepsutej do szpiku kości nimfetki uwodzącej dla pieniędzy własnego ojca (Stacy Keach) w kontrowersyjnej ekranizacji powieści Jamesa M. Caina Motyl (Butterfly, 1982)[14], w którym fabuła dotyczy kazirodztwa ojca i córki, pomimo że została uhonorowana nagrodą Złotego Globu w kategorii „najlepsza nowa gwiazda roku”[13], zebrała fatalne recenzje i przyniosła jej Złotą Malinę w dwóch kategoriach – „Najgorsza aktorka” i „Najgorsza nowa gwiazda”[15]. W partyturze muzycznej pojawił się śpiew Zadory w piosence „It’s Wrong For Me To Love You” (muz. Ennio Morricone, sł. Carol Connors), nominowanej także do Złotego Globu za najlepszą piosenkę. Stąd właśnie powstały pogłoski, że ową nagrodę i ShoWest Award kupił jej mąż, izraelski multimilioner Meshulam Riklis, właściciel McCrory’s, który sfinansował film i rzekomo przekupił krytyków[16][17]. Jeden z krytyków napisał, że Motylek przypomina parodię sztuk Tennessee Williamsa[18].
Po wielu dekadach, Złoty Glob dla „nowej gwiazdy roku” pozostał w Hollywood obiektem niekończących się żartów. Jak to możliwe, że zupełnie nieznana wówczas 28-letnia aktorka, opisana niegdyś w recenzji „New York Times” jako „Brigitte Bardot przepuszczona przez kuchenną zgniatarkę do odpadów” – została wyróżniona przez Hollywoodzkie Stowarzyszenie Prasy Zagranicznej za rolę nastoletniej nimfetki w tandetnym dramacie o kazirodztwie pt. Motyl? Tym bardziej że niemal nikt obecny na ceremonii 30 stycznia 1982 nie widział tego filmu; do kin trafił on dopiero 5 lutego. –„Nie chciałam tam iść, bo byłam przekonana, że nie wygram” – wspomina Zadora ten najlepszy (i najgorszy) wieczór w swojej karierze. Żywo opisuje „pełne ciszy zaskoczenie”, jakie ogarnęło salę, gdy Timothy Hutton – laureat z poprzedniego roku – wyczytał jej nazwisko. Potem nastąpiła ta ciągnąca się w nieskończoność droga z miejsca na scenę, podczas której mijała kipiące z emocji rywalki – aktorki takie jak Kathleen Turner (z filmu Żar ciała) czy Elizabeth McGovern (z Ragtime). Gdy dotarła do mównicy, by odebrać statuetkę, dostrzegła w tłumie Sally Field i skupiła wzrok na jej twarzy, by opanować emocje. Wtedy zobaczyła, jak Field odwraca się do osoby siedzącej obok i bezgłośnie wypowiada słowa: „Pia Zadora?!”[19].
Za postać młodej hollywoodzkiej scenarzystki Jerilee Randall w dramacie Kobieta samotna (The Lonely Lady, 1983) otrzymała kolejną Złotą Malinę jako najgorsza aktorka[20][21]. W maju 1982 wywołała skandal, pozując w stringach do zdjęć, które pojawiły się w rozmaitych publikacjach, na Festiwalu Filmowym w Cannes[22], gdzie okrzyknięto ją nowym „seksownym kociakiem” i następczynią Brigitte Bardot[23].
Następnie zagrała główną rolę Dee Dee w komedii muzycznej fantastycznonaukowej Jamesa Farga Kosmici grają rocka (Voyage of the Rock Aliens, 1984)[24] u boku Craiga Sheffera. W niemieckiej komedii muzycznej Der Formel Eins Film (1985) zaśpiewała swój przebój „Little Bit of Heaven”. W 1988 Zadora miała zagrać postać Betty Grable w filmie biograficznym[25], jednak projekt nie doszedł do skutku. Zagrała potem małą, lecz znaczącą rolę dziewczyny beatnika w komedii muzycznej Lakier do włosów (Hairspray, 1988)[26] z Deborah Harry. W 1990 zdobyła jeszcze jedną Złotą Malinę jako „Najgorsza nowa gwiazda dekady”[13].
„Pia Zadora wypełnia doskonale swoje zadanie i gra bez reszty rolę gwiazdy” (John Waters)[27].
