Arotros

Arotros – rodzaj motyli z rodziny Apatelodidae. Obejmuje 8 opisanych gatunków.

Głowa zaopatrzona jest w duże, zajmujące ⅔ jej powierzchni, nagie oczy złożone. Czułki mają długość ⅓ przedniej krawędzi przedniego skrzydła; są porośnięte łuskami z wierzchu, nagie od spodu i po szczyt podwójnie grzebykowane, przy czym u samic wypustki członów są mniejsze niż u samców. Aparat gębowy jest uwsteczniony, całkiem pozbawiony ssawki. Głaszczki wargowe mają grube i nieco zakrzywione człony pierwszy i drugi oraz zredukowany, jajowaty człon trzeci; łuski na dwóch pierwszych członach są sepiowobrązowe i kremowe, na ostatnim tylko kremowe^[1].

Tułów jest jasnobrązowożółty z podłużnymi paskami brązowymi^[1][2]. Wydatne patagia porastają łuski jaśniejsze od tych na przedtułowiu^[2]. Skrzydło przednie ma kształt wyraźnie odmienny od pozostałych Apatelodidae – wierzchołek jest zaokrąglony, a brzeg zewnętrzny wypukły. Barwa skrzydeł również jest wyróżniająca na tle rodziny – obie pary mają wierzch piaskowy z sepiowym przyciemnieniem nasady lub wierzch płowy z nasadą piaskową, spód zaś jednolicie słomkowy do płowego; żyłki po obu stronach są ciemniej brązowe, a między nimi występują ciemniejsze od tła linie^[1][2]; brak jest przezroczystych kropek. Skrzydło przednie ma szerokie, błoniaste retynakulum nad żyłką subkostalną. Stopy porośnięte są łuskami kremowymi, a pozostałe człony odnóży także brązowymi. Przednie golenie nie mają ostróg, natomiast środkowe mają po dwie, a tylne po cztery. Kolce na spodzie stóp są małe i rozproszone. Pazurkom brak modyfikacji^[1].

Odwłok ma barwę tła skrzydeł z brązowymi paskami podłużnymi. Samcze genitalia mają słabo zesklerotyzowany, szeroki, rozdwojony na szczycie unkus, rozrośnięte, silnie zesklerotyzowane wyrostki towarzyszące^[2][1] w formie prostokątnej lub niemal prostokątnej płytki, gnatos z jednym lub dwoma wyrostkami dobrzusznymi na szczycie, walwę z zesklerotyzowanymi wyrostkami wychodzącymi z kosty lub sakulusa oraz krótki, prosty lub pod kątem prostym zagięty edeagus o wezyce pozbawionej cierni. Genitalia samicy cechują się jednakowo długimi przydatkami przednimi i tylnymi, paskowatą do trójkątnej płytką antewaginalną, lekko zesklerotyzowanym kolikulum oraz jajowatą, błoniastą, gładką, pozbawioną znamienia torebką kopulacyjną z krótkim, walcowatym, błoniastym przewodem. Prostokątne brodawki odbytowe są zakrzywione grzbietowo^[1].

Poszczególne gatunki rozpoznawalne są wyłącznie po budowie genitaliów i cechach genetycznych^[2][1].

Rodzaj neotropikalny, południowoamerykański, znany z Wenezueli, Gujany Francuskiej, Peru, Boliwii, Brazylii, Paragwaju i północnej Argentyny^[1][3].

Rodzaj ten wprowadzony został w 1892 roku przez Williama Schausa na łamach „Proceedings of the Zoological Society of London” jako monotypowy, z opisanym w tej samej publikacji Arotros striata jako jedynym gatunkiem^[4]. W 2021 roku Daniel Herbin, Elton Orlandin i Eduardo Carneiro poddali omawiany takson rewizji opartej na danych molekularnych i morfologicznych, opisując w jego obrębie 7 nowych gatunków, z których jeden podzielono na dwa podgatunki^[1].

Do rodzaju zalicza się 8 opisanych gatunków^[3]:

• Arotros bidentata Herbin, 2021
• Arotros colleti Herbin, 2021
• Arotros giustii Herbin, 2021
• Arotros moseri Orlandin, Herbin et Carneiro, 2021
• Arotros nozama Herbin, 2021
• Arotros striata Schaus, 1892
• Arotros tridentata Herbin, 2021
• Arotros vincenti Herbin, 2021

Według wyników molekularno-morfologicznej analizy filogenetycznej opublikowanych w 2024 roku przez Eltona Orlandina, Mônicę Piovesan i Eduarda Carneira omawiany takson zajmuje pozycję siostrzaną dla kladu tworzonego przez rodzaje Mocambo, Caribas i Pantelodes, formując z nimi klad siostrzany dla kladu tworzonego przez rodzaje Tamphana, Misak i Nhanderu^[2].