Druja (gmina)
| gmina wiejska | |||||
| 1867–1939[1] | |||||
 Urząd Gminy Druja, 1929 r. | |||||
| Państwo | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| Województwo |
(1867–1915: gub. wileńska) | ||||
| Powiat |
1867–1925: dziśnieński | ||||
| Siedziba | |||||
| Powierzchnia (1937) |
197,2[2] km² | ||||
| Populacja (1931) • liczba ludności |
| ||||
| • gęstość |
50 os./km² | ||||
| Szczegółowy podział administracyjny (1938) | |||||
| |||||
Położenie na mapie Polski w 1939 r.  | |||||
| 55°47′24,0000″N 27°26′24,0000″E/55,790000 27,440000 | |||||
Druja (ros. Друйская волость, lit. Drujos valsčius) – dawna gmina wiejska na Wileńszczyżnie, istniejąca w latach 1867–1939. Siedzibą gminy była Druja (2453 mieszk. w 1921 roku[3]), która początkowo stanowiła odrębną gminę miejską[4]; obecnie na Białorusi.
Historia
Gmina zbiorowa Druja powstała w wyniku reformy struktur administracyjnych państwa rosyjskiego w latach 1864–1867. Była częścią powiatu dziśnieńskiego, należącego do guberni wileńskiej[5]. Była to jedyna gmina guberni wileńskiej, która stykała się z gubernią kurlandzką poprzez wąską i odległą odnogę powiatu iłłuksztańskiego (z gminą Born)[6].
Po I wojnie światowej gmina Druja (także Drujsk) należała do powiatu dziśnieńskiego w woj. nowogródzkim[3]. 13 kwietnia 1922 wraz z całym powiatem dziśnieńskim została przyłączona do Ziemi Wileńskiej[7], przekształconej 20 stycznia 1926 roku w województwo wileńskie[8]. Gmina Druja była jedną z 7 gmin wzdłuż granicy z Łotwą.
1 stycznia 1926 gminę wyłączono z powiatu dziśnieńskiego i przyłączono do powiatu brasławskiego w tymże województwie[9].
Według stanu z 21 listopada 1938, gmina podzielona była na 15 gromad: Cielewszczyzna, Druja, Idołta, Jaje, Kadarońce, Kozakowo, Krycewicze, Malkowszczyzna, Minejty, Nowa Wieś, Powiacie, Stajki, Stefanowo, Walciny i Zalesie[10].
Wraz z wybuchem II wojny światowej, gminę zniesiono. Po wojnie jej obszar wszedł w skład Białoruskiej SRR w ZSRR.
Demografia
Według Powszechnego Spisu Ludności z 1921 roku gminę zamieszkiwało 7 246 osób, 5 945 było wyznania rzymskokatolickiego, 712 prawosławnego, 4 ewangelickiego, 562 staroobrzędowego, 23 mojżeszowego. Jednocześnie 6 126 mieszkańców zadeklarowało polską przynależność narodową, 993 białoruska, 17 żydowską, 110 rosyjską. Było tu 1 308 budynków mieszkalnych[11].
Przypisy
- ↑ Od 1921 jednostka administracyjna nowo utworzonego polskiego woj. nowogródzkiego; w czasie II wojny światowej poza administracją polską; po II wojnie światowej poza granicami Polski.
- 1 2 Wykaz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej - Tom I - Województwo Wileńskie, Główny Urząd Statystyczny Rzeczypospolitej Polskiej, Warszawa 1938
- 1 2 Skorowidz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej - Tom VII - Część II - Ziemia Wileńska – Powiaty: Brasław, Duniłowicze, Brasław i Wilejka, Główny Urząd Statystyczny Rzeczypospolitej Polskiej, Warszawa 1923
- ↑ Główny Urząd Statystyczny w Warszawie: Województwa centralne i wschodnie Rzeczypospolitej Polskiej - podział na gminy według stanu z dnia 1.IV 1933 roku, Książnica-Atlas, Lwów 1933
- ↑ Volosts and gminas of 1890. St . Petersburg, 1892.
- ↑ Н.П. ИнфоРост, ГПИБ | Волости Виленской губернии [online], elib.shpl.ru [dostęp 2025-12-12].
- ↑ Dz. U. z 1922 r. Nr 26, poz. 213 (ISAP) – Art. 8.
- ↑ Dz. U. z 1926 r. Nr 6, poz. 29 (ISAP) - Ustawa z dnia 22 grudnia 1925 r. w sprawie utworzenia województwa wileńskiego
- ↑ Dz. U. z 1925 r. Nr 67, poz. 472 (ISAP)
- ↑ Rozporządzenie Wojewody Wileńskiego z dnia 20 września 1938 r. w sprawie zmiany granic gromad, utworzenia nowych gromad i ustalenia ich nazw w powiecie brasławskim (Wileński Dziennik Wojewodzki, 1938, nr. 14, poz. 143).
- ↑ Skorowidz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej: opracowany na podstawie wyników pierwszego powszechnego spisu ludności z dn. 30 września 1921 r. i innych źródeł urzędowych., t. T. 7, część 2, 1924, s. 43.