Malkowice (Twardawa)

Malkowice
Malkowitz
przysiółek wsi
Ilustracja
Państwo

 Polska

Województwo

 opolskie

Powiat

prudnicki

Gmina

Głogówek

Część miejscowości

Twardawa

Liczba ludności (2022)

73

Strefa numeracyjna

77

Kod pocztowy

48-250[1]

Tablice rejestracyjne

OPR

SIMC

0493942

Położenie na mapie gminy Głogówek
Mapa konturowa gminy Głogówek, po prawej znajduje się punkt z opisem „Malkowice”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, na dole nieco na lewo znajduje się punkt z opisem „Malkowice”
Położenie na mapie województwa opolskiego
Mapa konturowa województwa opolskiego, blisko centrum na dole znajduje się punkt z opisem „Malkowice”
Położenie na mapie powiatu prudnickiego
Mapa konturowa powiatu prudnickiego, blisko prawej krawiędzi nieco na dole znajduje się punkt z opisem „Malkowice”
Ziemia50°21′11″N 18°00′22″E/50,353056 18,006111[2]

Malkowice (dodatkowa nazwa w j. niem. Malkowitz) – przysiółek wsi Twardawa w Polsce, położony w województwie opolskim, w powiecie prudnickim, w gminie Głogówek[3][4]. Historycznie leży na Górnym Śląsku, na ziemi prudnickiej.

W latach 1975–1998 przysiółek administracyjnie należał do ówczesnego województwa opolskiego.

Według danych na 31 grudnia 2022 przysiółek był zamieszkany przez 73 osoby[5].

Geografia

Malkowice znajdują się w południowo-zachodniej części Polski. Leżą na ziemi prudnickiej – regionie historyczno-kulturalnym, którego głównym ośrodkiem jest miasto Prudnik[6]. Ziemia prudnicka stanowi zachodnią część Górnego Śląska[7]. Pod względem administracyjnym Malkowice położone są w południowej części województwa opolskiego, w powiecie prudnickim, w gminie Głogówek, tuż przy granicy z gminą Walce i powiatem krapkowickim[8]. Znajdują się w pobliżu granicy z Czechami[7]. Należą do Euroregionu Pradziad[9].

Miejscowość leży na Nizinie Śląskiej. Według podziału fizycznogeograficznego z 2017 dr. Krzysztofa Badory, Malkowice znajdują się w granicach mikroregionu Równina Większycka (318.59.5)[10].

Nazwa

Według niemieckiego językoznawcy Heinricha Adamy’ego nazwa jest patronimiczną nazwą pochodzącą od założyciela wsi lub jej patrona o imieniu Malk. W swoim dziele o nazwach miejscowych na Śląsku wydanym w 1888 roku we Wrocławiu jako starszą od niemieckiej przytacza nazwę w obecnej polskiej formie - Malkowice podając jej znaczenie "Dorf der Malk" - "Wieś Malka"[11].

Ze względu na swoje polskie pochodzenie w 1936 nazwa Malkowitz została zmieniona przez nazistowską administrację III Rzeszy na nową, całkowicie niemiecką nazwę Kleinau[12].

1 października 1948 r. nadano miejscowości, wówczas administracyjnie związanej z Dobieszowicami, polską nazwę Małkowice[13]. Nazwa została zmieniona na Malkowice 1 stycznia 2007[14].

Historia

Malkowice (Kl Malkowitz i Gr Malkowitz) wśród miejscowości ziemi prudnickiej na mapie z XIX wieku

W XV wieku wieś znalazła się w granicach księstwa głogówecko-prudnickiego[15].

W 1921 w zasięgu plebiscytu na Górnym Śląsku znalazła się tylko część powiatu prudnickiego. Malkowice znalazły się po stronie wschodniej, w obszarze objętym plebiscytem[16].

Po II wojnie światowej, od marca do maja 1945 powiat prudnicki znajdował się pod kontrolą radzieckiej komendantury wojskowej. 11 maja 1945 polska administracja przejęła władzę cywilną w powiecie prudnickim[17]. Mieszkańcom Malkowic, posługującym się dialektem śląskim bądź znającym język polski, pozwolono pozostać we wsi po otrzymaniu polskiego obywatelstwa.

Malkowice i Korea na mapie z 1985

W spisie gromad i miejscowości w powiecie prudnickim na dzień 1 stycznia 1953 wymieniono Malkowice jako przysiółek Twardawy[18]. Według podziału administracyjnego województwa opolskiego na dzień 31 sierpnia 1964, Malkowice (Małkowice), jako przysiółek Twardawy, należały do gromady Biedrzychowice[19]. W 1966 w przysiółku mieszkały 133 osoby[20]. W 2013 w miejscowości mieszkały 83 osoby[21].

Transport

W zarządzie Wydziału Drogownictwa Starostwa Powiatowego w Prudniku znajduje się droga powiatowa nr 1810O relacji Malkowice – Twardawa[22].

Religia

Katolicy z Malkowic należą do parafii św. Małgorzaty Dziewicy i Męczennicy w Twardawie (dekanat Gościęcin)[23].

Bezpieczeństwo

Miejscowość jest pod opieką dzielnicowego rejonu służbowego nr 11 Komendy Powiatowej Policji w Prudniku (Komisariat Policji w Głogówku)[24].

