Jean Rochefort

Jean Rochefort
Ilustracja
Imię i nazwisko

Jean Raoul Robert Rochefort

Data i miejsce urodzenia

29 kwietnia 1930
Paryż

Data i miejsce śmierci

9 października 2017
Paryż

Zawód

aktor, reżyser, scenarzysta

Współmałżonek

Elisabeth Bardin
(1952–1960; rozwód)
Alexandra Moscwa
(1960–1981; rozwód)
Françoise Vidal
(1989–2017; jego śmierć)

Lata aktywności

1953–2016

Odznaczenia
Kawaler Orderu Zasługi Rolniczej (Francja)

Jean Raoul Robert Rochefort (ur. 29 kwietnia 1930 w Paryżu, zm. 9 października 2017 tamże[1]) – francuski aktor filmowy i teatralny, scenarzysta i reżyser. W 1999 otrzymał Cezara Honorowego

Życiorys

Urodził się w 20. dzielnicy Paryża w rodzinie pierwotnie zamieszkującej Dinan. Jego matka, Fernande Guillot, była księgową, a ojciec, Célestin Rochefort, syn woźnicy, samouk, zdał maturę, w wieku 16 lat został zatrudniony w Banku Francji, a karierę zakończył jako dyrektor naczelny w przemyśle petrochemicznym, w koncernie Shell. Jean Rochefort uczęszczał do Lycée Pierre Corneille w Rouen[2]. W wieku dziewiętnastu lat podjął studia na Centre d’Art Dramatique de la rue Blanche. Naukę kontynuował w Conservatoire national supérieur d’art dramatique[3]. Od 1953 przez siedem lat związany był z Compagnie Grenier Hussenot[4].

Zadebiutował na ekranie jako stażysta (niewymieniony w czołówce) w komedii Spotkanie w Paryżu (Rencontre à Paris, 1956) z Betsy Blair. Stworzył wiele charakterystycznych postaci, m.in. w filmie przygodowym na podstawie książki Alexandre’a Dumasa Człowiek w żelaznej masce (Le Masque de fer, 1962) czy jednym z najbardziej luźnych formalnie i czysto surrealistycznych filmów komediodramacie Luisa Buñuela Widmo wolności (Le Fantôme de la liberté, 1974), komedii Powrót tajemniczego blondyna (Le Retour du grand blond, 1974)[5].

Za kreację księdza Dubois w dramacie historycznym Bertranda Taverniera Niech się zacznie zabawa (Que la fête commence..., 1975) i za rolę kapitana w dramacie wojennym Krab-Dobosz (Le Crabe-Tambour, 1977) otrzymał nagrodę Cezara[6]. Rola technika na platformie wiertniczej Alaina Tescique w dramacie kryminalnym Niedyskrecja (L’indiscrétion, 1982) przyniosła mu nagrodę MystFest i na Festiwalu Filmowym w Montrealu.

W dramacie Mąż fryzjerki (Le Mari de la coiffeuse, 1990) zagrał Antoine’a, który ma obsesję na punkcie strzyżenia włosów. Jako Rudolph, zdradzony mąż agentki reklamowej w kanadyjskiej komedii romantycznej Miłość szalona (Amoureux fou, 1991) był nominowany do nagrody Genie. W komedii Roberta Altmana Prêt-à-Porter (1994) był inspektorem Tantpisem. Wystąpił w dramacie Śmieszność (Ridicule, 1996) z Fanny Ardant, komedii Plotka (Le Placard, 2000) u boku Daniela Auteuila i Gérarda Depardieu. Za rolę rzeźbiarza Marca Crosa, którego inspiracją jest historia młodej kobiety, która uciekła z obozu dla uchodźców w dramacie Artysta i modelka (El artista y la modelo, 2012) z Claudią Cardinale[7] zdobył nominację do nagrody Goya dla najlepszego aktora.

Zasiadał w jury konkursu głównego na 56. MFF w Cannes (2003).

Życie prywatne

9 lipca 1952 zawarł związek małżeński z Elisabeth Bardin, 9 lutego 1960 doszło do rozwodu. 16 czerwca 1960 poślubił Aleksandrę Moskwę, z którą miał córkę Marie (ur. 1962) i syna Juliena (ur. 1965). 9 maja 1981 rozwiedli się. Z nieformalnego związku z Nicole Garcią miał syna Pierre’a (ur. 24 kwietnia 1981). 14 stycznia 1989 ożenił się po raz trzeci z Françoise Vidal, z którą miał syna Louise (ur. 1990) i córkę Clémence (ur. 1992)[8].