Ogromną popularność przyniosły jej płyty: Pia (1982) i Let’s Dance Tonight (1984)[28], a jako piosenkarka została nominowana w 1984 do nagrody Grammy[29]. Jej nowa wersja piosenki Shirley Ellis pt. „The Clapping Song” dotarła na pozycję 40 listy przebojów U.S. Top w 1983, a przebój „When the Rain Begins to Fall” w 1984 w duecie z Jermaine’em Jacksonem w Niemczech przez cztery tygodnie był numerem jeden[30]. W nagraniu światowych standardów pt. Pia & Phil (1987) wspomogła artystkę Filharmonia Londyńska. Wystąpiła w komedii Naga broń 33⅓: Ostateczna zniewaga (Naked Gun 33 1/3: The Final Insult, 1994)[31], gdzie w finałowej scenie podczas gali wręczenia nagród filmowych zaśpiewała piosenkę „This Could Be the Start of Something”.
W 1991 odniosła sukces na scenie Terrace Theatre na Long Beach w roli Fanny Brice w nowej inscenizacji musicalu Zabawna dziewczyna[32]. Od 16 sierpnia 1995 do 7 stycznia 1996 grała rolę Irene Roth w musicalu Crazy for You na Broadwayu[33][34].
Życie prywatne
18 września 1977 wyszła za mąż za Meshulama Riklisa (ur. 1923, zm. 2019)[35], urodzonego w Turcji izraelskiego przedsiębiorcy. Mają córkę Kady (ur. 1 stycznia 1985) i syna Christophera Barzie (ur. 2 marca 1987)[36]. W 1993 rozstali się, a 29 marca 1995 sfinansowano rozwód.
27 sierpnia 1995 zawarła związek małżeński ze scenarzystą, reżyserem i aktorem Jonathanem Davidem Kauferem[37], z którym ma syna Jordana Maxwella (ur. 13 kwietnia 1997)[38]. Po sześciu latach, 30 listopada 2001 rozwiedli się. Zadora twierdziła, że rozstali się po tym, jak Kaufer rzucił nią o bramę garażową. Kaufer zaprzeczał, jakoby kiedykolwiek się tego dopuścił, utrzymując, że do „krótkotrwałego i obustronnego kontaktu fizycznego” doszło, gdy Zadora była pod wpływem alkoholu i próbowała zabrać ich syna z jadącego samochodu. Odrzucił również zarzut, jakoby zaatakował Zadorę na promie, twierdząc, że „Pia tamtego wieczoru upadła, ponieważ była pijana”[39]. W 2010 wytoczył powództwo, zarzucając Zadorze zniesławienie. Kaufer oskarżył ją o wykorzystywanie problemów rozwojowych ich syna do składania „fałszywych, bulwersujących i zniesławiających doniesień”. W pozwie wskazano, że Zadora zarzucała Kauferowi pobranie na komputer pornografii dziecięcej i molestowanie syna. Zadora doprowadziła do oddalenia powództwa; sąd uznał, że jej wypowiedzi mieściły się w granicach chronionej wolności słowa. Kaufer utrzymywał, że u ich syna występowała echolalia i inne zaburzenia rozwojowe, co Zadora wykorzystała do składania „fałszywych, bulwersujących i zniesławiających doniesień”[40].
W 2005, gdy Zadora skontaktowała się z policją w Las Vegas, aby zgłosić przypadek nękania, prześladowania i napaści fizycznej[41], poznała Michaela Jeffriesa, detektywa z Metropolitan Police Department w Las Vegas, którego poślubiła 7 stycznia 2006. Rozwiedli się w 2024.
W czerwcu 2013 została aresztowana pod zarzutem napaści na nastoletniego syna Jordana, którego miała przyduszać i polewać wężem ogrodowym, aby zmusić go do pójścia spać[42]; złapała go za szyję i podrapała podczas incydentu w maju 2013[43][44].
W 2016 przeszła operację zastawki serca[45].