Teren miejscowości, jak i całej gminy Głogówek, położony jest w strefie nadgranicznej w związku z czym Straż Graniczna dysponuje, na tym obszarze, specjalnymi kompetencjami w zakresie bezpieczeństwa[25]. Gminę Głogówek obejmuje zasięgiem służbowym placówka Straży Granicznej w Opolu ze Śląskiego Oddziału SG[26].

Przypisy

  1. ↑ Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2013, s. 1304 [zarchiwizowane z adresu 2014-02-22].
  2. ↑ Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 8 stycznia 2025, identyfikator PRNG: 76887.
  3. ↑ Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz. U. z 2013 r. poz. 200 (ISAP))
  4. ↑ GUS. Rejestr TERYT
  5. ↑ Gmina się nieco zmniejszyła, „Życie Głogówka”, Stanisław Stadnicki – redaktor naczelny, 2 (323), Głogówek: MGOK na zlecenie Urzędu Miejskiego, luty 2013, s. 2, ISSN 1425-9591.
  6. ↑ Grzegorz Kopij, Wyniki inwentaryzacji gniazd bociana białego Ciconia ciconia na Ziemi Prudnickiej w latach 2007–2009, „Przyroda Śląska Opolskiego”, 22, 2017, s. 14–17.
  7. 1 2 Andrzej Dereń, Historia Powiatu Prudnickiego [online], powiatprudnicki.pl [dostęp 2025-09-26].
  8. ↑ Powiat Prudnicki – Regionalna Infrastruktura Informacji Przestrzennej województwa opolskiego [online], mapy.opolskie.pl [dostęp 2026-02-21].
  9. ↑ Mapa interaktywna [online], emapy.com [dostęp 2020-08-20].
  10. ↑ Krzysztof Badora. Mikroregiony fizycznogeograficzne Opolszczyzny. „Prace Komisji Krajobrazu Kulturowego”. Nr 37, s. 18–22, 2017. Opole. ISSN 1896-1460. OCLC 1051268260.
  11. ↑ Heinrich Adamy, Die schlesischen Ortsnamen, ihre Entstehung und Bedeutung. Ein Bild aus der Vorzeit, wyd. 2, Breslau: Verlag von Priebatsch’s Buchhandlung, 1888, s. 20, OCLC 456751858 (niem.).
  12. ↑ Rozporządzenia i ogłoszenia Prezydenta Rejencyjnego, „Amts-Blatt der Königlichen Oppelnschen Regierung”, 36, Oppeln: Oberschlesische Druckerei und Verlags-Anstalt G.m.b.H, 5 września 1936, s. 255.
  13. ↑ Rozporządzenie Ministrów Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 1 października 1948 r. o przywróceniu i ustaleniu urzędowych nazw miejscowości (M.P. z 1948 r. Nr 78, poz. 692 (ISAP)).
  14. ↑ Dz. U. z 2006 r. Nr 240, poz. 1746 (ISAP)
  15. ↑ Maciej Woźny: Rycerstwo opolskie do połowy XV wieku. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, 2020, s. 40. ISBN 978-83-226-3887-3.
  16. ↑ Abstimmungsgebiet Oberschlesien. Akte polnischer Wahlbeeinflussung., Berlin: Gea Verlag, 1921, s. 1.
  17. ↑ Andrzej Dereń, Polska Ziemia Prudnicka, „Tygodnik Prudnicki”, 19 (754), Prudnik: Spółka Wydawnicza „Aneks”, 11 maja 2005, s. 8, ISSN 1231-904X.
  18. ↑ 11. Powiat Prudnicki (siedziba m. Prudnik), „Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Opolu”, 6, Opole: Prezydium WRN, 20 maja 1953, s. 40.
  19. ↑ Podział administracyjny województwa opolskiego według stanu na dzień 31 sierpnia 1964 r., „Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Opolu”, 9, Opole: Urząd Wojewódzki w Opolu, 3 września 1964, s. 13.
  20. ↑ Ludność wiejska. Wyniki badania struktury ludności wsi z dnia 15 X 1966, Opole: Wojewódzki Urząd Statystyczny w Opolu, 1969, s. 212.
  21. ↑ Andrzej Dereń, Jak wyludniła się Twoja miejscowość: sprzedam wieś pod Prudnikiem, „Tygodnik Prudnicki”, 2 (1202), Prudnik: Spółka Wydawnicza „Aneks”, 8 stycznia 2014, s. 11, ISSN 1231-904X.
  22. ↑ Wykaz dróg powiatu prudnickiego [online], powiatprudnicki.pl [dostęp 2024-09-26].
  23. ↑ Parafie według dekanatów [online], www.diecezja.opole.pl [dostęp 2023-05-02] (pol.).
  24. ↑ Komisariat Policji w Głogówku [online], prudnik.policja.gov.pl [dostęp 2024-02-24] (pol.).
  25. ↑ Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 29 sierpnia 2005 r. w sprawie wykazu gmin i innych jednostek zasadniczego podziału terytorialnego państwa położonych w strefie nadgranicznej oraz tablicy określającej zasięg tej strefy (Dz. U. z 2005 r. Nr 188, poz. 1580 (ISAP)).
  26. ↑ PSG w Opolu [online], slaski.strazgraniczna.pl, 19 sierpnia 2012 [dostęp 2024-05-08].

Linki zewnętrzne