W październiku 2025 aktorka Dominique Blanc przyznała, że ​​w latach 80. XX wieku Jean Rochefort dopuścił się wobec niej przemocy seksualnej na planie filmu Régisa Wargniera Pan na zamku (Je suis le seigneur du château, 1989)[9][10].

Śmierć

Zmarł 9 października 2017 na raka w wieku 87 lat, w szpitalu św. Józefa położonym w 14. dzielnicy Paryża, gdzie przebywał od sierpnia[11][12].

Filmografia

Filmy fabularne

RokTytułRolaReżyser
1956 Spotkanie w Paryżu (Rencontre à Paris) student Georges Lampin
1961 Kapitan Fracasse (Le Capitaine Fracasse) Malartic Pierre Gaspard-Huit
1962 Człowiek w żelaznej masce (Le Masque de fer) Lastréaumont Henri Decoin
Cartouche-zbójca (Cartouche) La Taupe Philippe de Broca
1964 Markiza Angelika (Angélique, Marquise des Anges) François Desgrez, radca prawny Bernard Borderie
1965 Piękna Angelika (Merveilleuse Angélique) François Desgrez Bernard Borderie
Człowiek z Hongkongu (Les Tribulations d’un chinois en Chine) Leon Philippe de Broca
1966 Angelika i król (Angélique et le Roy) François Desgrez Bernard Borderie
Kim jesteś, Polly Maggoo? (Qui êtes-vous, Polly Maggoo?) Grégoire Pecque William Klein
1967 Dwa tygodnie we wrześniu (À cœur joie) Philippe Serge Bourguignon
Niedziela z życia (Le dimanche de la vie) Kapitan Bordeille Jean Vautrin
1972 Tajemniczy blondyn w czarnym bucie (Le grand blond avec une chaussure noire) Pułkownik Louis Marie Alphonse Toulouse Yves Robert
1974 Zegarmistrz od Świętego Pawła (L'Horloger de Saint-Paul) Inspektor Guilboud Bertrand Tavernier
Widmo wolności (Le Fantôme de la liberté) Pan Legendre Luis Buñuel
Powrót tajemniczego blondyna (Le retour du grand blond) Pułkownik Louis Marie Alphonse Toulouse Yves Robert
1975 Niewinni o brudnych rękach (Les innocents aux mains sales) Albert Légal, adwokat Claude Chabrol
Niech się zacznie zabawa (Que la fête commence...) Ojciec Dubois Bertrand Tavernier
1976 Jak zrobić słonia w trąbę (Un éléphant ça trompe énormément) Etienne Yves Robert
1977 Wszyscy spotkamy się w raju (Nous irons tous au paradis) Etienne Dorcet Yves Robert
Krab dobosz (Le Crabe-tambour) Kapitan Pierre Schoendoerffer
1978 Kto wykańcza europejską kuchnię? (Who Is Killing the Great Chefs of Europe?) Auguste Grandvilliers Ted Kotcheff
Kobieciarz (Le cavaleur) Édouard Choiseul Philippe de Broca
1980 Nienawidzę blondynek (Odio le bionde) Donald Rose Giorgio Capitani
Droga nieznajoma (Chère inconnue) Gilles Martin Mosze Mizrachi
1981 Dziwna podróż (Un étrange voyage) Pierre Alain Cavalier
Birgitt Haas musi zginąć (Il faut tuer Birgitt Haas) Charles-Philippe Bauman Laurent Heynemann
1982 Wielki brat (Le Grand Frère) Charles-Henri Rossi Francis Girod
Niedyskrecja (L'Indiscrétion) Alain Tescique Pierre Lary
1983 Przyjaciel Vincenta (L'Ami de Vincent) Vincent Lamarre Pierre Granier-Deferre
Niedziela gliniarza (Un dimanche de flic) Rupert Michel Vianey
1984 Frankenstein 90 Victor Frankenstein Alain Jessua
1987 Tandem (Le Moustachu) Michel Mortez Patrice Leconte
1989 Pan na zamku (Je suis le seigneur du château) Jean Bréaud Régis Wargnier
1990 Mąż fryzjerki (Le Mari de la coiffeuse) Antoine Patrice Leconte
1992 Bal natrętów (Le Bal des casse-pieds) Henri Sauveur Yves Robert
1993