Filmografia
- 1964: Święty Mikołaj wyrusza na podbój Marsa (Santa Claus Conquers the Martians) jako Girmar
- 1982: Motylek (Butterfly) jako Kady Tyler
- 1982: Gorączka stanu Nevada (Fake-Out) jako Bobbie Warren
- 1983: Kobieta samotna (The Lonely Lady) jako Jerilee Randall
- 1984: Pajama Tops (TV) jako Babette Latouche
- 1984: Kosmici grają rocka (Voyage of the Rock Aliens) jako Dee Dee
- 1985: Der Formel Eins Film jako ona sama
- 1988: Lakier do włosów (Hairspray) jako dziewczyna beatnika
- 1989: Drużyna z Beverly Hills (Troop Beverly Hills) jako ona sama
- 1990: Mother Goose Rock ‘n’ Rhyme (TV) jako mała panna Muffet
- 1994: Kobiety Hollywood (Hollywood Women, dokumentalny) jako ona sama
- 1994: Naga broń 33⅓: Ostateczna zniewaga (Naked Gun 33 1/3: The Final Insult) jako ona sama
- 1994: Jestem legendą (I Am Legend) jako ona sama
- 1995: Ulubione grzechy śmiertelne (Favorite Deadly Sins) jako ona sama
- 1999: Frasier (serial TV) jako Jill (głos)
- 2002: Pia Zadora: The E! True Hollywood Story jako ona sama
Dyskografia
Albumy
- 1982: Pia
- 1984: Let’s Dance Tonight
- 1985: Pia & Phil (z London Philharmonic Orchestra)
- 1986: I Am What I Am
- 1988: When the Lights Go Out
- 1989: Pia Z
- 1989: Pia Today! (tylko promocja do momentu ukazania The Platinum Collection)
- 1993: Only for Romantics (tylko promocja)
- 1993: The Platinum Collection (w zestawie Pia & Phil, I Am What I Am i Pia Today!)
- 2020: All Or Nothing At All
Single
- 1978: „Come Share My Love”
- 1979: „Bedtime Stories”
- 1979: „Tell Him”
- 1979: „I Know a Good Thing When I Feel It”
- 1980: „Baby It’s You”
- 1982: „I’m in Love Again”
- 1983: „The Clapping Song”
- 1984: „When the Rain Begins to Fall” (z Jermaine’em Jacksonem)
- 1984: „Follow My Heartbeat”
- 1984: „Let’s Dance Tonight”
- 1984: „Little Bit of Heaven”
- 1984: „Rock It Out”
- 1985: „Come Rain, Come Shine”
- 1986: „I Am What I Am”
- 1988: „Dance Out of My Head”
- 1989: „Heartbeat of Love”
- 1989: „If You Were Mine”
Nagrody
| Rok | Nagroda | Kategoria | Tytuł | Rezultat |
|---|---|---|---|---|
| 1982 | ShoWest Convention | Młoda gwiazda roku | – | Wygrana |
| Golden Apple Award | Kwaśne jabłko | – | Wygrana | |
| Złoty Glob | Nowa gwiazdy roku | Motylek (1981) | Wygrana | |
| 1983 | Złota Malina | Najgorsza nowa gwiazda | Wygrana | |
| Najgorsza aktorka | Wygrana | |||
| 1984 | Złota Malina | Kobieta samotna (1983) | Wygrana | |
| 1985 | Nagroda Grammy | Najlepsze rockowe wykonanie wokalne | „Rock It Out” | Nominacja |
| 1990 | Złota Malina | Najgorsza aktorka dekady | Motylek (1981) Kobieta samotna (1983) |
Nominacja |
| Najgorsza nowa gwiazda dekady | Wygrana | |||
| 2000 | Złota Malina | Najgorsza aktorka stulecia | Motylek (1981) Oszustwo (1982) Kobieta samotna (1983) Kosmici grają rocka (1984) |
Nominacja |
Przypisy
- ↑ Pia Zadora. Listal. [dostęp 2016-03-18]. (ang.).
- 1 2 3 Zuzanna Ducka-Lubas, Pia Zadora: Od Złotego Globu do Złotej Maliny, „Nowy Dziennik”, 11 października 2013 [dostęp 2026-08-11] [zarchiwizowane z adresu 2018-06-24].
- ↑ Pia Zadora. Rotten Tomatoes. [dostęp 2026-03-18]. (ang.).
- ↑ Pia Zadora Pictures. FanPix.Net. [dostęp 2018-06-24]. (ang.).
- ↑ Pia Zadora Biography (1956-). Film Reference. [dostęp 2026-03-18]. (ang.).
