Ronald Fisher

Ronald Fisher
ilustracja
Data i miejsce urodzenia

17 lutego 1890
Londyn

Data i miejsce śmierci

29 lipca 1962
Adelaide

Pełne imię i nazwisko

Ronald Aylmer Fisher

profesor
Specjalność: genetyka, statystyka
Alma Mater

Gonville and Caius College

Uczelnia

London School of Economics, University of Cambridge

Nagrody

Medal Copleya

Ronald Aylmer Fisher (ur. 17 lutego 1890 w Londynie, zm. 29 lipca 1962 w Adelaide) – brytyjski genetyk i statystyk[1]. Laureat Medalu Guya (1946) i Medalu Copleya (1955).

Życiorys

Ukończył Gonville and Caius College na Uniwersytecie Cambridge.

Był profesorem eugeniki London School of Economics (1933–1943) i profesorem genetyki Uniwersytetu w Cambridge (1943–1957) oraz członkiem Towarzystwa Królewskiego w Londynie. Anders Hald określił go jako „geniusza, który niemalże sam stworzył podstawy współczesnej statystyki”, zaś Richard Dawkins jako „największego ze spadkobierców Darwina”.[2]

Długoletnim przyjacielem i zarazem zięciem Fishera był inny wybitny statystyk George Box[3].

Statystyka

Ronald Fisher stworzył m.in. statystyczną metodę największej wiarygodności (ang. maximum likelihood), analizę wariancji (ANOVA) oraz liniową analizę dyskryminacyjną. Współtworzył twierdzenie Fishera-Tippetta-Gniedenki i test Fishera-Snedecora. Odkrył (niezależnie od Waltera Behrensa) problem Behrensa-Fishera oraz rozkład Behrensa-Fishera. Był twórcą dokładnego testu Fishera oraz współtwórcą (obok Edwina Pitmana) testu permutacyjnego Fishera-Pitmana[4].

W latach 1919–1933 opracowywał wyniki doświadczeń prowadzonych w Stacji Eksperymentalnej Rothamsted koło Harpenden. Był jednym z twórców nowoczesnej statystyki matematycznej, zajmował się metodami weryfikacji hipotez za pomocą metod statystycznych, m.in. w antropologii, genetyce, ekologii[1]. Autor Statistical Methods for Research Workers (1925), Statistical Methods and Scientific Inference (1956).

Nowoczesna synteza ewolucyjna

Wraz z J.B.S.Haldane'm i Sewallem Wrightem, uważany za jednego z matematycznych twórców nowoczesnej syntezy ewolucyjnej[5] opartej na formalizmach genetyki populacji i dyskretnej jednostce dziedzicznej (genie) w puli genowej.

Na gruncie biologii ewolucyjnej zaproponował wyjaśnienie doboru płciowego tzw. hipotezą atrakcyjnych synów[6].

Zaproponował też model wyjaśnienie proporcji płci w populacji tj. zasadę Fishera (Fisher's prinicple, sex ratio model): przewagę proporcji płci 1:1 w przyrodzie można wyjaśnić poprzez działanie doboru naturalnego zależnego od częstości. Płeć rzadsza w populacji uzyskuje większy sukces reprodukcyjny, ponieważ jej przedstawiciele mają większe szanse na znalezienie partnera. W rezultacie selekcja faworyzuje osobniki produkujące potomstwo tej rzadszej płci, aż do wyrównania proporcji płci w populacji[7].

Zobacz też

Przypisy

  1. 1 2 Tadeusz Nowak (red.), Oksfordzki słownik biograficzny, Warszawa: Bertelsmann Media, 1999, s. 151, ISBN 83-7227-109-7 (pol.).
  2. ↑ potrzebne źródło
  3. ↑ Julian Champkin, George Box, (1919-2013): a wit, a kind man and a statistician, "Significance".
  4. ↑ Szkutnik, T., & Wójciak, M. (2014). Metody nieparametryczne jako podstawa estymacji modeli ekonometrycznych z odstającymi obserwacjami. "Studia Ekonomiczne", (193), 88-111.
  5. ↑ Przygody biologii ewolucyjnej z dziedzicznością | Tygodnik Powszechny [online], www.tygodnikpowszechny.pl, 4 grudnia 2017 [dostęp 2026-05-04].
  6. ↑ Fisher R. A., 1930. The genetical theory of natural selection. Clarendon Press, London.
  7. ↑ J. Kozłowski, Anizogametyczność, hermafrodytyzm, rozdzielnopłciowość i ewolucyjnie stabilny stosunek płci., „Kosmos”, 47 (2), 18 stycznia 1998, s. 175–182, ISSN 2658-1132 [dostęp 2026-05-04].

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.