Romano Prodi

Romano Prodi
Romano Prodi
	Prodi në vitin 2024
Kryeministër i Italisë
	Në detyrë; 17 maj 2006 – 8 maj 2008
Paraprirë nga	Silvio Berlusconi
Pasuar nga	Silvio Berlusconi
President i Komisionit Evropian
	Në detyrë; 16 shtator 1999 – 21 nëntor 2004
Paraprirë nga	Manuel Marín
Pasuar nga	José Manuel Barroso
Kryeministër i Italisë
	Në detyrë; 17 maj 1996 – 21 tetor 1998
Paraprirë nga	Lamberto Dini
Pasuar nga	Massimo D'Alema
Ministër i Industrisë i Italisë
	Në detyrë; nëntor 1978 – mars 1979
Paraprirë nga	Carlo Donat-Cattin
Pasuar nga	Franco Nicolazzi
Kryetar i Institutit për Rindërtim Industrial
	Në detyrë; 1982–1989
Paraprirë nga	Giuseppe Petrilli
Pasuar nga	Franco Nobili
	Në detyrë; 1993–1994
Paraprirë nga	Franco Nobili
Pasuar nga	Michele Tedeschi
Të dhëna vetjake
U lind më	9 gusht 1939 (86 vjeç); Scandiano, Itali
Fëmijët	2
Shkollimi	Università Cattolica del Sacro Cuore; London School of Economics
Profesioni	ekonomist, politikan, pedagog universitar
Nënshkrimi

Romano Prodi (lindur më 9 gusht 1939 në Scandiano) është ekonomist, politikan dhe pedagog universitar italian. Ai ka qenë dy herë kryeministër i Italisë, nga viti 1996 deri në vitin 1998 dhe nga viti 2006 deri në vitin 2008, si edhe president i Komisionit Evropian nga viti 1999 deri në vitin 2004.^[1]^[2]^[3]^[4]

Jeta dhe formimi

Prodi u diplomua në juridik në Università Cattolica del Sacro Cuore në Milano, ndërsa më pas u specializua në London School of Economics. Më vonë dha mësim ekonomi dhe politikë industriale në universitetet e Bolonjës dhe Trento-s, si edhe në Universitetin e Harvardit.^[1]^[5]

Karriera akademike dhe industriale

Në vitet 1970 dhe 1980 Prodi u bë një nga figurat më të njohura të ekonomisë industriale italiane. Ai ishte bashkëthemelues i qendrës së kërkimeve ekonomike Prometeia, president i shtëpisë botuese Il Mulino dhe më pas themeloi Nomisma, një nga institutet më të rëndësishme italiane të studimeve ekonomike.^[1]^[5]

Nga viti 1982 deri në vitin 1989, dhe përsëri nga viti 1993 deri në vitin 1994, ai ishte kryetar i Institutit për Rindërtim Industrial, duke luajtur një rol të rëndësishëm në fazën e transformimeve dhe privatizimeve të ekonomisë italiane.^[1]

Karriera politike

Në vitin 1978 Prodi u emërua ministër i Industrisë në qeverinë e Giulio Andreotti-t.^[1] Në vitin 1995 ai promovoi koalicionin e qendrës së majtë L'Ulivo, i cili fitoi zgjedhjet parlamentare të vitit 1996.^[1]

Kryeministër i Italisë

Prodi u bë kryeministër i Italisë më 17 maj 1996. Gjatë mandatit të tij të parë politika qeveritare u përqendrua sidomos në rregullimin e financave publike dhe në përmbushjen e parametrave të Mastrihtit, me qëllim hyrjen e Italisë në zonën e euros.^[1]^[2]

Pas fitores së qendrës së majtë në zgjedhjet e vitit 2006, Prodi u kthye në krye të qeverisë më 17 maj 2006 dhe qëndroi në detyrë deri më 8 maj 2008.^[3]^[5]