1993

Tango

Czuły cel

Bellhop

Victor Meynard

Patrice Leconte

Pierre Salvadori

1994 Prêt-à-Porter Inspektor Tantpis Robert Altman
1996 Śmieszność (Ridicule) Markiz de Bellegarde Patrice Leconte
1998 Hrabia Monte Christo (Le Comte de Monte Cristo, serial TV) Fernand de Morcerf Josée Dayan
Wiatrem przeminęło z... (El Viento se llevó lo qué) Edgar Wexley Alejandro Agresti
1999 Rembrandt Nicolaes Tulp Charles Matton
2001 Plotka (Le placard) Kopel, dyrektor fabryki Francis Veber
2002 Człowiek z pociągu (L’homme du train) Pan Manesquier Patrice Leconte
2004 RRRrrrr!!! Lucie Alain Chabat
Lucky Luke (Les Dalton) Jolly Jumper (głos) Philippe Haïm
2005 Piekło (L' enfer) Louis Édouard Baer
2006 Nie mów nikomu (Ne le dis à personne) Gilbert Neuville Guillaume Canet
2007 Wakacje Jasia Fasoli (Mr. Bean's Holiday) Kelner Steve Bendelack
Zawsze chciałem być gangsterem (J'ai toujours rêvé d'être un gangster) Jean Samuel Benchetrit
2012 Artysta i modelka (El Artista y la modelo) Marc Cros Fernando Trueba
Asterix i Obelix: W służbie Jej Królewskiej Mości (Astérix et Obélix: Au service de sa Majesté) Lucius Fouinus Laurent Tirard
2013 Jack i mechanika serca (Jack et la Mécanique du cœur) Georges Méliès Mathias Malzieu
2015 Floride Claude Lherminier Philippe le Guay

Przypisy

  1. ↑ Ronald Bergan, Jean Rochefort obituary, „The Guardian” [dostęp 2026-04-26] [zarchiwizowane z adresu 2017-10-10] (ang.).
  2. ↑ Jacques Lafitte, Stephen Taylor: Qui est qui en France. J. Lafitte, 1999, s. 1471. ISBN 978-2-85784-037-4.
  3. ↑ Jean Rochefort. Rotten Tomatoes. [dostęp 2016-02-18]. (ang.).
  4. ↑ Jean Rochefort. AlloCiné. [dostęp 2026-04-26]. (fr.).
  5. ↑ Lucia Bozzola: Jean Rochefort Biography. AllMovie. [dostęp 2016-02-18]. (ang.).
  6. ↑ Jean Rochefort. MYmovies. [dostęp 2016-02-18]. (wł.).
  7. ↑ Amaury Perrachon, Jean Rochefort: 15 grands rôles en photos, „L’Express”, 13 marca 2013 [dostęp 2026-04-26] (fr.).
  8. ↑ Boyd van Hoeij, Jean Rochefort Dies: French Actor Was Famously to Appear in ‘Don Quixote’, „Variety”, 9 października 2017 [dostęp 2026-04-26] (ang.).
  9. ↑ Sophie Joubert, Dominique Blanc: «Le seul pouvoir qu’actionne madame Dati c’est de couper les budgets partout», „L’Humanité”, 30 października 2025 [dostęp 2026-04-26] (fr.).
  10. ↑ „Il enfonce sa langue jusqu’au fond de ma gorge”: cette actrice dénonce les agissements de Jean Rochefort sur les plateaux. Pleine vie, 3 listopada 2025. [dostęp 2026-04-26]. (fr.).
  11. ↑ Jacob Stolworthy, Jean Rochefort dead: French actor who starred in more than 100 films dies aged 87, „The Independent”, 9 października 2017 [dostęp 2026-04-26] (ang.).
  12. ↑ Lost in La Mancha’s Jean Rochefort, veteran French actor, dies at 87, „The Guardian”, 9 października 2017 [dostęp 2026-04-26] (ang.).

Bibliografia

  • Oskar Sobański. Twarde prawo ryzyka i sukcesu. „Film”. nr 20 (172) (1432/IV), s. 16–17, 16 maja 1976. Warszawa: RSW „Prasa-Książka- Ruch”. ISSN 0137-463X. 
  • „Cześć artysto” („Salut l’artiste”, 1973); biogram Jeana Rocheforta. „Filmowy Serwis Prasowy”. nr 5 (XXI/333), s. 14–16, 1–15 marca 1975. Warszawa: RSW „Prasa-Książka-Ruch”. ISSN 0430-4519. 
  • Pożegnania: Jean Rochefort (1930–2017). „Kino”. nr 11 (LI), s. 96, listopad 2017. Warszawa: Fundacja Kino. ISSN 0023-1673. 

Linki zewnętrzne