5 Batalion Strzelców Karpackich

5 Batalion Strzelców Karpackich
Ilustracja
Oznaka 5 bsk
Historia
Państwo

 Polska

Sformowanie

1942

Rozformowanie

1947

Dowódcy
Pierwszy

ppłk Franciszek Gudakowski

Ostatni

mjr dypl. Czesław Hanus

Działania zbrojne
Organizacja
Rodzaj sił zbrojnych

wojsko

Rodzaj wojsk

piechota

Podległość

2 Brygada Strzelców Karpackich

Adam Puzoń

5 Batalion Strzelców Karpackich (5 bsk) – pododdział piechoty Polskich Sił Zbrojnych.

Formowanie i zmiany organizacyjne

5 batalion strzelców karpackich został sformowany w maju 1942, w Palestynie, w składzie 2 Brygady Strzelców Karpackich, na podstawie zarządzenia dowódcy Wojsk Polskich na Środkowym Wschodzie L.dz.2130/I/Tjn./42. Zorganizowany ze składu osobowego 26 pułku piechoty 9 Dywizji Piechoty Polskich Sił Zbrojnych w ZSRR, przybyłej podczas I ewakuacji z ZSRR[1]. W listopadzie 1942 uzupełniony żołnierzami rozwiązanej 3 Brygady Strzelców Karpackich[2].

Działania bojowe

Walczył w kampanii włoskiej między innymi w bitwie o Monte Cassino, Ankonę i Bolonię.

Po wojnie batalion, będąc w składzie wojsk okupacyjnych, pełnił między innymi służbę wartowniczą. W lutym 1946 ochraniał obiekty wojskowe w rejonie Monopoli[3]. W 1946 został przetransportowany do Wielkiej Brytanii i tam w następnym roku rozformowany.

Żołnierze batalionu

Dowódcy batalionu;
  • ppłk Franciszek Gudakowski (6 V - 29 VI 1942[4])
  • mjr / ppłk piech. Karol Józef Piłat[a] (29 VI 1942 – 10 VI 1944[7])
  • ppłk Adam Szymański (11 VI - 21 X 1944[6])
  • mjr dypl. Michał Rybikowski (22 X 1944 - 1 II 1945[6])
  • mjr dypl. Zygmunt Ludwik Stanisław Zawadzki (1 II - 4 IX 1945[6][4])
  • mjr dypl. Czesław Hanus (15 IX 1945 – 1947[6][4])
Zastępcy dowódcy batalionu
  • mjr Antoni Piotrowski (10.XI 1942 - IV 1944[8])
  • mjr Ludomir Tarkowski[9]
  • mjr Leon Franciszek Firczyk[6](do 21 X 1944)
  • mjr Karol Hareńczyk[4]
  • kpt. Tadeusz Westwalewicz[6](XII 1944 - 1947[4])
Oficerowie batalionu
  • kwatermistrz – por. Kazimierz Belof
  • dowódca 1 kompanii strzelców – por. Stanisław Irlik
  • dowódca 2 kompanii strzelców – por. Bolesław Tumiłowicz
  • dowódca 3 kompanii strzelców – por. Adam Puzoń
  • dowódca 4 kompanii strzelców – por. Józef Bachman
  • dowódca kompanii dowodzenia – kpt. mgr Tadeusz Krzyżanowski
  • ppor. Marian Łoziński
  • ppor. Władysław Majcher
  • ppor. Stanisław Dróżdż

Odznaka batalionu

Odznaka specjalna: wykonana z białego metalu, oksydowana na stare srebro. Oznaka ma formę kompozycji składającej się z ośmiu liści ostu ułożonych promieniście, na którą nałożony jest kolisty wieniec świerkowy. W środku koło obrzeżone ząbkami. Na wieńcu inicjały 2 BSK, w centrum cyfra 5.

Odznakę noszono na berecie, na podkładce z ciemnozielonego sukna po lewej stronie, w odległości 10 cm od środka orzełka. Na patkach kołnierza zezwolono nosić oznaki o średnicy 2 cm, bez podkładki sukiennej[10]. Wykonywała je firma: F. M. Lorioli, Milano – Roma.

