Siemiradzice

Siemiradzice
osada i przysiółek
Państwo

 Polska

Województwo

 opolskie

Powiat

krapkowicki

Gmina

Walce

Część miejscowości

Rozkochów

SIMC

nie nadano

Położenie na mapie gminy Walce
Mapa konturowa gminy Walce, blisko lewej krawiędzi na dole znajduje się punkt z opisem „Siemiradzice”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, na dole nieco na lewo znajduje się punkt z opisem „Siemiradzice”
Położenie na mapie województwa opolskiego
Mapa konturowa województwa opolskiego, blisko centrum na dole znajduje się punkt z opisem „Siemiradzice”
Położenie na mapie powiatu krapkowickiego
Mapa konturowa powiatu krapkowickiego, na dole znajduje się punkt z opisem „Siemiradzice”
Ziemia50°21′34″N 17°55′12″E/50,359444 17,920000

Siemiradzice (niem. Neu Friedersdorf) – dawna osada i przysiółek wsi Rozkochów w Polsce położonej w województwie opolskim, w powiecie krapkowickim, w gminie Walce. Historycznie leży na Górnym Śląsku, na ziemi prudnickiej.

W latach 1945–1954 miejscowość należała do gminy Walce w powiecie prudnickim.

Nazwa

Niemiecką nazwą miejscowości było Neu Friedersdorf, zapisywane także Neufriedersdorf, od pobliskiej wsi Biedrzychowice (Friedersdorf)[1]. Nazwa tłumaczona była na język polski dosłownie jako Nowe Biedrzychowice[2][3]. 23 stycznia 1950 nadano miejscowości, wówczas administracyjnie związanej z Rozkochowem i należacej do powiatu prudnickiego, polską nazwę Siemiradzice[4]. Urzędowa nazwa pochodziła od staropolskiego imienia Siemirad[1].

Wśród lokalnej śląskiej ludności od XVIII wieku funkcjonowała nazwa Wydzieracz[3]. Pochodziła od czasownika wydzierać (wydrzeć), tu w znaczeniu zabrać coś komuś siłą, też ziemia wydarta pod uprawę[5]. Według legendy, nazwa ta miała pochodzić od konfliktu między właścicielem ziemskim i miejscowymi chłopami (zarządca miał przywłaszczyć sobie bezprawnie rolę w tym miejscu). W tym kontekście nazwa Wydzieracz ma znaczyć wydarte pole[3]. Johann Georg Knie i Konstanty Prus w swoich spisach miejscowości utożsamili nazwę Wydzieracz z pobliskim folwarkiem Kapełków. Polska administracja w 1948 przypisała nazwę Wydzieracz właśnie Kapełkowi[5].

Historia

Na wzgórzu między Olszyną i Siemiradzicami odkryto stanowisko archeologiczne z okresu neolitu[6].

Folwarki Siemiradzice, Kapełków i Szelonka stanowiły własność klasztoru norbertanek w Czarnowąsach[7]. Znajdowały się w granicach wsi Biedrzychowice w powiecie prudnickim[8]. W 1780 folwark Siemiradzice stał się własnością hrabiego Heinricha Leopolda von Seherr-Thoss i został włączony do państwa Dobra[3].

Podczas I wojny światowej w 62 Pułku Piechoty Armii Cesarstwa Niemieckiego walczył Paweł Seidel z Siemiradzic[2].

Siemiradzice (Vw. Neu-Friedersdorf) na mapie z 1913

W 1921 w zasięgu plebiscytu na Górnym Śląsku znalazła się tylko część powiatu prudnickiego. Siemiradzice znalazły się po stronie wschodniej, w obszarze objętym plebiscytem[9]. 30 września 1928, wraz ze zniesieniem obszaru dworskiego Biedrzychowice, folwark Siemiradzice wraz z przyległymi ziemiami połączono z gminą wiejską Rozkochów[10]. 1 stycznia 1929 folwark odłączono od obwodu stanu cywilnego Biedrzychowice i przyłączono do obwodu Walce[11].

W wykazach miejscowości województwa opolskiego z lat 1962 i 1964 Siemiradzice zostały wymienione jako przysiółek wsi Rozkochów w gromadzie Walce[12][13].

Transport

Do Semiradzic prowadziła droga lokalna z Szelonki, biegnąca przez teren powiatu prudnickiego[14]. Od 1987 droga Szelonka – Siemiradzice kategoryzowana była jako droga gminna (nr 2758003)[15].

Przypisy

  1. 1 2 Siemiradzice [online], sengs.e-science.pl [dostęp 2026-04-07].
  2. 1 2 Polegli, ranni lub wzięci do niewoli., „Polak”, 6, Katowice: Druk. „Katolika”, 14 stycznia 1915, s. 6.
  3. 1 2 3 4 Johannes Preisner, Zarys historii Biedrzychowic od pańszczyzny do uwolnienia, „Życie Głogówka”, Małgorzata Wójcicka-Rosińska – redaktor naczelny, 2 (229), Głogówek: MGOK na zlecenie Urzędu Miejskiego, luty 2015, s. 17, ISSN 1425-9591.
  4. ↑ Zarządzenie Ministra Administracji Publicznej z dnia 15 grudnia 1949 r. o przywróceniu i ustaleniu nazw miejscowości (M.P. z 1950 r. Nr 8, poz. 76 (ISAP)).
  5. 1 2 Wydzieracz2 [online], Słownik Etymologiczny Nazw Geograficznych Śląska [dostęp 2026-06-26].
  6. ↑ Karta dresowa zabytku nieruchomego [online], walce.pl [dostęp 2026-04-20].
  7. ↑ Aus der Vergangenheit Friedersdorfs., „Aus dem Oberglogauer Lande”, 2, Ober Glogau: Verlag Emil Radek, 1926, s. 7.
  8. ↑ Neu Friedersdorf, Neustadt, Oppeln, Schlesien, Preussen [online], meyersgaz.org [dostęp 2026-04-07] (niem.).
  9. ↑ Abstimmungsgebiet Oberschlesien. Akte polnischer Wahlbeeinflussung., Berlin: Gea Verlag, 1921, s. 1.
  10. ↑ Zwinięcie obszarów dworskich w powiecie Neustadt OS., „Amtsblatt der Regierung zu Oppeln”, 43, Oppeln: Buchdruckerei und Verlag der „Oppelner Zeitung”, 27 października 1928, s. 34.
  11. ↑ II. Dla powiatu wiejskiego Neustadt OS., „Amtsblatt der Regierung zu Oppeln”, 52, Oppeln: Buchdruckerei und Verlag der „Oppelner Zeitung”, 29 grudnia 1928, s. 414.
  12. ↑ Podział administracyjny województwa opolskiego, „Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Opolu”, 5, Opole: Prezydium WRN, 3 września 1962, s. 7.
  13. ↑ Podział administracyjny województwa opolskiego, „Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Opolu”, 9, Opole: Prezydium WRN, 3 września 1964, s. 7.
  14. ↑ Wykaz dróg lokalnych na obszarze powiatu Prudnik, „Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Opolu”, 5, Opole: Prezydium WRN, 10 maja 1967, s. 3.
  15. ↑ Uchwała Nr XVII/147/87 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Opolu z dnia 27 marca 1987 r. w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg gminnych, „Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Opolu”, 6, Opole: Prezydium WRN, 15 grudnia 1987, s. 19.