- 1 2 3 Pia Zadora. Internet Broadway Database. [dostęp 2026-06-24]. (ang.).
- ↑ Lissa Townsend Rodgers, „Vegas Seven Magazine”, 13 lipca 2017 [dostęp 2016-03-18] [zarchiwizowane z adresu 2017-07-13] (ang.).
- ↑ Pia Zadora. ČSFD.cz. [dostęp 2018-06-24]. (cz.).
- ↑ Pia Zadora. Broadway World. [dostęp 2026-08-18]. (ang.).
- ↑ Kinorama: Pia Zadora. „Film”. nr 50/1981 (1707 [XXXVI]), s. 8, 13 grudnia 1981. Warszawa: RSW „Prasa-Książka- Ruch”. ISSN 0137-463X.
- ↑ Sean Neumann, E.G. Daily — the Voice of Tommy Pickles! — Opens Up About Her Career and the 'Rugrats' Cast, „People”, 31 marca 2022 [dostęp 2026-08-11] (ang.).
- ↑ Pia Zadora Magazines. FamousFix. [dostęp 2016-03-18]. (ang.).
- 1 2 3 Pia Zadora Awards. FamousFix. [dostęp 2016-03-18]. (ang.).
- ↑ David Caspi, Meshulam Riklis, Businessman Involved in Pia Zadora Golden Globes Scandal, Dies at 95, „The Hollywood Reporter”, 25 stycznia 2019 [dostęp 2026-08-11] (ang.).
- ↑ Pia Zadora Awards. AllMovie. [dostęp 2020-08-28]. (ang.).
- ↑ Golden Globes, une cérémonie truquée ? Retour sur le scandale Pia Zadora. Purepeople. [dostęp 2016-03-18]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-06-24)]. (fr.).
- ↑ Keith Valcourt, Pia Zadora: 'Life Is a Work in Progress', „The Washington Times”, 16 marca 2017 [dostęp 2016-03-18] [zarchiwizowane z adresu 2018-06-24] (ang.).
- ↑ Tomasz Jopkiewicz. Video: „Motylek”. „Film”. nr 13 (2233/XLVII), s. 26, 3 maja 1992. Warszawa: RSW „Prasa-Książka- Ruch”. ISSN 0137-463X.
- ↑ Seth Abramovitch, Golden Globes: Pia Zadora Defends Controversial Win, Insists Ex-Husband “Did Not Buy” Award, „The Hollywood Reporter”, 8 stycznia 2015 [dostęp 2026-08-18] (ang.).
- ↑ Mike Lowrey: The Lonely Lady (1983). Movie Censorship.com, 2021-11-28. [dostęp 2022-05-08]. [zarchiwizowane z tego adresu (2021-05-08)]. (ang.).
- ↑ Ken Anderson: The Lonely Lady (1983). Le Cinema Dreams, 2017-10-06. [dostęp 2022-05-08]. [zarchiwizowane z tego adresu (2021-05-08)]. (ang.).
- ↑ Pia Zadora Tangas at Cannes. bikini-science.com. [dostęp 2022-03-18]. (ang.).
- ↑ Alvin Klein, Pia Zadora Relishes Her Stardom, „The New York Times”, 7 marca 1982 [dostęp 2026-08-18] (ang.).
- ↑ Sidney Schering: «Rock Aliens»: Ein «SchleFaZ», der einer Schnapszahl würdig ist. Quotenmeter.de, 2020-08-13. [dostęp 2020-08-28]. [zarchiwizowane z tego adresu (2020-08-28)]. (niem.).
- ↑ Kinorama: Pia Zadora. „Film”. nr 35/1988 (2043 [XLIII]), s. 24, 28 sierpnia 1988. Warszawa: RSW „Prasa-Książka- Ruch”. ISSN 0137-463X.
- ↑ Andrea LeVasseur: Pia Zadora Biography. AllMovie. [dostęp 2020-08-28]. (ang.).
- ↑ Kinorama: Kaprys – zaśpiewać. „Film”. nr 9/1989 (2069 [XLIV]), s. 24, 26 lutego 1989. Warszawa: RSW „Prasa-Książka- Ruch”. ISSN 0137-463X.
- ↑ Kinorama: Pia Zadora. „Film”. nr 25/1985 (1877 [XL]), s. 24, 23 czerwca 1982. Warszawa: RSW „Prasa-Książka- Ruch”. ISSN 0137-463X.