Dyslokacja marsze i walki

Uwagi

  1. ↑ Piłat Karol, ppłk piech., żołnierz Legionów. Służył w II Brygadzie Legionów od 1 maja 1916. W KOP od 1935. Do maja 1939 zastępca dcy baonu KOP „Ludwikowo”. Od lipca 1939 dowódca baonu KOP „Komańcza”. We wrześniu 1939 dowódca II batalionu piechoty 2 pp KOP „Karpaty”. W PSZ, m.in. dowódca 5 batalionu piechoty[5][6].

Przypisy

  1. ↑ Młotek (red.) 1978 ↓, s. 13.
  2. ↑ Łoziński 1971 ↓, s. 155-156.
  3. ↑ Żak 2014 ↓, s. 144.
  4. 1 2 3 4 5 Kronika Plutonu Rozpoznawczego 5 Batalionu Strzelców Karpackich 3 DSK 12.12.1944-14.04.1945 IPiMS w Londynie sygn. C598
  5. ↑ Jabłonowski i in. 2001 ↓, s. 741.
  6. 1 2 3 4 5 6 7 Kryska-Karski i Barański 1973 ↓, s. 84.
  7. ↑ Młotek (red.) 1978 ↓, s. 100.
  8. ↑ Kryska-Karski i Barański 1973 ↓, s. 83.
  9. ↑ Jabłonowski i in. 2001 ↓, s. 754.
  10. ↑ Partyka 1997 ↓, s. 71.

Bibliografia

  • Marek Jabłonowski, Włodzimierz Jankowski, Bogusław Polak, Jerzy Prochwicz: O niepodległą i granice. Korpus Ochrony Pogranicza 1924-1939. Wybór dokumentów. Warszawa-Pułtusk: Wyższa Szkoła Humanistyczna w Pułtusku. Wydział Dziennikarstwa i Nauk Politycznych Uniwersytetu Warszawskiego, 2001. ISBN 83-88067-48-8.
  • Mieczysław Młotek (red.): 3 Dywizja Strzelców Karpackich 1942-1947. Londyn: Zarząd Główny Związku Karpatczyków, 1978.
  • Jan Partyka, Odznaki i oznaki PSZ na Zachodzie 1939-1945. Wojska Lądowe, Rzeszów: Wydawnictwo Libri Ressovienses, 1997, ISBN 83-902021-9-0.
  • Harvey Sarner, Piotr K Domaradzki: Zdobywcy Monte Cassino : generał Anders i jego żołnierze. Poznań: Zysk i S-ka Wydawnictwo, 2006. ISBN 83-7506-003-8.
  • Witold Biegański: Wojsko Polskie : krótki informator historyczny o Wojsku Polskim w latach II wojny światowej. 5, Regularne jednostki Wojska Polskiego na Zachodzie : formowanie, działania bojowe, organizacja, metryki dywizji i brygad. Warszawa : Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej 1967.
  • Jakub Żak: Nie walczyli dla siebie. Powojenna odyseja 2 Korpusu Polskiego. Warszawa: Oficyna Wydawnicza „Rytm”, 2014. ISBN 978-83-7399-621-2.
  • Piotr Żaroń: Armia Polska w ZSRR, na Bliskim Wschodzie i Środkowym Wschodzie. Warszawa 1981: KAW RSW „Prasa- Książka - Ruch, 1981.
  • Marian Łoziński: Przechodniu, powiedz Polsce... Wspomnienia z lat 1941-1945 rozpoczęte w Ahwazie, 150 km od Zatoki Perskiej. Kraków: Wydawnictwo Literackie, 1971.
  • Tadeusz Kryska-Karski, Henryk Barański: Piechota Polska 1939-1945, zeszyt nr 14. Londyn: 1973.
  • Tadeusz Panecki (red.): 2 Korpus Polski w bitwie o Monte Cassino z perspektywy półwiecza. Warszawa: 1994. ISBN 83-11-08291-X.
  • Zbigniew Wawer: 3 Dywizja Strzelców Karpackich w kampanii włoskiej 1944-1945. Białystok: 1994. ISBN 83-86232-40-4.
This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.