Skalinek wielki

Skalinek wielki
	Petroica australis
	(Sparrman, 1788)
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Typ	strunowce
Podtyp	kręgowce
Gromada	ptaki
Podgromada	Neornithes
Infragromada	ptaki neognatyczne
Rząd	wróblowe
Podrząd	śpiewające
Rodzina	skalinkowate
Podrodzina	skalinki
Rodzaj	Petroica
Gatunek	skalinek wielki
Synonimy
	Turdus australis Sparrman, 1788;
	Turdus australis Sparrman, 1788;
Podgatunki
	P. a. australis (Sparrman, 1788); P. a. rakiura C.A. Fleming, 1950;
	P. a. australis (Sparrman, 1788); P. a. rakiura C.A. Fleming, 1950;
	Kategoria zagrożenia (CKGZ)
	; najmniejszej troski
	Zasięg występowania
	; Zasięg występowania skalinka wielkiego (Wyspa Południowa i Wyspa Stewart na południe od niej) i skalinka plamistego (Wyspa Północna), zaliczanych dawniej do jednego gatunku

Skalinek wielki^[4], skalinek białoczelny^[5] (Petroica australis) – gatunek małego ptaka z rodziny skalinkowatych (Petroicidae). Jest gatunkiem endemicznym Nowej Zelandii – występuje na Wyspie Południowej, Wyspie Stewart i sąsiednich wysepkach.

Wyróżniono dwa podgatunki Petroica australis^[2]^[6]^[7]:

P. australis australis (Sparrman, 1788) – Wyspa Południowa i sąsiednie wysepki;
P. australis rakiura C.A. Fleming, 1950 – Wyspa Stewart i sąsiednie wysepki.

Do gatunku tego zaliczano także występujący na Wyspie Północnej i sąsiednich wysepkach takson longipes – został on jednak wyodrębniony do osobnego gatunku o nazwie skalinek plamisty (Petroica longipes)^[2]^[4]^[6].

Długość ciała 18 cm; masa ciała 33–47 g^[2]. Obie płcie są do siebie podobne, ale samice mają nieco jaśniejsze wierzch i boki ciała oraz gardło^[2].

IUCN uznaje skalinka wielkiego za gatunek najmniejszej troski (LC – Least Concern). Trend liczebności populacji uznawany jest za spadkowy ze względu na wylesianie w obrębie zasięgu występowania gatunku^[3].

Przypisy

↑ Petroica australis, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
1 2 3 4 5 W.E.W.E. Boles W.E.W.E., D.A.D.A. Christie D.A.D.A., G.M.G.M. Kirwan G.M.G.M., South Island Robin (Petroica australis), version 1.0, [w:] Birds of the World (red. J. del Hoyo, A. Elliott, J. Sargatal, D.A. Christie & E. de Juana), Cornell Lab of Ornithology, Ithaca, NY, USA, 2020, DOI: 10.2173/bow.nezrob3.01 [dostęp 2026-06-11] (ang.).
1 2 BirdLife International, Petroica australis, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species 2025, wersja 2025-2 [dostęp 2026-06-11] (ang.).
1 2 Systematyka i nazwy polskie za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Podrodzina: Petroicinae Mathews, 1919-20 - skalinki (wersja: 2024-10-14). [w:] Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2026-06-11].
↑ P. Mielczarek & W. Cichocki. Polskie nazewnictwo ptaków świata. „Notatki Ornitologiczne”. Tom 40. Zeszyt specjalny, s. 336, 1999.
1 2 F. Gill, D. Donsker, P. Rasmussen (red.), IOC World Bird List (v15.1) [online], 20 lutego 2025 [dostęp 2026-06-11] (ang.).
↑ AviList Core Team, AviList: The Global Avian Checklist, v2025, 2025, DOI: 10.2173/avilist.v2025 (ang.).

Linki zewnętrzne

Zdjęcia i nagrania audiowizualne. [w:] eBird [on-line]. Cornell Lab of Ornithology. (ang.).

[itis-1] Petroica australis, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).

[botw-2] 1 2 3 4 5 W.E.W.E. Boles W.E.W.E., D.A.D.A. Christie D.A.D.A., G.M.G.M. Kirwan G.M.G.M., South Island Robin (Petroica australis), version 1.0, [w:] Birds of the World (red. J. del Hoyo, A. Elliott, J. Sargatal, D.A. Christie & E. de Juana), Cornell Lab of Ornithology, Ithaca, NY, USA, 2020, DOI: 10.2173/bow.nezrob3.01 [dostęp 2026-06-11] (ang.).

[iucn-3] 1 2 BirdLife International, Petroica australis, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species 2025, wersja 2025-2 [dostęp 2026-06-11] (ang.).

[mk-4] 1 2 Systematyka i nazwy polskie za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Podrodzina: Petroicinae Mathews, 1919-20 - skalinki (wersja: 2024-10-14). [w:] Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2026-06-11].

[mc-5] P. Mielczarek & W. Cichocki. Polskie nazewnictwo ptaków świata. „Notatki Ornitologiczne”. Tom 40. Zeszyt specjalny, s. 336, 1999.

[ioc-6] 1 2 F. Gill, D. Donsker, P. Rasmussen (red.), IOC World Bird List (v15.1) [online], 20 lutego 2025 [dostęp 2026-06-11] (ang.).

[avilist-7] AviList Core Team, AviList: The Global Avian Checklist, v2025, 2025, DOI: 10.2173/avilist.v2025 (ang.).

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]