- ↑ “Bling” in the New Year with Pia Zadora at Piero’s Italian Cuisine in Las Vegas. VegasNews.com. [dostęp 2016-03-18]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-06-24)]. (ang.).
- ↑ Pia Zadora. AllMusic. [dostęp 2016-03-18]. (ang.).
- ↑ Artista: Pia Zadora. Filmow. [dostęp 2016-01-31]. (port.).
- ↑ Sylvie Drake, STAGE REVIEW: Pia Zadora Sings Her Heart Out in Middling Production of ‘Funny Girl’, „Los Angeles Times”, 4 marca 1991 [dostęp 2026-08-18] (ang.).
- ↑ Pia Zadora. Playbill. [dostęp 2026-08-18]. (ang.).
- ↑ ‘Crazy for You’ Closing, „The New York Times”, 3 stycznia 1996 [dostęp 2026-08-18] (ang.).
- ↑ Bruce Haring: Meshulam Riklis Dies: Pia Zadora Husband, Billionaire Involved In Golden Globes Scandal Was 95. Deadline Hollywood, 25 stycznia 2019. [dostęp 2026-08-11]. (ang.).
- ↑ Richard Sandomir, Meshulam Riklis, Financier Who Wed Pia Zadora, Is Dead at 95, „The New York Times”, 27 stycznia 2019 [dostęp 2026-08-11] [zarchiwizowane z adresu 2020-08-28] (ang.).
- ↑ Stephen M. Silverman, Regis Responds, Awards Show Axed, „People”, 30 listopada 2001 [dostęp 2026-08-11] (ang.).
- ↑ Jonathan Kaufer, Writer and Director, Dies in Car Accident, „Variety”, 9 października 2013 [dostęp 2026-08-18] (ang.).
- ↑ Actress Pia Zadora wins dismissal of defamation lawsuit, „Los Angeles Daily News”, 8 grudnia 2010 [dostęp 2026-08-18] (ang.).
- ↑ Chie Akiba: Ex Claims Pia Zadora Defamed Him. Courthouse News Service, 11 czerwca 2010. [dostęp 2026-08-18]. (ang.).
- ↑ Sami K. Martin, Pia Zadora Arrested for Domestic Battery, Coercion, „Christian Post”, 3 czerwca 2013 [dostęp 2026-08-18] (ang.).
- ↑ Sara Nathan, Pia Zadora’s racy pictures are a far cry from her arrest for 'choking' her teenage son, „Daily Mail”, 3 lipca 2013 [dostęp 2016-03-18] [zarchiwizowane z adresu 2018-06-24] (ang.).
- ↑ Sadie Gennis, Hairspray Actress Pia Zadora Ordered to Undergo Anger Counseling, „TV Guide”, 14 września 2013 [dostęp 2026-03-18] [zarchiwizowane z adresu 2018-06-24] (ang.).
- ↑ Sami K. Martin, Pia Zadora Arrested for Domestic Battery, Coercion, „Christian Post”, 3 czerwca 2013 [dostęp 2026-08-18] (ang.).
- ↑ Severin Mevissen, Was macht eigentlich...Pia Zadora?, „Stern”, 11 listopada 2017 [dostęp 2016-03-18] [zarchiwizowane z adresu 2018-06-24] (niem.).
Bibliografia
- Leila Sorell. Nasza korespondentka z Hollywood przedstawia: Pia Zadora. „Film”. nr 34 (1741/XXXVII), s. 8, 14 listopada 1982. Warszawa: RSW „Prasa-Książka- Ruch”. ISSN 0137-463X.
- Gwiazda tygodnia: Pia Zadora. „Ekran”. nr 53 (1387/XXXVIII), s. 24, 30 grudnia 1984. Warszawa: Zarząd Główny TPPR. ISSN 0013-3299.
- Pia Zadora. „Ekran”. nr 31 (1418/XXXIX), s. 12–13, 4 sierpnia 1985. Warszawa: Zarząd Główny TPPR. ISSN 0013-3299.
Linki zewnętrzne
- Pia Zadora w bazie IMDb (ang.)
- Pia Zadora w bazie Filmweb
- Pia Zadora w bazie Discogs.com (ang.)
- Pia Zadora w bazie Notable Names Database (ang.)