Marrëdhëniet me Shqipërinë dhe Kosovën

Gjatë mandatit të tij të parë si kryeministër, Prodi zhvilloi një vizitë zyrtare në Tiranë, ku mbajti edhe një fjalim para Kuvendit të Shqipërisë.^[6] Më pas, si president i Komisionit Evropian, ai mbështeti procesin e stabilizimit të Ballkanit Perëndimor, përfshirë Shqipërinë dhe Kosovën, duke theksuar nevojën për hapjen e kufijve, rikthimin e lidhjeve rajonale dhe afrimin e rajonit me Bashkimin Evropian.^[7]^[8]

President i Komisionit Evropian

Nga 16 shtatori 1999 deri më 21 nëntor 2004 Prodi ishte president i Komisionit Evropian. Gjatë presidencës së tij hyri në qarkullim euroja, Bashkimi Evropian u zgjerua me dhjetë vende të reja në vitin 2004 dhe në Romë u nënshkrua Traktati që vendoste një Kushtetutë për Evropën.^[4]^[1]^[9]

Veprimtaria pas politikës qeveritare

Pas vitit 2008 Prodi vazhdoi veprimtarinë akademike dhe ndërkombëtare. Ai u bë president i Foundation for Worldwide Cooperation, drejtoi panelin e nivelit të lartë të OKB-së dhe Bashkimit Afrikan për paqeruajtjen në Afrikë, dha mësim në Brown University dhe në CEIBS në Shangai, dhe nga viti 2021 është president i Italy-ASEAN Association.^[5]

Lidhje të jashtme

Referime

1 2 3 4 5 6 7 8 "Pròdi, Romano". Treccani (në italisht). Marrë më 2026-04-20.
1 2 "Governo Prodi". Presidenza del Consiglio dei Ministri (në italisht). Marrë më 2026-04-20.
1 2 "Governo Prodi II". Presidenza del Consiglio dei Ministri (në italisht). Marrë më 2026-04-20.
1 2 "Prodi Commission". European Commission Audiovisual Service (në anglisht). Marrë më 2026-04-20.
1 2 3 4 "Romano Prodi". Bologna Business School (në anglisht). Marrë më 2026-04-20.
↑ "La politica estera dell'Italia" (PDF). Ministero degli Affari Esteri e della Cooperazione Internazionale (në italisht). Marrë më 2026-04-20.
↑ "The European Union and the Western Balkans" (PDF). European Commission (në anglisht). Marrë më 2026-04-20.
↑ "Romano Prodi President of the European Commission 2000". European Commission (në anglisht). Marrë më 2026-04-20.
↑ "Italy and the EU". Ministero degli Affari Esteri e della Cooperazione Internazionale (në anglisht). Marrë më 2026-04-20.

[treccani-1] 1 2 3 4 5 6 7 8 "Pròdi, Romano". Treccani (në italisht). Marrë më 2026-04-20.

[govprodi1-2] 1 2 "Governo Prodi". Presidenza del Consiglio dei Ministri (në italisht). Marrë më 2026-04-20.

[govprodi2-3] 1 2 "Governo Prodi II". Presidenza del Consiglio dei Ministri (në italisht). Marrë më 2026-04-20.

[commission-4] 1 2 "Prodi Commission". European Commission Audiovisual Service (në anglisht). Marrë më 2026-04-20.

[bbs-5] 1 2 3 4 "Romano Prodi". Bologna Business School (në anglisht). Marrë më 2026-04-20.

[albania-6] "La politica estera dell'Italia" (PDF). Ministero degli Affari Esteri e della Cooperazione Internazionale (në italisht). Marrë më 2026-04-20.

[wbalkans-7] "The European Union and the Western Balkans" (PDF). European Commission (në anglisht). Marrë më 2026-04-20.

[albaniakosovo-8] "Romano Prodi President of the European Commission 2000". European Commission (në anglisht). Marrë më 2026-04-20.

[italiaue-9] "Italy and the EU". Ministero degli Affari Esteri e della Cooperazione Internazionale (në anglisht). Marrë më 2026-04-20.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]