Psalm 119

Fragment Psalmu 118 w dwunastowiecznym Psałterzu z St Albans: wersety 101b–111, początek kolejnej sekcji (Nun, werset 105: Lucerna pedibus…) oznaczony inicjałem. Każdy werset podzielony na dwa hemistychy.

Psalm 119 – najdłuższy psalm z biblijnej Księgi Psalmów. W Wulgacie nosi numer 118.

Tekst i treść psalmu

Psalm 119 znajduje się w piątej księdze Psałterza. Liczy on 176 wersów, co czyni go najdłuższym ze wszystkich psalmów. Tematem całego psalmu jest pochwała Bożego prawa, to znaczy objawienia nadprzyrodzonego jako normy życia[1]. Najbardziej prawdopodobne jest datowanie tego tekstu na okres niewoli babilońskiej[2][3].

Psalm ten jest jednym z psalmów alfabetycznych, to znaczy podzielony jest na 22 sekcje, odpowiadające 22 literom alfabetu hebrajskiego. Poszczególne sekcje są ośmiowersowe, a każdy wers w obrębie danej strofy rozpoczyna się od tej samej kolejnej litery[3]. Między kolejnymi wersami nie ma ciągłości ani związków logicznych, przez co tłumacz Stanisław Wójcik porównał je do aktów strzelistych[2].

W tekście hebrajskim na oznaczenie Prawa Bożego użytych jest osiem synonimów: ‏tôrâ(h)‎, prawo; ‏’imrâh‎, wypowiedź, orędzie; ‏dābār‎, słowo; ‏ḥuqqîm‎, ustawy; ‏miṣwâ(h)‎, polecenie; ‏mišpāṭ‎, rozkaz; ‏‘ēdût‎, przepis; ‏piqqûdîm‎, przykazania[1][2]. Najczęściej w obrębie poszczególnych strof każdy synonim użyty jest tylko raz[3].

Użycie w liturgii chrześcijańskiej

Obrządki zachodnie

Sekcja Psalmu 118 (Caph, werset 81) rozpoczynająca psalmodię niedzielnej nony w obrządku monastycznym (Psalterium monasticum, 1626)

W liturgii zachodniej Psalm 118 (według ówcześnie powszechnie używanej numeracji Wulgaty) został uznany za psalm odpowiedni na godziny mniejsze. Częstym tematem psalmów odmawianych w laudesach jest pochwała samego Boga, natomiast psalm, rozważający Boże prawo i szczęśliwość osoby, która go przestrzega, wydał się szczególnie odpowiedni do recytacji pośród rozmaitych zajęć w ciągu dnia[4].

Podziały liturgiczne tego długiego psalmu wynikają z jego struktury wewnętrznej, to znaczy z istnienia 22 strof. Natomiast zastosowanie tej reguły w praktyce jest różne[4].

  • W oficjum rzymskim, które istniało już przed świętym Benedyktem, psalm podzielono na 11 części po 16 wersetów, z których dwie pierwsze przeznaczono na prymę, a kolejne, po trzy, na tercję (III, IV, V), sekstę (VI, VII, VIII) i nonę (IX, X, XI). Psalm 118 odmawiano zatem w całości codziennie[4].
  • Z kolei w nieco późniejszej Regule świętego Benedykta psalm podzielony jest na 22 części, przeznaczone na małe godziny niedzieli i poniedziałku: pierwsze cztery sekcje na prymę niedzielną, po kolejne trzy sekcje na tercję, sekstę i nonę niedzieli oraz tercję, sekstę i nonę poniedziałku. W ten sposób w obrządku monastycznym Psalm 118 odmawia się jeden raz w ciągu tygodnia[5].
  • Po reformie brewiarza za Piusa X użycie Psalmu 118 ograniczono do niedziel i głównych świąt, na małe godziny dni powszednich przeznaczając inne psalmy[6].
  • Wreszcie po wprowadzeniu Liturgii Godzin zamiast Brewiarza Rzymskiego w ramach reform liturgicznych po Soborze Watykańskim II psalm, podzielony na 22 sekcje, rozdysponowano po jednej sekcji na modlitwę w ciągu dnia dni powszednich schematu czterotygodniowego, poczynając od wtorku pierwszego tygodnia. W ten sposób psalm jest odmówiony w całości w ciągu czterech tygodni[7].

W antyfonarzu luterańskim, opracowanym przez bractwo Michaelsbruderschaft z Ruchu Barnóweckiego, Psalm 119 jest przeznaczony na nabożeństwo officium capituli (niem. Kapitel). Jest ono odprawiane w ciągu dnia i składa się z hymnu, psalmodii (cztery lub trzy ośmiowersowe sekcje Psalmu 119) i czytania fragmentów Biblii[8].

Obrządki wschodnie

W obrządku bizantyjskim Psalm 118 (według używanej w tym rycie numeracji Septuaginty) tworzy wszystkie trzy stacje XVII katyzmy, którą czyta się na jutrzni sobotniej, a w Wielkim Poście ponadto na jutrzni niedzielnej[9].

Przypisy

  1. 1 2 Liber Psalmorum cum Canticis Breviarii Romani. Nova e textibus primigeniis interpretatio Latina cum notis criticis et exegeticis cura professorum Pontificii Instituti Biblici edita, wyd. 2, Romae: E Pontificio Instituto Biblico, 1945, XXIV+350.
  2. 1 2 3 Stanisław Wójcik, Księga Psalmów oraz Pieśni Biblijne Brewiarza Rzymskiego. Przekład Łacińskiego Psałterza Papieża Piusa XII ze Wstępem i Objaśnieniami, wyd. 2, Sandomierz: Wydawnictwo Diecezjalne, 1959, s. 447.
  3. 1 2 3 Stanisław Łach, Pismo Święte Starego Testamentu. Tom VII, część 2: Księga Psalmów; Wstęp – Przekład z oryginału – Komentarz, Poznań: Pallottinum, 1990, s. 738, ISBN 83-7014-144-7.
  4. 1 2 3 De Parvis Horis Romanis ante Regulam s. Benedicti, [w:] C. Callewaert, Sacris erudiri, Abbatia S. Petri de Aldenburgo in Steenbrugge, 1940, s. 119–126.
  5. ↑ Antiphonale monasticum: pro diurnis horis ; juxta vota RR. DD. abbatum Congregationum confoederatarum Ordinis Sancti Benedicti a Solesmensibus monachis restitutum, [Przedruk wydania] Tournai, Desclée 1934, Solesmes: Abbaye Saint-Pierre de Solesmes, 2011, ISBN 978-2-85274-173-7.
  6. ↑ Antiphonale Sanctae Romanae Ecclesiae pro diurnis horis Ss. D. N. Pii X. Pontificis Maximi jussu restitutum et editum, Romae: Typis Polyglottis Vaticanis, 1912, XVII+776+[221]+98*+48.
  7. ↑ Liturgia Horarum iuxta ritum Romanum: Editio typica altera: I: Tempus Adventus, tempus Nativitatis, Libreria Editrice Vaticana, 1985.
  8. ↑ Evangelische Michaelsbruderschaft, Evangelisches Tagzeitenbuch, Reinhard Brandhorst, Godehard Joppich (red.), wyd. 5., durchges. Aufl, Münsterschwarzach: Vier-Türme-Verl. [u.a.], 2003, ISBN 978-3-525-60290-4.
  9. ↑ E. Mercenier, F. Paris, La prière des églises de rite byzantin. I: L’office divin, la liturgie, les sacrements, wyd. 2, Monastère de Chevetogne. 1948, XL+471.
This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.